hósdagur 25. september 2003síða 4

6 Nr. 181 - 25. september 2003 Nr. 181 - 25. september 2003 7 Kunningarstovan flytir Kunningarstovan í Vágum flytir í næstu viku í nýggj høli í Miðvági. Í hesum sambandi verður skipað fyri ymsum tiltøkum alla vikuna KUNNING Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo Miðvági: Kunningarstovan í Vágum flytir á mikkjalsmessu úr kommunuskrivstovuni í Miðvági í høli hjá Godtfred Joensen, har Føroya Spari- kassi hevur hildið til, með- an sparikassabygningurin hevur verið umbygdur í summar. Terji Nielsen, kunningar- leiðari í Vágum, sigur, at talan verður um nógv størri og arbeiðsligar høli enn tey, Kunningarstovan í dag hev- ur. Hann vónar, at tað so eisini fer at síggjast aftur í arbeiðinum hjá Kunningarstovuni. Ymisk tiltøk verða alla vikuna í samband við, at Kunningarstovan flytir, greiðir Terji Nielsen frá. Talan verður um bæði handilslig og mentanarlig tiltøk, sigur hann. Eitt nú fara handlarnir í oynni at hava opið út á kvøldið. Skift verður mill- um bygdirnar, sigur kunn- ingarleiðarin. Onkur kvøldseta verður, og onkrum hugnakvøldi við dansi verður eisini skipað fyri. Konsertir standa eisini á skránni hjá Kunningar- stovuni í Vágum fyri næstu viku. Í samband við, at Kunn- ingarsotvna flytir, verður eisini nýtt búmekri av- dúkað. Hetta verður gjørt á samkomu í nýggju hølun- um seinnapartin mánadag- in, upplýsir Terji Nielsen, kunningarleiðar í Vágum. Kunningarstova í Vágum heldur umframt í Miðvági eisini til á flogvøllinum. Kunningarstovan rekur Kunningardiskin á flog- vøllinum. Tað er Felagið Vágar, sum rekur Kunning- arstovuna. Felagið Vágar er samtak av vinnufeløgum í oynni. Kunningarleiðarin í Vágum, Terji Nielsen, fær í næstu viku munandi betri hølis- viðurskifti til tey trý fólkini, sum eru knýtt at Kunn- ingarstovuni Mynd: Edvard Joensen Føroya Banki hevur sett eina nýggja teldu upp í bíðihøllini á flogvøllinum. Kunn- ingarhornið gevur kundum bankans at- gongd til allar inter- nettænastur bankans BANKATÆNASTA Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo Flogvøllurin: Nú ber til at avgreiða síni bankaørindi á flogvøllinum uttan fyri vanligu upplat- ingartíðirnar hjá Føroya Banka. Við síðuna av gomlu sjálvtøkuni hevur bankin sett upp eina teldu, tað so- nevnda Kunningahornið, har fólk við loyniorði til ymsum tænasturnar hjá bankanum, kunnu fara at avgreiða síni bankaørindi. Av menningardeildini hjá Føroya Banka í Havn verð- ur sagt, at her fæst atgongd til Netbankan, saldo og kontoavrit umframt aðrar tænastur, sum vanliga fáast yvir inernetið. Beinleiðis atgongd er til internetið um hesa telduna á flogvøll- inum. Á fremmandum málið verður hetta nevnt ein In- fostandari. Ein, sum letur fólki upplýsingar um tær tænastur, sum bankin gevur. Kunningarhornið á flog- vøllinum er opið samstund- is, sum peningasjálvtøkur- nar kring landið eru virkn- ar. Frá klokkan seks á morgni til midnátt. Onkur onnur slík kunn- ingartelda er sett upp, siga tey á Menningardeildini hjá Føroya Banka. Eitt nú stendur ein í gongini í deild bankans í Niels Finsens- gøtu í Havn. Nýggja stuðulsfelagið hjá FS Vágum roynir at skava saman nakr- ar krónur, har tær kunnu finnast. Stóra tiltakið á Giljanesi leygarkvøldið var liður í arbeiðinum at fáa pening til rakstur av felagnum FÓTBÓLTSSTUÐLAR Edvard Joensen edvard@sosialurin.fo Vágar: Teir royna sum frægast at gera vart við seg, FSV stuðlarnir. Hava stovnað felag, sum skal vera við til at reka fótbólts- felagið fíggjarliga. Hættirnir eru teir van- ligu, brúktir verða i slíkum førum. At skipa fyri yms- um almennum tiltøkum og at selja lutir, sum hoyra fótbóltinum til. Stóra Beatlestiltakið, sum FS Vágar Stuðlar skip- aðu fyri í ítróttarhøllini á Giljanesi leygarkvøldið, eydnaðist væl teksnist. Men tá gjør varð upp, vóru fyrireikararnir ikki so væl ngdir við undirtøkuna, skilst á teimum. Teir høvdu fegnir