leygardagur 14. juni 1997síða 17

hevði hann endiliga fingið eyga á hann, og nú var veg- urin stongdur. Tað er eitt samband millum hin opna vegin til Lázarus, sum hin ríki maðurin ongantíð gekk, og hin stongda vegin, sum nú var avbyrgdur við einum óferum dýpi. Tað er ein lóg í tilveruni, sum til ber at halda lítið um sum gamlan fordém, ið tú kanst bróta ferð eftir ferð, uttan at lógin ger um seg og tekur um kverkrarnar á tær. Hon er har bara og heldur fram at vera har, sjálvt um eingin menniskja roknar við henni Tí tann lógin er ikki gjørd av menniskjum og kann heldur ikki verða avtikin av menniskjum, heldur ikki við fólkaatkveðu. Tað er hetta álvara í tilveruni, og tað hava menniskjuni í grundini altíð vitað. Jesus kom ikki fyri at taka hetta álvara út úr tilveruni. Hann kom ikki fyri at siga, at lóg in ikki geldur. Hann kom, ti at lógin geldur, og tí at øll hava brotið hana. Hann kom sum sannleikin til teirra, sum alla tíðina royna at venda um upp á sannleikan í staðin fyri at umvenda seg sjálv. Hann kom sum veg- urin fyri tey, sum vegurin er stongdur fyri. Vegurin til ferlsu er ikki vegurin til Låzarus. Vegurin til frelsu er Jesus aleinaður. Men ti Hann er vegurin til frelsu, er tað nú ein vegur til Láz arus, sum vit kunnu ganga Ti Jesus er frelsuvegurin, er tað ein kærleikans vegur millum okkara og Lázarus Luther hevur hesa niður- stóðu um prædikutekstin í dag: »Sostatt síggja vit av søguni um henda ríka mannin, at tað er émøguligt at leska, har tað ikki er trúgv, og ómeguligt at trúgva, har tað ikki er kær leiki< Vit hava frímóð á dóma- degi, sigur Jóhannes í epistl- inum, sum lisin varð frá alt- arinum. Hvussu kann tá tann, sum er dømdur av egna lívi sínum, meta dómi Guðs við frímóð? Jú, tí, sig- ur hin sami Jóhannes, Hann elskaði okkum fyrst. »Fyrst« - tað merkir: meðan vit enn vóru í móðurlívi, áðrenn vit høvdu nakað at geva Guði; ikki so mikið sum eitt skríggj. íkki so mikið sum grát áttu vit Hann elskaði okkum fyrst Seks ríkir beiggjar vita tað ikki. Og tí eru te'r fá- tækir Men Lázarus er navngiv- in til at vita tað. Navn hans- ara er stytting av hebraiska navninum »Eleazar«, ið merkir: »Honum, sum Gud hjålpir«. Gud er vernd og verja, ein hjálp í trongdum, ið aldri svíkur (46. sálmur 2.). Hann skal taka í høgru hond tína, tá ið tú sekkur.. Amen! Bestu barna- og ungd6msbøkur í Noregi í 80-unum koma nú á føroyskum! Kempurnar falla eitur fyrsta krimisøgan um teir báðar Virgar og Vitra, oslo- dreingirnar, ið koma sær upp í líkt og ólíkt. Ingvar Ambjørnsen hevur skrivað søguna, og Sjúrður Gull- bein týddi úr norskum Vit báðir, Vitri er heiti á krimi-rødini. Higartil hev ur Ambjørnsen skrivað 9 bøkur í rødini, og hóast norskir ummælarar ivadust í, um ikki Virgar og Vitri fóru at missa flogið eftir at fyrstu bøkurnar fingu av bera góð ummæli, so hevur høvundurin megnað at:hild ið bókmenmtaliga staðið — og spenningin! Bøkurnar koma allar í Danmark. Sveríki og Tyskland:, har Ambjørnsen er giftur og hevur búð i nógv ár. Fyri Vit báðir, Vitri-bøkurnar hevur hann fingið Cappelenprisin komin á IBBYs Honour List fingið Ungdommens bok pris, og harafturat valdi norska Bókhaldarafelagið aðru bókina í rødini, Deyð- | in á høvudsfarstødini, a ! vera bestu barna- og ung dómsbók í 80-árunum Virgar og Vitri eru 13 år, tá ið rødin byrjar. Allar bók urnar eru spennandi, men tað er ikki bara sjálv krimi søgan, ið ger tær lesiverd ar. Høvundurin er sera sam felagsmedvitandi, og hver bókin viðger ávíst evni. t.d rúsevni, umhvørvisdålking og eldáseting. Og sum allir sannir krimi-høvundar er hann ógvuliga neyvur í lýs ingum sínum av umhvørv- inum. Aftan fyri hverja bók liggur stórt kanningarar beiði Í hesari fyrstu er evnid nýnasisma og fremmanda hatur: Ein morgunin er skúlagarðurin bumbaður í pappiri við rasistiskum orðavavstri, og inni í skúl anum hevur onkur gjørt her verk. Virgar og Vitri verða illa við, og so líðandi koma teir eftir, at ein fremanda líggindaligur felagsskapur, Norskar