leygardagur 3. januar 1998síða 2

| í tíðindablaðið Sosa — Eg vil hava at vita um løgtings- formadurin kann våtta at hann hevur gjørt sina skyldu eftir grein I7 i tingskipan- ini. Sjålvur vænti eg, at tað verður trupult hjå hon- um at våtta tad. Og kann hann ikki tad, hevur løgtingid ein ålv- arsligan trupul- leika sigur for- maður Javnað- arfloksins. AKI BERTHOLDSEN Eftir grein 17 í tingskipanini er tað skyldan hjá løgtings- formanninum at tryg ggja, at tingarbeidid er væl fyriskip- að og væl úr hondum greitt. Og hesa skyldu vil Jó- annes Eidesgaard nú hava váttan fyri, at løgtingsfor- maðurin hevur gjørt. Formaður Javnaðarfloks- ins fer fyrsta dagin at senda Jógvan Ingvard Olsen bræv vid fyrispurningi um løg- tingsformaðurin kann vátta, at grein 17 í tingskipanini er hildin. — Eg vil hava at vita, um løgtingsformadurin kann tryggja okkum, at grein 17 í tingskipanini er hildin, sig- ur Jóannes Eidesgaard. Heilt út av lagi Tað eru hendingarnar hesar síðstu vikurnar, sum hava Vil hava våttan fyri at Jógvan Ingvard Olsen hevur gjørt sína skyldu fingið formann Javnaðar- floksins at taka eitt so álv- arsligt stig. — Hesar seinastu vikurnar hevur tað politiska arbeiðið eftir mínum tykki verið ein háðan báði ímóti løgting- inum, fólkaræðinum og før- oyska skattgjaldaranum. Tað, Jóannes Eidesgaard sipar til, eru øll stórmálini, sum samgongan hevur lagt fyri tingið, og eru avgreidd í seinastuni, tí eftir hansara tykki hava tey ikki fingið eina viðgerð sum uppá nakran máta sømir seg ein- um framkomnum fólkaræð- i. Hann hugsar m.a. um skattamálini, sum hava ver- ið til viðgerðar í seinastuni Men ikki minst hugsar um málið um at broyta mvg skipanina. — Serliga hetta seinasta málið fekk ikki nakað sum helst ið yvirhøvur líkist eini politiskari viðgerð. Tað vór- u als ongar kanningar, og tað vóru yvirhøvur og al- deilis ongar metingar gjørd- ar um avleiðingarnar av uppskotinum, hvørki fyri umsitingina, fyri landskass- an, ella fyri aðrar vinnur. Tann einasta „politiska“ viðgerðin sum var, var ein ( Jóannes Eidesgaard vil hava at vita, um tå, su mer farid fram seinastu vikurnar er tað, sum i tingskipanini verður meint vid „væl úr hondum greitt“ og „væl furiskipað“ tingarbeiði. fundur, har eitt álit varð skrivað, har umboðini fyri samgonguna skrivaðu undir uppá, at tey tóku undir við uppskotið landsstýrisins Jóannes Eidesgaard sigur, at hann vil hava skrivliga våttan frá løgtingsformann- Løgtingsformadurin samdur við Jóannes Eidesgaard: - | summum fórum hevur løgtingsarbeidid verið fusk — Men eg havi onki skeivt gjørt, ti eg havi hildið allar tidarfreistir. Arbeiðið í nevnd- unum hava nevndarformenn- inir åbyrgdina av AK! BERTHOLDSEN — At politiska viðgerðin í summum málum ikki hevur verið nóg góð, haldi eg ikki, at nakar er ósamdur við Jó- annes Eidesgaard í. Og eg kundi gott hugsa mær at gjørt nakað við tað, so vit sleppa undan hesum eitt annað ár. Eins og Jóannes Eides- gaard, er Jógvan Ingvard Olsen, løgtingsformadur ikki nøgdur við tað politisku viðgerðina, summi mál hav- a fingið hesar seinastu vik- urnar. Tí hann heldur íkki, at viðgerðn hevur verið ngkt- andi. Men sjálvur heldur hann ikki, at tingformadurin hev- ur misrøkt sínar skyldur í hesum sambandi. Sum neynt í greinini o- manfyri, ætlar Jóannes Eid- esgaard at spyrja tingfor- mannin um hann kann vátta, at grein 17 í tingskipanini er hildin. Í grein 17 sendur, at tað er skylda formansins at tryggja, at tingarbeiðið er væl fyriskipað og væl úr hondum greitt. — Eg haldi, at grein 17 sipar mest til arbeididi sjálvum tingsalinum. --Hvussu nevndararbeidid skal verða er eisini ásett í tingskipanini og ábyrgdina av tí hava nevndarformenn- inir. —Tå id eitt mál er reist, skal tað handast løgtings- skrivstovuni, har tað skal liggja minst tríggjar dagar. Táið tað er lagt fram, skulu minst tveir dagar ganga, áðrenn tað fær |. viðgerð. So skal tað í nevnd, og nevndin skal leggja tað framaftur seinast ein mán- aða aftaná. Fíggjarlógin er eitt undantak, tí hana fær figgjarnevndin tveir mán- aðir at viðgerða. Skyldan hjá formannin- um er at tryggja, at hesar tíðarfreistir verða hildnar. — Og tað hava tær verið, uttan í sambandi við eina 3. viðgerð. — Men tað varð gjørt fyri at sleppa undan at hava tingfund nýggjársaftan. Er ein trupulleiki Hinvegin åsannar løgtings- formanninum, at tad er ein