leygardagur 4. oktober 2003síða 3

4 Nr. 188 - 4. oktober 2003 Nr. 188 - 4. oktober 2003 5 Mikukvøldið var ein hugnaløta í Skálanum í Klaksvík fyri eldri. Tað var áhugabólk- urin hjá teimum eldru í Norðoyggjum, sum skipaði fyri. Hetta er eitt av trim- um føstum tiltøkum um árið, sum bólkurin skipar fyri ELDRAHUGNI Solby A. Eliasen solby@sosialurin.fo Klaksvík: Eitt tiltak fyri eldri var í Skálanum mikukvøldið. Byrjað varð klokkan 17 við borðhaldinum. Borðreitt varð við smurdum breyði og felagssangurin rungaði eftirí. Umframt at nýta heftini, ið vórðu gjørd í sambandi við eldrahugnaløtuna úti í Grøv fyrr í summar, hevði eldrabólkurin funnið fram nakrar sokallaðar gamlar, danskar »slagarar«. Alex Sólstein spældi undir. Hans Eli Hansen las upp eina ferðafrásøgn. Eina gamla frásøgn um ein túr úr Fugloynni til Havnar. Tað stuttliga við henni var, at hon av røttum vísti munin á ferðasambandinum í dag og fyrr. Túrurin frá Fugloynni til Havnar tók níggju dagar, og viðkomandi skuldi verða í Havn í átta dagar. Hetta var ein sera stuttlig frásøgn. Og so kom eitt par, Regin og Birta Rasmussen, at spæla harmoniku. Tað seinasta á skránni var dansibólkurin Dansihugni. Tey sýndu fram nakrar av teirra dansum, og tað lá væl fyri hjá teimum. Góð undirtøka Forkvinnan í áhugabólkin- um fyri tey eldru í Norð- oyggjum, Gerda Absalon- sen, sigur, at tey eru sera vælnøgd við undirtøkuna fyri tiltøkunum, sum tey hava skipað fyri. – Tey møta serstakliga væl upp, og tað koma bara meira og meira fyri hvørja- ferð, sigur hon. So her er uttan iva talan um teir smáu ringarnar í vatninum, sum spreiða seg. Eldrabólkurin hevur verið til síðani í 1999, og tey hava millum annað skipa fyri trimum hugnaløtum um árið. Eina um várið og eina um heyst- ið. Og so uttandura hugna- løtuna, sum plagar at vera úti í Grøv á hásumri. Gerda fegnast um, at til- tøkini verða so væl móttik- in, og hon sigur, at við hes- um røkkur áhugabólkurin einum stórum parti av sín- um endamáli. Eldrahugni í Skálanum Hjúnini Regin og Birta Rasmussen, sum júst eru flutt aftur til Føroyar, spældu harmoniku undir borðhaldinum Mynd: Bárður Lydersen Undirtøkan fyri tiltøkunum hjá Eldrabólkinum veksur hvørt ár Mynd: Bárður Lydersen Umframt at syngja úr sangheftunum frá hugnaløtuni úti í Grøv í summar, sungu tey eisini nakrar gamlar, danskar »slagarar« Mynd: Bárður Lydersen Landsbankin flýtir yvir í pengum, hava vit hoyrt síðstu árini, men soleiðis verður ikki longur. Nýggi politikkurin hjá samgonguni gongur út uppá at gjalda skuld við gjaldføri Landsbankans. Og tað merkir, at vit longu næsta ár nærkast minstamark- inum fyri, hvat skal standa í Landsbank- anum. Einki er kortini at óttast, sigur landsbankastjórin FÍGGJARLÓG 2004 Ingi Rasmussen ingi@sosialurin.fo Tey góðu árini í føroyska búskapinum hava ført til, at gjaldføri landskassans støðugt er vaksið síðstu árini. Tað er gott at hava at standa ímóti við til ringari tíðir, men nú fjarar aftur í kassanum. Fíggjarlógin fyri næsta ár gevur bara 100 milliónir krónur í avlopi, men tað er, áðrenn avdrátturin av lánin- um hjá landskassanum til danska ríkiskassan er goldin. Hóast hildið verður fast við, at talan verður um eitt avlop komandi ár, so er tað ikki tí, at landskassin ætlar at gevast at gjalda skuld. Tvørturímóti er ætlanin at gjalda meira enn vit plaga. Munurin er bara, at tað verður ikki fíggjað gjøgn- um fíggjarlógina. Farið verður í Landsbankin eftir pengunum. Brúka yvirskotsgjaldføri Í august stóðu 2,2 milliardir krónur í Landsbankanum. Lógin fyri Landsbankan sigur, at minsta innlánið í Landsbankanum