Sosialurinarkiv
Sosialurin 1998-03-24, síða 20
Tak niður PDF av hesari síðu Stórt myndaskrá

týsdagur 24. mars 1998síða 20

‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›

Hendan síðan hevði ongan tekst í PDF-skjalinum. Teksturin niðanfyri er lisin maskinelt (OCR) og kann hava villur.

Tekstur á síðuni

tíðindablaðið Nr. 56 — 24. MARS 1998 Ova Djurhuus, Tvøroyri, til minnis Røddin er tagnað, fjørdurin er rógvin og årarnar eru lagdar inn. Tann tilmálda tíðin var nå runnin út, og her og eins og hjá okkum øllum var nú farið um tað liðið, sum bert gongur ein vegin. Ove Djurhuus legði nú frá sær eftir eitt langt og innihaldsríkt lív. Mangan var tað meira baldrut enn ein kundi hugsað sær, men ongantíð so hart, at tað ikki vóru glottar Tað at hava eitt baldrut lív kemur sjálvandi av, hvussu tú tekur tær av teimum avbjóðingum og teimum uppgávum, sum vóru latnar tær at umsita. Fyri Ova Djurhuus var lívið eitt áhugavert lív við nógvum almennum uppgávum. Hann var býráðs- limur á Tvøroyri í mong ár. Sum varaborgarstjóri avloysari fyri P. M. Dam sála, var tað hann sum leiðari, ið tók tey tungu tøkini. Hetta var í tí tíðini, har lítið var av peningi, og tí lítið at umsita við, og hartil var tað soleiðis, at kommunan sjálv skuldi heinta inn tey almennu gjøldini, sum vóru grundar- lagið undir kommununnar rakstri, bara hetta var torført. Og tá hetta samstundis var í ringastu niður- gangstíðum her á landi, so er væl skiljandi, at hetta var eingin létt uppgåva. men við Ova sum leiðara hevði kommunan fingið ein persón, sum væl kundi umsita og hann fekk tað at bera til, røkin og trågvur í verki sínum. Tað var styrkin hjá hesum manni. Ein fyrimynd fyri teir, sum komu aftan á hann. Jú, sanniliga, Ove Djurhuus var ein álitismaður, sum altíð sá eina æru í at Tvøroyrar Kommuna, sum hann hevði persónliga ábyrgd av, at hon var um- sitin soleiðis, at virðing stóð um tað arbeiði, sum her var framt, og tað var tað. Tí ikki er tað lætt at umsita eina kommunu, á landsmyndugleikarnir vóru í andstøðu til tað, sum bleiv framt og settu forðingar í vegin. Hetta vóru viðurskiftini, men kampurin varð tikin upp, og við Ova Djurhuus sum leiðara varð vunnið á mál. Persónliga havi eg mist ein sterkan stuðul, sum var mær hollur. Reddin er tagnað, men eftir stendur minnið um ein persón, sum altíð var tryggur og sterkur, tá ið á stóð Eg drýpi hevur í virðing og takksemi fyri tað, sum Ove Djurhuus framdi okum øllum til framburð í andgietti mangan einsamailur fu var sterkur. stinnur. framskygdur eim nu sær Á + Ar visa á u VIST ICM Sum byrd kki altid lætt men fram tu stetg verki at gongdar eru gøtur Qru tungar iøtur. rhuus hefður sett síni spor r um mangan ve Diu var ein maður, sum helt sítt orð 3 honum er farin ein gamal í garði n álitismaður, tað var hansara varði Í trongum tíðum tú vardi borg, tað var ein hørd tíð tú á odda var, einsamallur mangan, tí lívið lær. Framgongd var styrkin, mål og mið sum formaður framdi tøk, tú tók stig, førdi bygd okkara fram á veg Í ségubók skriva, har vilja tey heiðra teg Framvið strond aldur stillan tutla, bátur rør, tríðið er lokið, hvíl í friði við heimafjórð Ein vinur Barnsburðarfarloyvi Enn einaferð var barnsburðarfarloyvi á skránni í útvarpinum. Hesu ferð í sam- band við at Tórshavnar kommuna hevur tosað um at leingja barnsburðarfarloyvið Hverja ferð tosað verður um barnsburðarfarloyvi, verður so nógv ymiskt drig- ið inn í málið, at ikki gongur leingi, so missir tú tráðin