fríggjadagur 23. desember 1994síða 24

Síða 24 Nr. 246 — 23. DESEMBER 1993 Tíðindablaðið É «+ ; * Jólagleðin ber bod um liv! Seinastu vikurnar hava skúlar- nir havt jolahald, og allir næm- ingarnir i fólkaskúlanum hava verið til jólagudstænastu. Fleiri miðnámsskúlar skipa eisini fyri jólahaldi. Millum hesar teljast Handilsskúlin og Studentaskúlin á Kambsdali. Studentaskúlin hevur síðani hann kom í 1982 skift millum kirkjurnar, sum eru í bygdunum haðani næm- ingarnir koma, tá skúlin hevur havt jólagudstænastu. Síðani skúlin flutti á Kambsdal eru grannarnir í Handilsskúlanum komnir við í at skipa fyri jóla- haldinum, og í ár var gudstæn- astan hildin í kirkjuni í Fugla- firði. Skúlarnir hava í felag sangkór undir leiðslu av Eyðuni á Lakj- uni. Kórið setti dám á, og næm- ingarnir tóku harafturat lut við hornblástri, bongotrummum, bass, klaveri og orgli. Næmingar lósu inngangsbøn og útgangs- bón, og presturin á Gjarðanesi, Jógvan Fríðriksson, sum er knýttur at studentaskúlanum, seðgi nøkur orð. Alt samalt væl fyriskipað, hátíðarligt og hugna- ligt. Vit hava biðið Jógvan Fríðriks- son um loyvi at seta taluna, sum hann helt, í blaðið. Tað var ja, áðrenn hálvttalað var orð, og tað takka vit fyri. Tað brenna ljós í glugganum 11. desember. A altjóða degnum fyri mannarættindum verða ljós tendrað og sett í vindeyguni. Ein avmynd, ið ímyndar lív og frælsi. Hettaerein vakur siður, 10 er tíkin upp her á landi eftir áheitan frá Amnesty Inter- national, Føroya Deild. Ein vónarlogi kveiktur, ein fløvi í í heimliga við boðskapi I alheims tjóðir. Hugsaði við mær sjálvum, í tí gingið varð framvið einum glugga, har frælsislogin var kyndur. Eitt gamalt, føroyskt bygdarlag endurspeglað í nútíðar sniði í nýggjum bý- ingi. Út igjøgnum sprossavindeyguni lýsti æman frá ljósinum. Ein veikur logi sendi I, ætl og r HVS- nkran al vera MISKJU IU cimiiga, stórari prydiligari lon ella fátæk- ar småttu, tað heimliga lagið er andin i til- veruni. = Ogtó brennur ljós hendan altjóða dagin í føroyskum glugga. Sjålvt um búskapur landsins og kor hins einstaka ikki eru so góð nú sum áður, so var orka til hugburð og víðan sjónarring. Boðskapurin um frælsi og mannsømilig kor møtti mær í túninum út igjøgnum sprossavindeygu. Tað var eins og ljósið var sett íkliva. Sperrað inni, og tó trongdi ljósið út í myrkrið og bar boð um lív. Ein livandi, bleiktrandi. logi, tendraður í heimligum hugna, sendi boð út í myrkan heim, har órættur ikki bara er órættur. men skert frælsi at liva og virka, at hugsa og skriva, at syngja og flenna. vivVeTa Såman Sum me ... Gomul og nýggj jól Jólahald er mennandi hugbirting, ein frælsislogi kveiktur við ljósi og anda. Mær rennur í hug frásøgnin um gomul jól. Sták- Jógvan Fríðriksson hevur skrivað jóla- prædikuna ast varð, so alt varð fingið frá hondini, ið gerast skuldi. So umráðandi var, at tað byrjaða verkið ikki gjørdist jOlatrøll og kom at standa í hálvum verki. Rokan og strevan og so byrjaði hátíðarhaldið bæði sum álvara og gaman. Ljós sett í hvønn glugga jólakvold, tí ljósanna gestur varð føddur í nánd av ársins stytsta degi. Livandi ljós í hvørjum glugga — tá! Nú — skyggjandi ravmagn sum lívleysur logi. Eingin bleiktran, men litføgur ljós uttan liv --ein lívleysur hugni. Soleidis sum tað gekst ljósinum í glugganum! Vónandi er ødrvisi við innihaldi og boðskapi! Lívleys ljós opna ongar dyr, so tey fjøtr- aðu hóma útveg og nema angan av sømi- ligum korum i frælsi. Tað glitrar í føroysk- um glugga! — men myrkur valdar í mangari stovu og tað er hálvaskýmt og kalligt í menniskjans hjørtum. Nú er hetta ikki at skilja sum ábreiðsla. Tíðin stendur ikki í stað, og sidvenjan broytist alt eftir tíðini og andsbornum ráki. Lat meg nevna enn eitt dómi, áðrenn vit koma til yrkingina hjá Ismari Joensen. Jolatrøini Vitjadi fyri stuttum litla bygd. Hugnaligt pråt um mangt og hvat. Tosaðu um jólahald ogsiðir. Eg fekk at vita, at fyrsta jólatræið har í bygdini kom um tað mundið, tá fyrri heimsbardagi brast á. Hetta vóru eini stór- fingin jól, minnilig og væl fagnað í hugans heimi. Eittans jólatræ í bygdini. Tað stóð í kúlanum, og so vórðu festir hildnar fyri ) og vaksnum. ck tíðin og jOlatrøint komu inn i Or já SLOVU. FOSIN STÓÐ Hlurin og angin av "Tanni sett sin dám á. Eitt livandi træ, ella eitt avhøgt træ. Ein avhøgdur vøkstur, men ingin av livandi nálum bar boð um