hósdagur 9. oktober 1997síða 31

| Ææ Hví hugsavna okkum um deyðarevsing i USA Tað eru tríggjar høvudsorsøkir til, at vit serstakliga eiga at venda eyguni ímóti USA viðvíkjandi deyðarevsingini Almenn avrætting í 1985 av vápnaðum ránsmonnum í Calabar, Nigeria. Nakrar fáar dagar seinni kundi myndin keypast sum postkort. Sera nógvastaðnis verða fangarnir á henda hátt alment sýndir, fyri síðani at verða avrættaðir. Ein sera vanvirðisligur háttur at doyggja soleiðis USA heldur uppá, at tað er eitt „sivilisera“ land, og í nógvum føri hevur USA harðliga fuunist at stjórnarleiðarum í ødrum londum, víðvíkjandi at tryggja mannarættindi í land- inum - samstundis sum manna- rættindi í USA eru avmarkaði fyri tey hvítu og ríku. Tað tykist harumframt verða heldur lættari at ávirka eitt land sum USA, heldur enn t.d. Kina og Burma, ið hóast alt eru minni „siviliseraði“ enn USA. Tað hevur altíð-verið lyndi til í Evropa at innflyta og apa seg eftir øllum ti, ið kemur úr USA, - eisini sovornum tvætli sum McDonald's, Beverly Hills og Baywatch. Tíanverri er man vorðin bangin fyri, at harðnaði amerikanski rætturin kann ávirka hugburðin í teimum Evropeisku londunum. Soleiðis at okkara fatan av sosialum trupulleikum og hvussu teir skulu loysast ikki skal gerast so einfald og uttan javnvåg, sum tað er í tí amerikanska samfelagnum í dag. Tí er alneyðugt at byrgja fyri við brimgarði mótvegis ameri- kansku deyðsaldunum, og tí einfaldu trúnni á, hvussu søsialir trupulleikar skulu loysast - hetta má gerast áðr- enn tað er ov seint. le Nr. 193 - 10. OKTOBER 1997 SONJA JOGVANSDØTTIR SKRIVAR Teir sidstu timarnir hjå James Terry Roach Tá id hann hevdi lisid (sina sidstu) frågreiding, søgdu vit nókur få orð við hvór annan... Nókur sekund aftaná var streymur settur til. Terrysa kroppur bendi sær afturá og stívnaði, meðan streymur fór ígjógnum hann. Fá sekund seinni kom dampur úr kroppinum og húðin omanfyri elektroduna á hógra beini gjórdist heilt mislitt og blødrut… James Terry Roach var avrættaður í South Carolina 10. januar 1986. I 1977, tå ið hann var 17 ára gamal, játtaði hann seg sekan í at myrt hvítar tannáringar og í ødrum ákærum m.a. kynsligum yvirgangi og ræning Hann var deydadømdur hóast dómarin g6dgjørdi at hann hevði handlað undir åvirkan av einum eldri manni. at hann var sálarliga tarn- aður at hann hevði "personl- ighedsforstyrrelser" Annar sakførarin hjá hon um var verandi hjá honum nåttina fyri hann skuldi avrættast og lýsti soleiðis hava tveir teir síðstu tímarnar hjá Terry “Hóast Terry var 25. ára gamal, tá ið hann doyði, tyktist hann barn aktigur. Utsjóndin og hátt urin hann bar seg at fyri fólki rundan um hann, tyktiskt fyri mær at våtta tað, ið kom fram við tí síðstu sálarligu metingini av honum: At hansara vitbýtis tal (intelligent kvotient) var 70 - hetta javnsetti hann við eitt tolv ára gamalt barn. Tá séra ið hansara familjuprestur vísti honum á nakrar bønir í bibliuni, ið teir kundu biðja saman, spurdi Terry nakra CIStáK ar James Terry Roach var avrættaður mitt í áttatiárunum hóast hann sálarliga var tarnadur, og ikki hevði meir vit enn eitt tól, » ára gamalt barn, treyðugt so var hann 25 ára gamal. Og, hóast hann, tå ið hann framdi brotsverk síni var eitt barn, ið varð ávirkað av einum eldri manni. Hetta verður hildið verða undir øllum lámarki av m.a. manna rættindabólkum, tí tað eru ju altjóða løgir ið hart eru ímóti at sálarliga tarnaði og børn verða avrættað virkaði enn ein onnur, og at hann bara skuldi ráðfærast um hver ið riggadi best bøn helst betur Vildi verða gédtikin Terry var ein sera óvirkin ungur maður, og tað sást týðuliga alla náttina. Hóast hann heilt givið var sera bangin, var hann so sam starvstusur mótvegis fanga vørunum sum gjørligt, og hann royndi at lata sum um at hin "rituella” fyrireik ingin - høvdid og høgra bein var rakad, og langliga var streymleiðandi salva gníggja inn var heilt nattúrlig. Hann vildi hava viðurkenning teirra rundan um hann og tað tyktist sum um, at hesa náttina kundu øll viðurkenna hann í og við at hann var djarvur og hevði tamarhald á óttanum Óttin kemur á... Men tá ið fongsulsstjórin vísti seg við hurðina til klivan og læs avrættingar kunngerðingina upp. ímeð an Terry stóð við báðum hendrum læsum fæstum í eimi leinkju, ið nevnist ein “klógv". byrjaði beini at ristast við ógvus Vinstra ligum, óstýrdum rørslum Síðani gekk tað sera skjótt fyri seg. Eg fylgdi honum VVIF stolin g losaði so nógv við hann sum gjórligt eg vísti honum ein upp reistan tummilfingur, eg fekk sama tekini aftur, ella somikið hann nú einaferð kundi fyri reimunum. Vit góðu hver ødrum einaferð afturat tekin, áðrenn mask inan var smoygd niður um hevur hansara Sjálv avrættingin Nøkur sekund aftaná var streymur settur ul. Terrysa kroppur bendi sær afturá og stívnaði, meðan streymur fór igjøgnum hann. Få sekund seinni kom dampur úr kroppinum og húðin omanfyri elektroduna á høgra beini gjørdist heilt mislitt og blørut. Nevarnir knyttust og gjørdust heilt hvítir. Hann sjúnkaði saman tá ið streymurin var slíktur, men bendi sær afturá tá streymur var settur til aftur Tá ið hann var váttaður deyður, strýddu vaktirnar líkið yvirá børu ímeðan teir ansaðu væl eftir at fjala hansara andlit (ið ikki longur var fjalt av maskuni) fyri sjónarvátt unum og mær, við at leggja eitt klæði á hann. Síðani fór eg út úr deyðs húsinun saman við fongsulsstjóran €ma um. Tá ið vit trinu útun bygningin hoyrdi eg pp frá 200 fólk um, ið eftir øllum at døma fagnaðarr ru KOMIN saman at halda