vilja havt tað dupulta av fólki at komið í dans hetta kvøldið, siga teir. Sagt verður, at umleið 500 atgongumerki vórðu seld til tiktakið leygarkvøldið, og tað er alt ov lítið, halda teir. Men gav tað ikki tað, ætlað varð, er so aftur fyri neyðugt at royna annað. Og so liggur tað traditionella nær at hugsa. At seja turri- klæði, troyggjur og húgvur. Miðskeiðis í bygdini í Miðvági, við síðuna av Missiónshúsinum, er ein sýnisgluggi, har FSV stuðlar hava lagt út ymiskt, sum felagnum hoyrir til, og sum kann keypast ymsa- staðni í oynni. Nýggj bankatænasta á flogvøllinum Kunningarhornið á flogvøllinum gevur fólki møguleika at avgreiða síni bankaørindi uttan fyri vnaligu upplatingartíðir bankans Mynd: Edvard Joensen FSV Stuðlar royna seg Sum onnur stuðulsfeløg hava eisini FSV Stuðlar ymiskt, sum hoyrir felagnum til, at selja Mynd: Edvard Joensen Seafish kunnar seg um føroyska fiskivinnu Enski stovnurin, Sea- fish, er í Føroyum í hesum døgum og kunnar seg um før- oysk fiskivinnuviður- skifti. Stovnurin er ein granskingarstovn- ur, ið millum annað viðger spurningin, hví so onglendingar keypa so nógvan føroyskan fisk SEAFISH Í FØROYUM Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Eitt umboð fyri enska stovnin, Seafish, er í hesum døgum og kunnar seg um føroysk fiskivinnuviður- skifti. Umboðið fyri Sea- fish, Hazel Curtis, sigur, at stovnurin er fíggjaður av bæði fiskivinnuni í Ong- landi og tí almenna. Hann leggur seg eftir at kanna ymisk viðurskifti, so áhugamálini hjá ensku fiskivinnuni verða røkt á haldgóðan hátt. Arbeiðið hjá stovninum fevnir um gransking, menning av fiskivinnuni, kundarøkt, og hvussu eff- ektiviteturin og støðið í ensku fiskivinnuni kann hækka. Fyri at røkka hesum málum, nýtir stovnurin stóra orku til at kunna seg um fiskivinnu viðurskiftum í øðrum londum enn Ong- landi og Skotlandi. Tað verður hildið gjølla eyga við, hvussu onglend- ingar kunnu læra av øðrum, og ikki gera somu mistøk, sum onkur lond hava brent seg av. Ferðin til Føroya er liður í eini kunning og er gjørd í samstarvið føroysku sendistovuna í London. Hazel Curtis arbeiðir í løtuni við eini granskingar- verkætlan, sum viðger evni, ið hava stóran áhuga í føroysku fiskivinnuni. Fyri at kunna føroysku fiski- vinnuna um granskingar- verkætlanina hevur før- oyska sendistovan í London fingið Hazel Curtis til Føroya. Nógv fólk á Nóatúni Hazel Curtis kom til landið mánadagin, og hon hevur vitjað fleiri føroyskar stovnar, ið á ymiskan hátt hava tilknýti til føroyska fiskivinnu. Seinnapartin týsdagin greiddi hon frá síni granskingarætlan á Nóatúni, og nógv fólk vóru savnað. Politiska myndugleikin og umboð fyri bæði fiski- vinnuna á landi og á sjógvi vóru møtt fjølment. Hazel Curtis greiddi frá sínum úr- slitum, og serliga vakti tað ans, at hon kundi prógva vísindaligt, at bæði prísurin og góðskan á fiski er væl betur, um fiskurin verður hagreiddur umborð á skipi, enn á virkjunum á landi. Sum skilst hava føroying- ar áður verið treiskir við góðtaka hetta sjónarmið, og tí tók kjak seg upp um júst henda spurningin. Nógvir spurningar svaraðir Granskingarverkætlanin hjá Hazel Curtis er ikki liðug enn, og ferðin til Før- oya er gjørd fyri at fáa nakrar spurningar svaraðar, ið hon ætlar at arbeiða við í framtíðini. Serliga er Hazel áhugað í, hvør orsøkin er, at onglendingar keypa so nógvan fisk frá føroying- um. Hon spyr, hví júst før- oyskur fiskur er so áhuga- verdur, og hvat enski fiski- ídnaður brúkar føroyska fiskin til. – Eg eri her fyri at savna vitan, og finna orsøkirnar til, at so nógvur føroyskur fiskur verður seldur í Ong- landi. Hvat brúka vit før- oyska fiskin til, er tað til fiskafingrar ella pommes frites, spyr Hazel Curtis Hon sigur, at hon hevur fingið nógv burturúr higar- til. Hon hevur lært eina rógvu, og serliga hevur túr- urin spart henni nógva tíð, tí heldur enn at lesa turr hagtøl, hava føroyingar