leygardagur 6. juni 1998síða 16

tidindabl Í Vági er tað onufólkið sum heldur lívinum gangandi Fáa staðni í landinum er konufólkið so frammaliga í bygd- arlivinum sum í Vági. Tær stovnaðu kvøldskula millum tey allarfyrstu í Føroyum. Og nýggjasta ódnartakið hjá teimum er at savna pening saman til eldrasambýli í Vági Aki Bertholdsen Tær skipa fyri pensionista- kvøldum, hugnakvøldum, kvøldsetum og sjónleiki Tær hava stóran, fjøl- broyttan handil Tær eiga tvey hus Og tær savnad hundrad- tåsundtals krónur inn til y- misk vælgerðandi endamál. Tað er konufólkið í Vági, vit tosa um Fáa staðni í landinum — M.a. eru tað konufólk sum standa á odda fyri næstan gllum handilslívi- num í bygdini, sigur ein teirra, sum avgjørt ikki hev- ur smæðst burtur, Torgerð Suðuroy, nevndarlimur Hon heldur, at tað eru konufólk, sum stjórna ein- um 80% av øllum handl- unum i bygdini. Brutu slóð í felag Tað er ikki minst igjøgnum skeiðum í veving, seyming, matgerð o.g. sigur Elin Jacobsen, sum er formaður í Matmødrafelagnum. — Hetta var - um ikki tann fyrsti, so ein av teimum all- arfyrstu, skipadu kvøldskul- unum i landinum. — Felagið skipaði fyri og rak kvgldskúlan líka til tað almenna tók yvir langt uppi í sekstiåruum. Síðani tá hevur felagið ment seg og virksemið er Nr. 104 — 6. JUNI 1998 Matmødrafelagid í Vági hevur nú bygt nýtt heimavirkid, har ætlanin eisini er at hava onnur tiltøk. Í Kjallaranum eru almenn wc, brúsur, vaksimaskina og turkitrumla til ferðafólk. Suðuroyar Sparikasi hevur fíggjað húsið. til at stovna pensionistafel- agið og av ødrum, føstum tættum í virkseminum hjá konufólkum kann nevnast, at tey halda veitslu fyri pensionistunum eina ferð um árið. Hvønn vetur er eisini vanligt at tey skipa fyri ymsum tiltøkum og smærri skeiðum. Tað hevur heldur ikki ver- ið óvanligt, at Matmødra- felagið skipar fyri hugna- kvøldum, kvøldsetum og sjónleiki, ofta saman við sjónleikarafelagnum. Tríggjar, virknar konur í Vági inni í nýggja heimavirkinum: f.v. Elin Jacobsen, formaður, Torgerð Suðuroy, næstformaður og Ebba Vágsheim, kassameistari. Matmeðrafelagið hevur ótrúliga nógv jørn í eldinum, men tey svara hverjum sítt mann konufólkið standa so frammiliga í bygdarmynd- ini og í bygdarlívinum sum í Vági. - Ikki tí: Í býráðnum, har lokalpolitiskar = avgerðir verða tiknar, eru tær ikki sc væl mannaðar, hava bara tveir sessir av níggju Men alla aðrastaðni í bygdini eru tær ógvuliga sjónligar Ikki minst tær tríggjar Torgerð Suðuroy, Elin Jac- obsen og Ebba Vágsheim, sum vit hittu uppi á loftin- um í nýggja, stásiliga Heimavirkinum, sum varð tikið í brúk fyri stuttum einasta kvinnufelag í Suður- oynni sum heild, Vágs Mat- mødrafelag, at konufólkini hava gjørt vart við seg í Vági Vágs Matmeðrafelag varð stovnað í 1957, sama ár sum útvarpið. Og síðani tað hevur fel- agið ment seg og hevur breitt seg til at kalla hvgnn krók í bygdini. Eitt tað fyrsta stóra takið hjá felagnum var at seta á stovn kveldskúla í Vági. — Tað var longu seinast í fimtiårunum at Vágs Mat- mødrafelagid skipaði fyri kvøldskåla í bygdini við blivið meiri fjølbroytt har- eftir. Eitt skiftið høvdu tey Ho- tellið „Bakkan“ í Vági, sum tey høvdu keypt, men tí virkseminum góvust tey við Men Matmødrafelagid eigur nú kortini tvey hús í Vági. Í øðrum hava tær heima- virki og annað virksemið. Í hinum húsinum hava og reka tey m.a. dagtilhald til pensionistar. Har ber til hjá pension- istum at koma tveir seinna- partar um vikuna at hugna sær við ymsum itrivi. Matmóðrafelagið tók stig Og vit nevndu býráðs- politikk í áðni og at kvinn- urnar