leygardagur 25. mai 1996síða 17
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.
Tekstur á síðuni
ing« - hvørki politiskt ella
menniskjaliga. Teir vóru
samdir um (eisini Atli Dam,
sum sjálvur undirskrivaði ta
fyrstu avtaluna), at tað vóru
danir sum kroystu føroy-
ingar at ganga við til hetta
Beint eftir at tann fyrsta
avtalan var undirskrivað,
segði Jákup Lindenskov tað
vera heilt órímiligt, um
fólkatingið fór at »overtage
styringen af et andet parla-
ments økonomiske lov-
givning«
Atli Dam helt tad vera
eina vanlukku, at heima-
stýrið hevði mist so nógv
politiskt vald: >vi er í eks-
perternes og bureaukrater-
nes vold, ja, nærmest gids-
ler«
Og Oli Breckmann helt,
at »det, der var galt
forinden, er blevet gruelig
galt nu. Færøerne har
nemlig mistet sin politiske
manøvrefrihed - ja, egentlig
sin politiske handlefrihed,
for på en måde er vi blevet
besat af en bankmagt«
Hvør sin grundhu
Føroyingarnir tulkaðu við
ødrum orðum avtalarnur á
ein heilt annan hátt enn teir
donsku politikararnir
Og hyggur ein nærri eftir,
at orsøkin var, at
føroyingar og danir hugdu
at avtalunum frá hver sínum
utgangsstødi: Føroyingarnir
sóu Føroyar sum ein sjálv
stødugan part av danska
ríkinum. Tað var eitt sjálv
stødugt parlament - Løg
tingid - sum varð tikið av
ræði. Tí var hetta sjálvandi
eitt stórmál
Donsku politikararnir sóu
hinvegin ikki Løgtingid sum
eitt sjålvstødugt parlament
Heimastýrið skuldi >virð-
ast«, men tað hevði ikki
krav uppá nakað sum helst
Tí hevði tað ikki so nógv at
so sæst
siga, um danir tóku eitt
sindur av tí - lænta - valdi
num aftur, fyri at hjálpa
føroyingum á rættkjøl
Pressan
Ég havi eisini hugt at
viðgerðini og umtaluni av
talunum í teimum
størstu dagblødunum í Dar
sjCyY
mark ilt 107 greini
Hyggja Vit fyrst at odda
TEinunum um málið alt
|
varð nógv
heimastýrisins
avmarkað við avtalunum
men onki blað helt heima
stýrislógina tryggja før
yingum nakað sjálvræði
sum gjørdi hetta ul ein
juridiskan trupulleika Og
fleiri funnust eisini at
Schuter fyri at hann ikki
steðgaði tí skeivu gongdini
í góðari tíð við uppilegging
Tíðindagr mar og tær
Vikuskittið
felagið um at fara á húsa. | Marjun Dalsgaard var AFS-næmingur í Serbia fyri seks árum síðan:
gang. Danska stjórnin hevur
so avgjørt at brúka pening
hjá danska skattgjaldaran-
um til at hjálpa hesum sam-
felag - hóast tað framvegis
verður stýrt av dugnaleys-
um politikarum. Nøkur blød
vóru grovari enn onnur,
men hetta var tann samlaða
myndin - og einki blað víkti
nógv frá
Føroyar vórðu ikki um
talaðar sum ein sjålvstød-
ugur partur av ríkinum
hóast stórur munur varð
hildin at vera millum før-
oyingar og danir á nógvum
økjum
Samanumtikið
hvørki politikarar
pressa í Danmark, at før
oyingar vid heimastyris-
lógini høvdu fingið endaligt
lóggávuvald
Grundhugsanin var, at
føroyingar eiga at sleppa at
ráða sjálvir í tann mun danir
halda, at vit klára at ráða
okkum sjálvum. Halda teir
okkum ikki klára tað nóg
væl, hava teir fullan rætt til
at taka tað valdið aftur, teir