greitt henni frá føroysku viðurskiftunum. Hon ivast ikki í, at stórur partur av vitanini, hon hevur fingið á ferðini, kemur væl við, nú hon skal arbeiða víðari við verkætlanini í næstum. Hazel Curtis fyri Seafish og landsstýrismaðurin í fiski- vinnumálum, Jacob Vester- gaard, høvdu nógv at tosa um á Nóatúni týsdagin Mynd: Jens Kristian Vang Bæði Rói Egholm og John Rajani halda, at stórur tørvur er fyri einum granskingar- stovni, ið granskar føroysku fiskivinn- una. Fiskivinnan í Onglandi er rættiliga lítil partur av saml- aðu ensku vinnuni, men kortini eru 120 mio. krónur settar av til gransking. Fiski- vinnan í Føroyum svarar til góð 95% av samlaðu vinnuni, men kortini er ikki ein króna sett av til gransking, og tað er undrunarvert, heldur Rói Egholm GRANSKINGARSTOV NUR Í FØROYUM Páll Holm Johannesen pall@sosialurin.fo Rói Egholm, ein av stjórun- um á Farex, var eitt av um- boðunum fyri fiskivinnuna á landi, sum var á fyrilestr- inum hjá Hazel Curtis týs- dagin. Hann helt fyrilestur- in vera rættiliga áhugaverd- an, og serliga beit hann merki við, hvussu týdning- armikið tað í veruleikanum er at hava ein granskingar- stovn sum Seafish í før- oysku fiskivinnuni. – Hon legði heilt smáar partar av granskingarætlan- ini hjá sær fram, men tað mest áhugaverda er, hvussu stovnurin Seafish arbeiðir, sigur Rói Egholm. Hann greiðir frá, at granskingarstovnurin er partvís fíggjaður av ensku vinnuni og tí almenna. Hann kostar góð 11 mio. pund um árið, og vinnan fíggjar góðar átta milliónir pund. – Fyri at seta enska stovnin í rætt perspektiv, so svarar fiskivinnan til gott 1% av samlaðu ensku vinn- uni, men kortini lata teir yvir 120 milliónur krónur til gransking á økinum, meðan fiskivinnan í Føroy- um svarar til 95 % av saml- aðu vinnuni, og har verður ikki gevið ein króna til gransking, og tað er undr- unarvert, sigur Rói Egholm. Hann heldur, at stórur tørvur er á analytiskum til- fari um føroysku fiskivinn- una. Rói vísir á, at Her- mann Oskarsson fyri Hag- stovuna hevur sagt, at før- oyingum vanta hagtøl og Rói kann ikki annað, enn taka undir við Hermann, tí hagtøl eru avgerandi um gransking innan fiskivinn- una skal fáast upp á føtur í Føroyum. - Hazel Curtis arbeiðir millum annað við spurn- inginum, hvar onglend- ingar keypa sín fisk og hví, og bara tann spurningurin er rættiliga stórur og áhuga- verdur at granska í, og ikki minst í Føroyum, heldur Rói Egholm John Rajani samdur Rói Egholm er ikki einsa- mallur um at halda, at tørv- ur er fyri einum gransking- arstovni innan fiskivinnu í Føroyum. John Rajani, ið er við Hazel Curtis í Føroy- um, skilir heldur raðfest- ingina í føroyskari fiski- vinnu. – Vit mangla avgjørt ein stovn sum Seafish í Før- oyum, ið kann verða við til orða ein fiskivinnupolitikk í Føroyum fyri tey næstu 5- 10 árini. Sea Fish arbeiðir við, hvat brúkarin ynskir, hvørjar vørur eru tær bestu og hvussu vinnan skal klára seg í altjóða kapping, og hesir spurningar eru neyð- ugur at viðgera á gransking- arstigi, sigur John Rajani. John Rajani vísir á, at í Føroyum hava vit tann óvana at hyggja ov nógv aftureftir. Hann heldur, at vit vita fullvæl, hvussu fiskuri skal fáast til høldar, men tá, ið fiskurin er komin á land eru vit ikki nóg dugnaligir. – Høvdu vit havt ein granskingarstovn, so høvdu møguliga fingið eitt meira ítøkiligt svar uppá, hví heili 50.000 tons fóru óvirkað av landinum í fjør, spyr John Rajani at enda. Rói Egholm, ein av stjórunum á fiskasøluni Farex: Neyðugt við granskingarstovni innan fiskivinnuna Tað eru árliga settar góðar 120 milliónir krónur til gransking í fiskivinnuni í Onglandi. Í Onglandi svarar fiskivinnan til gott 1% av samlaðu ensku vinnuni, meðan fiskivinnan í Føroyum svarar til um 95 % av samlaðu vinnuni, men kortini er ikki ein króna sett av til gransking, og tað er undrunarvert, heldur Rói Egholm Mynd: Jens Kristian Vang C M Y K 7 6