og veit nóg illa hvat tosað verður um: hver skal ansa børnunum skulu mammurnar passa børnini ella påparnir er tad gott vid vøggustov- um og barnagørdum ella er tad bert eitt neydugt óndi skulu mammurnar helst vera heimgangangdi ella skulu tær út at arbeiða aft- ur skulu mammurnar helst bara arbeiða hálva tíð skulu páparnir eisini hava niðursetta arbeiðstíð skulu páparnir eisini í barnsburðarfarloyvi er tað ov tíðliga at koyra børnini heimanifrå tá tey eru 'h ár karrierukvinnur hvat er best fyri børnini hvat er best fyri mamm- una hvat er best fyri familjuna hvat er best fyri samfelag- ið hver skal rinda vit mangla ein familju- politik! Tú kanst kasta so nógvar bóltar í luftina at ikki ein verður loftaður Tað stutta av tí langa áðr- enn tosað verður um at leingja nakað barnsburðar- farloyvi er at syrgja fyri at allar kvinnur í Føroyum hava ein minsta rætt til barnsburðarfarloyvi í 6 mánaðar, og tað vil siga at vera burtur úr arbeiði í 6 mánaðar við fullari løn og so vita sær framhaldandi hava sama arbeiðið at venda aftur til. Henda rætt hava nógvar kvinnur enn ikki fingið, og tað eru tær kvinnur sum ar- beiða í handlum, á skriv- stovum runt umkring, á kli- nikkum og í øðrum hand- verki. Hetta eru ofta smærri arbeiðspláss, hvar saknurin av henni sum fer í farloyvi er stórur. Hetta veit kvinnan og hon veit, at arbeiðsgev- arin eisini veit tað. Kanska kann hon koma aftur áðrenn - um hon finnur ein ordning! Hetta hevði kanska eisini verið tað besta, tí hon fær bert dag- pengar 80% av eini arbeið- araløn, meðan hon gongur heima. Tað hevur hon ikki ráð til. So má barn vera barn og hvør spyr tå, um tað er ov tidliga at koyra barnið út í vøggustovu áðrenn .. Avgerandi er at fáa rætt- lag á hesum, soleiðis at ar- beiðsgevarin veit, at ein kvinna í starvi merkir 6 mánaðar barnsburðarfar- loyvi og at her er onki at diskutera. Og at kvinnan veit, at hon hevur henda rætt og at arbeiðið hennara er tryggjað henni at hon kann venda aftur til. Men hvat nyttar alt hetta um hetta kostar kvinnuni eina munandi lønarnidur- gongd, dagpengar ístaðin fyri løn. Ella um arbeiðs- gevarin risikerar at skula gjalda fulla løn í 6 mánaðar til eina kvinnu, sum ikki er har. Hvussu stórur er áhugin tá at seta kvinnu í starv. Er tað ikki tá lættari við einum manni. Tað er til hesar kvinnur ein barnsburðargrunnur skal brúkast. Hesin skal gjalda løn til avloysaran og supp- lera dagpeningagjaldið upp til lønina hjá henni, sum fer í farloyvi. Allar kvinnur innan starvsmannafelagið og eis- ini kvinnur á øðrum stórri arbeiðsplássum so sum á tryggingum og í peninga- stovnum hava 6 mánaðar barnsburðarfarloyvi = vid fullari løn, so tær kvinnur vit her tosa um, og sum enn bert hava 2 mánaðar far- loyvi við hålvari løn, og ikki trygd fyri at venda aftur til arbeiðið um tær eru burtur í 6 mår. við dagpengum eru ikki so nógvar - men tær eru nóg nógvar. Hesar kvinnur arbeiða flestu av teimum runt um- kring á smærri arbeiðspláss- um, kanska eru tær limir í S á K. Men S & K hava vit ikki hoyrt nógv til í hesum sambandi. Kanska eru fleiri Heppið fyri Føroyar, at løgmaður endiliga tók avleið- ingarnar áðrenn skaði stóðst av Harra blaðstjóri, vinarligast hýs mær hesum reglum. Ikki óheftur og sterkur nokk. Tað var heppi fyri okkum føroyingar, sum ætla okkum at búleikast her, eisini eftir samráðingarnar um banka- málið, at løgmaður segði seg frá áðrenn samráðingarnar v álvara koma fyri Løgmaður má verða sjón- verið til