hava >útdelegerað< okkum
hildu
Danir tulka
sum teir vilja
Tað, sum er hent farnu árini,
man hava gjørt øllum greitt,
at heimastýrislógin íkki
tryggjar okkum alt tað vald
tey flestu hildu hana tryggja
okkum. Tað riggaði væl í
góð 40 ár - men tey høvdu
bara verið 30 um ikki danir
høvdu virt okkum "lige vidt
nok” tey seinastu 10
Men at heimastýrið skal
rinda fyri bankabjargingar
nar, hóast hetta sambært
heimastýrislógini greitt er
eitt felagsmál, vísir, at lógin
einki sum helst er verd. Vit
hava ikki endaliga ábyrgd,
har lógin sigur, at vit hava
hana - og vit standa við
allan ábyrgdini, har lógin
sigur, at vit ikki hava hana
Føroyar hanga statsrætt
arliga í leysum lofti. Og tað
kann ikki halda fram. Vit
mugu vita, hvar vit standa
Hvat meina flokkamir
Stødan í løtuni er tíverri, at
vit hava ein »skriggjandi
ódugnaligar løgmant
(stat Finnbogi Arge). sum
vil blokera fyri eini for
mellan viðgerð av málinum
á tingi. Og tað sær tíverri út
til at fara at eydnast
Men hetta eigur ikki at
forða fyri, at flokkarnir
sjálvir taka málið upp
Veljarin hevur sæd, at ver
andi skipan er ónýtilig
Hann hevur krav uppá at
vita, hverja stóðu flokkarnir
hava
Í løtuni eru tað bara tveir
flokkar, sum hava greiða
stóðu: Sambandsflokkurin
vil (so leingi Edmund er
formaður) hava verandi
skipan, og Tjóðveldisflokk
urin vil hava loysing
Vit hava krav uppá at fáa
at vita, hv t meima
Ikki mins! f Ká
ella
|
|
|
|
|
|
|
- Eg fari ongantíð
at gloyma tey
Bert 17 ára gomul fór Marjun Dalsgaard til Serbia sum AFS-
næmingur. Hon fekk góða familju at búgva hjá, sum hon júst
hevur verið aftur og vitja
DAGNY JOENSEN
Ofta hoyra vit um føroy
skan ungdóm, sum fer út
onnur lond at ganga í skúla
ett ár, eins og ung úr ødrum
londum ganga í skúla í Før
yum
Tey kallast AFS-næming
ar, av tí at tað er hesin fe
agsskapur, sum skipar fyr
skúlagongd og fyri at tey
familju at
ingu fáa eima
búgva hjá
Fyri seks árum síðan gekk
Marjun Dalsgaard eitt ár
skúla í Cacák í Serbía, har
eini 73.000 fólk búðu. Tað
er umleið 200 km. frá han
uðsstaðnum Beograd
Seimastu árini kenna vit
best Serbia frá fråsøgum um
kriggj og ræðuleikar, sum
fólkið í gamla Jugoslavia
hevur livað undir í fleiri ár
Tað forðaði kortini ikki
Marjuni í at fara aftur at
vitja familjuna í Serbia
Hóast vit hoyra um ser
bar sum kriggjast o.s.fr.., sí
er friðarligt í Serbia
hava ongar
verið í hesum
> muslimar friðarliga
saman
Hesin landspartur I
íkið ímóti øllum fålkaslø
k g Ma
Da
Longdist aftur
ff if ir før it f hh
I þ
Marjun Dalsgaant Tá tú ð á
tíkin inn í eina familju AS.
livir saman við teimum y gantíð aft
eitt ár gloymir tú tey I taka t t
ongantid aftur £ tæ | i
it y megnå í
4, ga góð við teg. T
skerst ikki burtur. at
leingist aftur at hitta tey
Serliga tá kríggshóttaninar
eru so nær, Har tey bugva
sigur Marjun Dalsgaard
í 1 5 i ;
Familjan i Serbia. var Hóast var brov
ultga fegm um at fáa k
ir Hóast set ir eru
Mr Jani seinast, Á ul
heima. Her er hor
nymyndav Saman vi
s$ystrunun Cacak