lívið Sum við ljósinum í glugganum, so við jólatrænum. Tosaði nýliga við konu, ið hevði fingið sær eitt kunstugt jólatræ, eitt grannlíkis træ. Við hesum keypi var málið endaliga avgreitt. Træið kundi nýtast ár um annað. Ongar nálir drússaðu niður í teppið. Eitt makligt træ at hava í stovuni. Eitt træ úr plastikki við ravmagnsljósum. Ein vakur, deyður lutur stóð í stovuni sum avmynd av lívi, ti livandi lívi, tá frelsarin varð føddur, reivaður og lagdur í krubbu. Ein deyður logi, kyndur til minnis um ein livandi frelsara. OOIkki so at skilja, at ljósið í glugganum og jólatræið í stovuni borga fyri lívi ella ikki. Men útviklingurin ber ein meira sterilan dám enn áður. Tað er eins og hugbirtingin — jólagleðin, friðurin og lívið — "áusum verður køvd. Tað er ikki pláss til tað ein- falda. Ikki stundir til at gleðast, ikki stundir athyggja at ljósloganum, tá hann spælir sær á veikinum so livandi og viðkvæmur. Yrkingin hjá Ismari Joensen Ivaleyst fevnir broytingin í jólahaldinum okkum øll. So fáur livir uttan árin av farandi tíð. Og tó, so ber yrkingin, vit sungu, boð um eitt annað dýpi av jólagleði, har Guðs egna ráðagerð og føding frelsarans eru mið- depilin í allari gleði. Tá jólastjórnan blaktrar. Hesin á luftini kveikti login. Frá upphavi festur á himmal- hválvið. Millum óteljandi ljós í stóra al- heiminum. Jólastjórnan, ið vísu veg til fjósið, >har sonur Guðs svav sølan svøvn, á krubbu náttarstund<. Ismar Joensen fer í yrkingini aftur um mannaverk og sták. Eina staðni uttan fyri menniskjað hómast tilverunnar upphav. Í myndatalu ber stjórnan boð um, at hóskandi er at leita sær á fund við tann almåttuga, har hann sum barn letur seg finna í eini krubbu. Og soleiðis lýsir skaldið sonn jól. Hetta metið. Samanrenningin ímillum tað; ið liggur uttan fyri manna vit og skil. Hetta upplivilsid, at menniskjað kann møta Guðs egna soni sum frelsara. Guðstrúgvin sum veruleiki bundin á jørdini og nærverandi í tilverunnar fastlagdaella skiftandi bygnaði. Tað er guðstúgvin, ið gevur skaldinum eina kenslu av barnsligari gleði, at jólini, fram um alt annað — eisini eru minnishátíðin fyri føding frelsarans. Tá jólastjórnan blaktrar. Boðberin um ljós heimsins. Ein yrking, ið lýsir tað anda- liga virðið, har j6lastjørnan førir til tilbiðjan í ásannan og tøkk. Asannandi ómegd og tómleika í hjartans og kenslunnar dýpi verða jólastjórnan og Jesusbarnið ein hug- vekjandi middepil, ið elur fram gleði og lov- song. Kenslurnar og tad innara menniskjað Ein einføld yrking kvødur barnsligt jólalag. Eisini vit í lærdum skúlum mega steðga á og spyrja, um nú manna vit og vitska hava ment tann partin av mannalívinum, ið nemur kenslur og tað innara menniskjað. Tess vegna er tað hóskiligt, at vit enda hálvárið við einari guðstænastu, ið gevur rúmd fyri skapandi lyndi og evnum hjá skúlunum. Næmingar og lærarar eina frægdarløtu bæði í gaman og álvara. Tí bæði gaman og læandi látur, eins og løtan i still- førum álvara. Tað at vera menniskja er at liva, og lívið er mikið meira enn tøl og sundurgreining av setningum. Lívið er at liva, og tað at liva er minni enn so altíð borið at úlvitandi vitsku. Tað er at droyma i kær- leika og læra at ganga, har eingin vegur er. Ljósini í glugganum. Træið í stovuni. Hesi bæði mistu lívið og blivu lívleysir lutir. Menniskjað og jólini eygleiða ljósið og træið. Munnu vit finna vegin út aftur í frælsi, ella er hugur vár byrgdur inni í gyrðing av lívleysum jólaprýði? Tað er eins og skaldið upplivir eina spon- tana gleði og finnur út í fríari lendi uttan gyrðing. Frælsið er ongantíð bara eitt hug- tak. Frælsið er ein menniskjanslig tilvera, og ulveran er lív ella eftirlíkning av nøkrum livandi, ið kann doyggja. Hugur og ands- borið lív kann byrgjast inni, so tað er neyð- ugt at vísa samhuga og seta livandi ljós í tann menniskjansliga gluggan. Skaldið fann vegin inn í friðin og út í frælsið: »So skal eg, Himnadrottur vid gledi fagna tær. Takk fyri jólagávuna, sum við tær givin var« Jógvan Fríðriksson ld Tå Jólastjórnan blaktrar istjórnan Diakira nær á fund VU lund LOF ál lid ti JÚFí x Um frið tín í eg syngi gleðilag. Mær tørvar teg, Guds Sonur, barngóði vinur mín, | mær fylgi náði tín. So skal eg, Himnadrouur, vid gledi fagna tær. Takk fyri jólagávuna, ar KOMSI ein aar. i varðveit tú meg, 0, Jesus, sum við tær givin var. r £ umfreisuna Ismar Joensen