óbóta- einaferð, at verið um- anni, sum má Sigast al gjørligur at roknað ið. Eitt land og fólk, sum skal bróta upp úr nýggjum má hava ein leiðara, sum talar til fólkið, skilliga, sak- liga og er stabilur Mítt uppskot til loysi. á átrokandi bankamálinur.: <r soljóðandi — Tingformaðurin fyri Før- oya Løgtingi, eigur alt fyri eitt at heita á allar umboð- aðar flokkar á Løgtingi, um at útpeika eitt umboð í eina samrådingarnevnd — Ein treyt skal verða, at hesi umboð skulu kunna ar- beiða óheft av komandi val- stríði og leggja til síðis parta- politikk, so leingi arbeiði varðir. — Tingformaðurin sjálvur, ella egnaður persónur, skal ast sum oddamaður fyri sendinevndina Nevndin skal hava eitt- ans mål, fultrúð frå Føroya Løgtingi, til tess at fåa best hugsandi loysn og endur- gjald fyri bankahandilin Fyrimunir við hesum eru m.a Styrkin aftanfyri okkara samráðingarpart. Hetta at tað eru umboð frá øllum flokk- um og einum samdum Før- oya Løgtingi Tað verður ikki ein løg- maður, ella landsstýri, sum í framtíðini í ávísan mun skal samstarva við donsku stjórnina, eins væl og aðrar stjórnir, sum verður beinleið- is samráðingarpartnari. Um tingformaðurin sjálv- ur (sum ikki ætlar sær aktivt uppí aftur politikk), ella ann- ar egnaður persónur, sum ikki beinleiðis verður partur av valstrýðinum, stendur á dda fyri samráðingunum, verða tær effektivar, óheft og ikki ávirkaðar av komandi valstríði Tá hava allir flokkar gjørt avtalu um ikki at brúka ella »misbruka« bankamålid í komandi valstrýði. Harvið fáa vit eitt meira framtíðar, málrættað og konstruktivt valstríð Nevndin ferð til verka 6- heft av partapolitikki og úr- slitið kemur tjóðini til góð- ar. Landsstýri, og politikarar annars, fåa arbeidsfrid og tid til eitt konstruktivt valstríð. av kvinnunum er ikki or- ganiseraðar. So mikið stórri er tørvurin at tryggja hesi rættindum við lóg. Hetta kann gerast t.d. við einum ískoyti í javnstødul6gina. Herumframt eru tær tíma- løntu kvinnurnar. Hesar hava ofta eitt leysari tilknyti til arbeiðsplássið og hava ofta onga avtalu um barns- burdarfarloyvi. Tær fara ti år arbeidinum tå tær skulu eiga, fåa dagpening f upp til 6 månadar og koma so kanska aftur í arbeiðið. Eis- ini hesar kvinnur gjalda so- statt einsamallar fyri barns- burðin. Her liggur ein týð- andi uppgáva hjá t.d. Før- oya Arbeiðarafelag at taka sær av fyri sínar kvinnuligi limir. Tað kann ikki vera so vorðið í hesum samfelag at bert tey sum rópa allarharð- ast verða hoyrd. Politikk- ararnir eiga at vera vitandi um hesa støduna hjá kvinnunum á arbeiðs- marknaðinum, einum ar- beiðsmarknaði sum hevur brúk fyri kvinnunum sum arbeiðsmegi, men sum ikki av sínum eintingum syrgir fyri at korini eisini eru fyri kvinnur sum eiga børn. Harvið fáa vit vónandi myndugleikarnar at konsen- trerað seg um teirra upp- gávu, nevniliga nýhugsan við framtíðar perspektivi, so- leiðis at vit føroyingar kunnu gerðast fíggjarliga óheft av fremmandafólki og, um ikki alt ov langa tíð kunnu standa á egnum beinum Vælsignaður harra løg- tingsformaður tak stig til hetta nú, alt fyri eitt, soleiðis at vit føroyingar ikki enn einaferð verða tiknir av bóli hildnir fyri há og spott og omaná fáa stein omaná byrðu. Og til tykkum håttvirdu løgtingsmenn, taki undir við løgtingsformanninum og vísi okkum veljarum, at tit, tá tað um Føroya Land ræður, kunnu standa sum ein maður og miðvíst og sidiliga krevja okkara rætt. Takk fyri og góða eydnu Bjørn Patursson ————WWIII/JWWIWEE 3 i