kempur, sum fólk hava aftrast at tíkið í ål ara, stendur fyri hesari og ødrum atsóknum við Virgar og Vitri sanna skjótt, at Norsku kempurnar eiga at verða tiknar í álvara tí áðrenn teir vita av, eru teir ta sperdir: Sannleikans eygu vóru blå. Ísblá, Iskøld Eg hevði sæð tey einaferð fyrr... Nú sá hann meg sum FIGGINDA. Okkum, meg og Vitra. Sjålvt pistølina sum hann helt i hondini ræddist eg minni enn eyg uni! Hann sat ovast uppi á grótrúgvumi við pistølini móti okkum. Og eg ivadist ikki i, at hon var lika ektad sum maskinbyrsan i rygg sekkinum … (søgubrot) Vit búðir, Vitri 1, KEMP- Ingvar Ambjørnsen URNAR FALLA, er um- brotin og prentað á Dimma- lætting, og Helgi Justinus sen hevur bundið inn. Bók- in er 152 síður og kostar kr 125 Bøodilin í speglinum ummæli av yrkingasavninum hjá peturi jensen >Ongin sól er til« tár í ringrás nema eigaran sum ikki grætur Soleiðis stendur í fyrstu yrkingini í nýggja yrkinga- savninum eftir Petur Jensen, Ongin sól er til. Og sum oft- ast eru yrkingarnar partur av hesari ringrás av mótsetn- ingum og mótsagnum. Her eru tár, men eingin grætur Her er ein sjúklingur, sum einki feilar. Her er lív, her er ein verð, men eingin sól er til. Hetta kann tykjast dapurskygt. Men tað skald ið sigur, verður sagt við vissu. Yrkingarnar eru settar saman av stuttum reglum, sum mynda langar streymar yvir síðunum, eins og stand myndir, ið eru vi at rapa Einki í hesari verð er trygt, og vit kunnu einki vita Byrjanin verður avnoktað, og endin vrakaður. Og »cinki« stendur fram sum ein spegilsmynd av »alt« Men hetta veit skaldið ið hvussu er, og tað verður sett fyri lesaran á ein hátt, sum fær ótryggleika at broytast til vissu. Í yrkingunum er ofta ein persónligur í itøki- .petur jensen ligur kristindómur til stað- ar, sum t.d. i Við grøv Jud- asar. Skaldið fer aftur til ta tíðina, har alt gekk fyri; tað regnar/å grøv Judasar. Ella gongur alt fyri seg á okkara tíð? Tað kann eisini vera Skaldið hevur onga ræðslu fyri fyribrigdum, hugtøkum og spurningum, sum kunnu tykjast fløkt ella háfloygd Alt metist — eg'ið, Jesus og judas. Og alt gongur fyri seg á sama stigi. Formurin er einfaldur og reinur. Í yrk- | undurin Vikuskiftið D Vikuskiftið Síða-17 ingunum megnar hann at skapa sjónir av metum og hendingum í staðin fyri at fløkja seg inn í metaforur Ofta eru brot av yrkingum eins og aforismur, sum les- arin kann bera vid sær men kanska eru dreymar lind annad enn trilvanin eftir at vakna og ikki vita um vit hava sovið Judas fær sær navnabroyt ing. Og tú, ið stendur har við skuldarkenslu, kyssir bødilin í speglinum farvæl Eingin sól er til, minst av øllum um dagin Tað, ið verður sagt, verð ur kanska ikki beinleiðis av- noktað. Eingin fatan av verðini, lívinum ella trúnni er meira røtt enn ein onnur Alt hevur (minst) tvær síð ur. Og bødilin, hver er tað? Tú sjálvur. Hann sæst speglinum, eins og Judas ið var fyrsti sjálvmordari skaldið kendi Hetta er gott, heilskapað og búgvið yrkingasavn. Tað er sterkt og fult av áræði og humor. Tað er myrkt. Ja sjálvandi, men í hesum myrkri er eisini ljós. Ongin ' sól er til er ein bók, ið eigur at lesast og livast við. Hon mótmælir øllum tulkingum av sær. Tann svenski rithøv- Birgitta Trotzig hevur einaferð sagt: >Ég lesi ikki bøkur fyri at eg skal | mentast. Eg lesi, ti eg skal | eta tær«. Og Ongin søl er til er góður kostur Tað skal eisini sigast, at perman er óvanliga ljót og keðilig, og hóskar illa til eina so góða bók skrivað hevur Anna Mattsson tíkið úr Oyggjaskeggja nr. 5, juni 1997 Vit hava OPID håskvøld: frå kl. 17.00-24.00 friggjakvøld: frå kl. 17.00-03.30 leygarkvøld: frå kl. 17.00-03.30 sunnukvøld: frå kl. 17.00-24.00 Casablanca Tårsgøta 11 * 100 Tórshavn Tlf. 19696 Dagrøktarmamma Vegna uppnormering av Dagrøktarskip- anini i Runavikar kommunu, verður søkt eftir dagroktarmammum, at byrja aftan á summarferiuna. Nærri upplýsingar starvinum viðvíkjandi fáast frá Dagrøktarleidaranum á tlf. == Dagrøktarskipanin Í nr: ; í Runavíkar kommunu