trupulleiki, at summi ting- mál fáa ikki nóg dygga við- gerð. - Tað er ein óvani, at mál verða ikki løgd fyri tíngiðp fyrrenn í síðstu løtu. Í ár var td. talan um skattamál, og tað stendur í inum um hetta er tað, hann meinar við væl fyriskipað og væl úrhondum greitt løg- tingsarbeiði. — Síðani málini vórðu av- greidd, hava vit so fingið váttan fyri frá umsitingini, at tað er báði ómetaliga trupult at umsita, og fer har- til at verða sera dýrt at um- sita. Jóannes Eidesgaard sigur, at av tí at púra ongin politisk viðgerð var, kundi hann heldur ikki mæla sínum flokki til hvørki eitt ella annað. Verður trupult at vátta Jóannes den aard heldur, at bara tad, at ongar kann- ingar eru gjørdar f einum máli, er prógv um, at ar- beiðið er ikki væl úr hond- um greitt. Og sjálvur heldur hann, at tað verður trupult hjá løg- tingsformanninum at vátta, at grein 17 í tingskipanini er hildin. — Ikki minst táið hann sjálvur atkvøddi fyri at gera frávik í tíðarfreistini við teirri avleiðing, at tey vórðu skundað enn meiri igjøgn- um, sigur hann. — Og kann løgtingsfor- maðurin ikki våtta,at grein nýggju tingskipanini, at skattamál skulu viðgerðast í fíggjarnevndini. Og av tí, at figgjarnevnrin hevur verid ovbyrjad av ar- beidid, hevur ov litil tid ver- ið til summi mål. Løgtingsformadurin sig- ur, at eftir gomlu tingskip- anini, vóru 13 tingnevndir,. men nú eru bara sjey eftir. Og tað vísir seg, at tað er figgjarnevndin, sum hevur fingið tað tyngstu lastina at draga. Jógvan I. Olsen sigur, at hann kundi hugsa sær at tíðarfreist varð ásett fyri, nær uyppskot skuldu verið løgd fyri tingið, sum skuldi koma í gildið 1. januar. — Ein annar máti kundi verið at skipað onkra ting- nevnd afturat, sum kundi avlasta figgjarnevndina. T.d. at skipa eina skatta- nevnd. Ella at latið eina aðranevnd fingið skattamál at viðgerða. Jóannes Eidesgaard fór so langt sum at kalla heta lógarfusk á versta slag. Er tingformaðurin samdur við honum í tí? Ja, tey komu ov seint, tað skal eg geva honum rætt í Men er tað heppið, at mál 17 í tingskipanini er hildin, hevur Føroya Løgting ein ålvarsligan trupulleika — Men tad kann kanska forda fyri, at vit enda f somu stóðu eitt annað år, sum vit endaðu í í ár - og sum vit eisini endaðu í seinasta ár, táið sami Anfinn Kallsberg hurlaði bruttoskattaskipan- ina ígjógnum Ríkilig Men nú ager Anfinn Kalls- berg i i Degi og Viku, at mål- ini høvdu fingið ríkiliga og gjølliga, politiska viðgerð i samgonguni. — Ja, tad hoyrdi eg. Og satt at siga, trúði eg valla mínum egnu oyrum, tá ið eg hoyrdi ein fyrrverandi løgtingsmann siga slíkt — At siga slíkt er tað sama sum at biða tingið fara til húsar, tí samgongan av- greiðir málini einsamøll. Jóannes Eidesgaard sigur, at tað er tvørturim6ti í løg- tinginum, at tær drúgvu, ná- greiniligu, politisku við- gerðirnar skulu vera. --Tað er sjálvur horna- steinurin í fólkaræðinum og í rættartrygdini, at eisini andstødan sleppur inn at málunum, og sleppur at viðgerða tey nágreiniliga og kritisk. — Men í hesum seinastu málunum hevur andstødan ongan sum helst møguleika havt at viðgera málini. — Og viðgerðin í sam- gonguni man eisini verða so sum so, tí flestu samgongu- tingmenn hava bara sagt ja og amen til tað, sum er lagt fram. Jóannes Eidesgaard sigur, at hann nú bara bíðar eftir eini avskrift av gerðarbók- ini hjá figgjarnevndini, áðr- enn hann fer at orða brævið og spurningin til løgtings- formannin. Tær koma fyrsta dagin, væntar hann. verða samtykt í løgtingin- um, sum ikki fáa nóg við- gerð? — Nei, men hin møguleik- in er at málið verður útsett eitt heilt ár. Og er tað frægari at sam- tykkja eitt mál, sum ikki er nóg væl vidgjørt, og sum vit tí ikki kenna fullu avleið- ingarnar av, heldur enn at lata tað bíða eitt ár? — Tað tað hevur metingin so verið. — Jógvan I. Olsen sigur annars, at eru limirnir í eini nevnd ónggdir við formann- inum, ber til at skifta hann. Annars vísir løgtingsfor- maðurin á, at í ødrum lond- um, er ikki so stórur grav- gangur eftir at fáa nevnd- aformenn sum á Føroya Løgtingid. — Tad kemst av ti, at har er ikki so stórur munur á andstøðu og samgongu. Hjá okkum er hetta við sam- gongu og andstøðu so fast- grógvið, at tað tykist vera trupult at sleppa burturúr tí Aðrastaðni hevur for- maðurin ikki so nógv at sig a. Har er ábyrgdin javnari lutað sundur ímillum ting limirnar