leygardagur 7. mars 1998síða 16

Hann er føddur á Bornholm, doyptur í Nólsoy og er uppvaksin á Bogø. Nú lesur hann søgu og fornfrødi við universiteti í Keypmannahavn. Í tí sambandinum var hann í Føroyum eitt hálvt ár og las á Fróðskaparsetri- num. Sveinur Poulser, Hann er hálvur føroyingur Hevur føroyska mammu og danskan påpa Hann er føddur å Born- holm og doyptur í Nólsoy Og hann hevur búð ein part av sínum lívi á eini oyggj sum eitur Bogø Hann var onkuntíð i Før- oyum sum barn, men lærdi ongantíð rættiliga at tosa føroyskt. Kanska eisim tí, at málið sum varð tosað heima hjá teimum var danskt Fyri nøkrum árum síðani fór hann á universitetið í Keypmannahavn at lesa søgu og fornfrødi Um norrøna samstarvid, Nordlix, fekk hann møgu- leika at koma til Føroya at lesa i eitt tidarskeid, og hann tók kjansin Síðani hevur hann gingið á Fróðskaparsetrinum í eitt hálvt ár. Fingið undirvísing í norðurlendskum, búskap: g stjórnmálafreði Provtøkan var liðug í jan uar mánaði og stutt eftir tók hann leiðina niduraftur ti Keypmannahavnar har hann vria aft byrja aftur skuidl á hann kom september IKK: ett segði hann næstar sigur Jakob Seerup skilligt. Tað er altíð lættari at geva sína innastu meining til kennar á sínum egna móðurmáli Tað halda vit eisini sjálvi - vit innføddu føroyingar. Men hann tosaði flótandi føroyskt og tað er væl klár- að eftir bert hálvum ári Men hví kom hann til Føroy a? Og fekk hann tad burtur úr hann ætlaði? Hesar spurningar og fleiri aðrar settu vit honum, tá hann hugdi inn á gólvið á Sosialinum Føroyska familjan Hesin ungi maðurin vit tosa um eitur Jakob Seerup og er 22 ára gamal Navnið ljóðar ikki so før- oyskt. Men hann er hálvur féroyingur hóast tað Mamman er ættað úr Nóts- Ov Hann fekk sum nevnt møguleika at koma til Før- oya umvegis skipan hjå Norðurlandaráðnum Men tað var ikki lesnaðurin sum dróg Av tí at hann valdi at búgva hjá skyldfólkum sín- um, fekk hann samstundis bara høvi til at læra skyldfólk síni her heima betur at kenna Harafturat kom so tann møguleikin, at hann kundi læra seg føroyskt, og tað hevur hann sum sagt eisini gjørt Eitt triðja mål við ferðini var, at hann her kundi savna inn tilfar til eina uppgávu sum hann ger um monopol handilstíðina. Ein uppgáva hann ger í Danmark Ahuga fyri søgu Jakob fór at lesa søgu, tí tað altíð hevur havt hansara á- huga - Tað er nakað sum er uppi í tíðini. Tað eru so nógvar broytingar í tíðini, og eg haldi at fólk vilja halda fast í onkrum. - Tað er einki skeivt í teimum broytingum sum eru, men tað er gott at vita, hvaðani ein kemurOg so er tað spennandi. Í Danmark gera tey søvn um alt millum himmal og jørð, og Jakob heldur, at tað sum er nevnt omanfyri, er ein av orsøkunum til tað. - Soleiðis er tað nokk eis- ini í Føroyum - Eg havi einaferð skrivað eina uppgávu niðri um múr- in í Kirkjubø og søguna. Um hvønn tydning hon hev- ur fyri forståilsi av Føroyum og føroyingum - Tað hevur alla tíðina verið hildið, at føroyingar- nir vóru kroystir at byggja kirkjuna av katólsku kirkj- uni Seinni fann ein forn- frødingur fram til, at kirkjan hevdi staðið har og virkað í langa tíð. Teir vóru ikki kroystir, hóast tað Jakob Seerup heldur, at uppfatanin um, at føroying- ar vórðu kroystir, er skeiv - Føroyingar hava verið aktivur partur í samstarv- inum við onnur lond. Bæði Noreg, Danmark og Eng land Hann heldur samstundis, at vit kunnu brúka søguna. - Nú havi eg tvey heim. Oansæd um tit fáa loysing, so verður hetta mítt annað heim, (Mynd: Jens Kr. Vang) Tað var eitt sindur torført at skilja tað, sum varð sagt í skúlanum, tí tað eru so - Nr. 45 - 7. MARS 1998 nógv nýggj føroysk orð sum eg ikki skilti tå eg kom, sigur Jakob. Tá hann fór úr aftur Føroyum, tosaði hann málið flótandi Bæði sagnirnar um Biskup Mús og Mannafelsdalin og tað nýggju søguna. Tey siga nakað um søguna í dag. - Eg haldi at