er 1,5 milliard krónur. Nú skuldin verður goldin av Lands- bankanum, nærkast Lands- bankin botninum fyri, hvat skal standa inni. Og sostatt verður ikki meira yvir- skotsgjaldføri næstu árini at standa ímóti við. Seinastu tølini vísa, at einar 90 milliónir krónur fara at resta í á landskassa- roknskapinum í ár til at gjalda avdráttir av skuldini til ríkiskassan. Samgongan hevur eisini gjørt av, at 500 milliónir skulu gjaldast av skuldini úr gjaldførinum hjá Landsbankanum næsta ár. Sostatt er gjaldføri Landsbankans komið niður á 1,6 milliard krónur. Ella beint yvir minstamarkið fyri innláninum. Tað er beinleiðis eftir uppskoti frá Landsbankan- um, at landsstýrið ber seg soleiðis at, og Sigurð Poul- sen landsbankastjóri sigur einki vera at óttast. – Vit hava mælt til at gera soleiðis, tí rentan er so lág í løtuni, at vit spara pening við at minka gjaldføri og gjalda skuld. Vit fara ikki niðurum minsta innlánið, sum vit skulu hava sum trygd, so vit altíð kunnu gjalda rokningar, sigur Sig- urð Poulsen. Bíligt at læna aftur Siga vit, at fíggjarlógin gevur hall næsta ár, eins og tað hendir í ár, so noyðist landið aftur í Landsbankan eftir pengum, og so er botn- urin náddur. Hendir tað, noyðist Landsbankin út at læna pening, tí 1,5 milliard krónur ella 15 prosent av bruttotjóðarúrtøkuni skulu altíð standa í Landsbankan- um sum trygd. – Rentan er so lág í løt- uni, at tað er bíligt at lána pening aftur, skuldi tað verið neyðugt. Minsta inn- lánið noyðast vit at hava, men vit halda bara ikki, at vit kunnu forsvara ov stórt gjaldføri, um tað gevur ov stórt rentutap, sigur Sigurð Poulsen. Skuldin umfíggjað Samstundis, sum skuld verður goldin úr Lands- bankanum, verður ein part- ur av láninum frá danska ríkiskassanum umfíggjað- ur. Umfíggingin hevur tvey høvuðsmál. Annað er at stuðla uppundir at fáa ein virknan virðisbrævamarkn- að. Hitt høvuðsmálið er at spara rentuútreiðslur. Umleið 500 milliónir verða goldnar eyka úr landskassanum, og 1,2 milliard krónur verða har- umframt fíggjaðar við láns- brøvum. Á hendan hátt verða 1,7 milliard krónur umfataðar av umfígging og afturgjalding av uttanlands- skuld, og sparingin upp á rentur og avdráttir er um- leið 30 milliónir krónur. Landsbankin nærkast botninum Sigurð Poulsen, landsbankastjóri, sigur tað vera skilagott av landinum at minka gjaldføri Landsbankans og gjalda skuld, tí rentan er so lág EVNISVIKA Jan Müller Í samband við »Ár teirra brekaðu« hevur Megin- felag teirra brekaðu heitt á fólkaskúlan um at skipa fyri evnisviku um tað »at vera brekaður, at vera øðrvísi enn tey flestu«. Evnisvikan er sett til at vera í viku 41, frá 6. Til 10. Oktober. Í tíðindaskrivi frá MBF verður sagt frá, at 34 skúlar hava sagt frá, at tey ynskja at vera við til at skipa fyri eini slíkari viku á teirra skúla. Í sambandi við evnis- vikuna hevur MBF gjørt eitt hugskotshefti við uppskoti til, hvussu tað kann arbeiðast við evn- inum og við upplýsing- um um ymiskt tilfar um brekað. Vikan endar við stór- um felagstiltaki, fríggja- dagin 10. oktober millum kl. 10 og 13 uppi í Ítrótt- arhøllini á Hálsi, har børn úr øllum skúlunum samlast til undirhald av ymiskum slag. Tað til- takið fer landsstýrismað- urin Páll á Reynatúgvu at seta. Síðani fara næm- ingar á pædagogskúlan- um at framføra sjónleik, Johan í Kollafirði og hini í 2.p fara at syngja og spæla, orkestrið »Ælagoin« fer at spæla, ÍOSB og pædagognæm- ingar skipa fyri ítróttar- spølum, M`as blues band fer at spæla og at enda ferð formaður í MBF at enda tiltakið. Áhugaverd og spennandi evnisvika um brekað C M Y K 5 4