føroyingar onkuntíð eru eitt sindur »hysteriskir« við hvort. - Hugsa vit eitt nú um málið, so síggja vit hvussu nógv kemur út á føroyskum, so vita vit, at tað føroyska málið ei forfellur. Hygg eftir Danmark ístaðin. Har er á- virkanin uttanífrá ógvuliga stór, men málið hvørvur ikki av tí. Gott samanhald í familjuni Jakob sigur, at hugurin at koma til Føroya er ikki nýggjur - Eg havi altíð ætlað mær at koma til Føroya. Eg havi ikki verið her so nógv frammanundan. Eg varð sum sagt doyptur í Nólsoy, men tað minnist eg av góð- um grundum ikki. Annars havi eg verið her nakrar fáar ferðir - Tað at síggja Føroyar um vetrartíð. At tað ikki bara er eitt »summarferiu- land<. Eisini vildi eg læra familjuna at kenna. Eg havi so nógva familju í Føroy um, serliga í Havn Og tað hevur verið ógvuliga gott. Mær dámar so væl at tosa við fólk. Mar tosar so nógv meir í Før yum enn í Danmark, tað haldi eg er gott g ar eru eins alt árið. Teir eru ikki bara blíðir um summ arið -Ég veit at eg altíð eri vælkomin í Føroyum, eins og skyldfólk míni ) 3 eru vælkomin at vitja meg og mína familju í Danmark. Tað dámar mær væl at vita Vita, at tey attíð Ríkisfelagsskapurin - tað er eg Jakob Seerup sigur at hann kendi seg eitt sindur illa tað fyrstu tíðina. Men tað var ikki tí hann var óynsktur. Tað var hinvegin tann nógv umtalaða bankakann- ingin, sum gjørdi tað. - Tá eg kom til Føroya tosaðu tey nógv um gegnið ella ógegnið, og nógv varð tosað um loysing, tá eg kom. - Hetta skilti eg als ikki, og tað geri eg partvíst ikki enn. Nú havi eg bara eitt ødrvisi forhold til hví før- oyingar hugsa so - Eg haldi framvegis ikki at tað er nøkur orsøk til at verða so órógvaður av at verða kroystir uttanífrá Jacob Seerup heldur nevniliga, at eftir hansara fatan er samarbeiði betri enn loysing. - Nú havi eg ein danskan pápa og eina føroyska mammu, og tað ger, at ríkis- felagsskapurin situr inni í hjartanum. Eg eri ríkis- felagsskapurin á ein ella annan løgnan hátt - Tað ger jú, at eg ikki kann hugsa á annan hátt. Tað er næstan sum at av- nokta seg sjálvan Dugdi onki føroyskt Tá Jakob kom til Føroya, tosaði hann als einki før oyskt. hann hevdi hoyrt tað alt lívið, men tosaði tað ikki Vit tosaðu bara danskt heima hjá okkum. Mamma tosaði bara føroyskt, tá vit høvdu vitjan úr Føroyum ð var so sjáldan 1 er dámar væl mál og Eg havi ikki lagt so stór an dent á tann grammatiska partin, og tað hoyrist nokk týðiliga Hvussu var tað so at byrja í skúlanum ? Tad var torført at skilja nakað, sigur Jakob og flenn- ir eitt sindur - Tað er stórur munur á orðunum sum brúkt verða í Føroyum, og teimum sum (Mynd: Jens Kr. Vang) føroyingar i Danmark brúka. - Tað koma so nógv nýggj orð inn í málið sum gera at málið verður torførari at skilja. Hann nevnir sum dómi eina lærugrein sum stjórn- målafrødi. Har eru so nógv nýggj orð sum ikki líkjast teimum europeisku, og av tí sama verða torfør at skilja. - Tá tú kanst siga øko- nomi á donskum og russ- iskum, hví kanst tú ikki siga tað á føroyskum eisini, spyr hann - Tað einasta man ger, er at tann eldra generatiónin ikki skilir hvat tey ungu siga Men av tí at flokkurin hevur verið so lítil, so hevur ongantíð verið nakar trup- ulleiki, tí hann hevur bara spurt, tá á hevur staðið. Hetta hevur samstundis givið honum møguleika at koma í samband við onnur lesandi Annars sigur Jakob, at hann hevur ikki havt tað stóra sambandi við floks- felagar sínar, ella samles- andi sínar eitur tað helst, tá tað er á slíkum stødi Eg havi verið so nógv saman við familjuni hjá mær, havi vitja tey nógv Góður lærustovnur Jakob Seerup heldur ikki stórur munur á út x tað e av er sc búgvingarstovnunum bå um, Fróðskaparsetrinum og ; Universitetinum í Keyp mannahavt Nevnir tú eina bók hjá einum rithøvunda, so kenna øll hana. Hava tey ikki lisið hana, so vita tey í hvussu er, hvat hon snýr seg um.