áttu tveir býráðssessir av níggju. Tað var eisini matmødra- felagið sum tók fekk konufólkið á tað politiska landkortið í Vági. Tí tað var Matmødrafel- agið, sum á sinni tók stig til tann fyrsta kvinnulistan í Vági og fekk fyrstu kvinn- una valda í býráðið. Tað var fyrst í åttatiårunum. Nú er tað eldrasambýli Næsta stóra takið hjá Mat- mødrafelagnum er at savna pengar inn til eitt eldrasam- býli í Vági. Tí tiltakinum hava tey ar- beitt við í næstan tvey ár nú og hava skipað fyri bingo, lutasedlasølu 0.g. Men stríðið hevur eisini borið frukt, tí nú standa yvir 130.000 krónur á bólk til eldrasambyli. Kommunan hevur tikid væl undir vid tankanum og arbeidir eisini av fullum huga fyri at sambylid skal bliva veruleiki. Yvirhøvur er kommunan skjót at stuðla tiltøkum, sum felagið tekur stig til. Fyrireikingarnar eru komnar so mikið langt, at roknað verður við, at okkurt fer at henda longu í ár. Kommunan hevur eitt stykkið til endamálið úti á Marknoyri, uttast í bygdini. Tað er eitt stykki, har møguleikarnir at byggja út seinni, eru heilt góðir, skuldi tað blivið neyðugt Eru flutt í nýggj hús Alt hetta hendir ímeðan Matmýðrafelagið = hevur bygt nýtt hús ul Heimavirk ið, sum er tað einasta í Suð uroynni Matmødrafelagi0 fót undir heimavirkið í 1983 men víðkaði handilin seinni til eisini at umfata aðrar vor ur Umframt at selja heima- virkaðar verur, fingu tey eisini hondkeypssøluna av apotekaravørum, táið tann, sum hevði tær áðrenn, gavst. Og av tí, at ongin veru- ligur bókahandil er í Suð- uroy hava tey eisini fingið sær bøkur at selja og hava nú mestsum allar, føroyskar bøkur á hylluni. Tey hava eisini eitt sindur av pappirsvørum. Og skuldi nakar havt brúk fyri steintoyið til 300 fólk, hevur Matmeðrafelagið tað eisini til leigu. Tað vil síga, at eisini við handlinum brutu tey partvís upp úr nýggjum og fóru undir nakað, sum ikki var frammanundan Annars selja tey alskyns heimavirkaðar vørur úr øll- um landinum, bundin pløgg, pløgg úr skinni, og lutir, sum eru virkaðir úr træi, steini 0.g. Tað gongur soleiðis fyri seg, at fólk koma til Heima- virkið við tí, tey hava, og so selur handilin tað fyri tey afturfyri eina ávísa upp- hædd. Tey siga, at tey hava sum oftast nokk av hosum og sikum, sum er lætt at binda, at selja Men tey mangla oftani handskar, og annað smátt, sum er lætt at senda. So vita tey, sum eru rgsk at binda tað. Tey siga, at handilin hev- ur gingið hampiliga væl, men at tað kom ordiligur stígur í tá ið mvg kom. — Tað er harmiligt at landsins myndugleikar ikki kunnu stuðla føroyskum heimavirkadum vørum meiri við m.a. at lækka mvg á teimum sigur Ebba Vågs- heim, nevndarlimur Tað var eisini eitt bakkast, táið flakavirkið læt aftur, ti á hevði fólk ikki sc nógvar pengar um hendi longur flakafólkið vóru eisini trúgv heimavirkinum at keypa báði hosur, troyggjur o.a Men húsið, sum handilin var í var gamalt og milt sagt ikki nakað prýði fyri bygd ina. Kommunan duldi held ur ikki fyri, at hon vildi helst hava húsið nidurtikid, men so kundu tey altíð byggja nýtt á grundini Og tað hava tær nú gjørt Fyri stuttum varð nýggja heimavirkið, sum Jóannes við Osagard hevur smíðað, latið upp. Umframt handilin, hava tær fingið stásiligt loft, sum tey ætla at brúka til ymisk endamál, eitt nú smærri, mentanarlig tiltøk, kafé, har fólk skulu kunna fáa ein kaffimunn og ein kakubita afturvið. Ella tað kann brúk- ast til okkurt heilt annað. Í kjallaranum er tvey al- menn wc, brúsa, vaski- maskina og turkitrumla, ein lítil køkur og korttelefon til ferðafólk. Tann partin av kjallaranum leigar Býráðið, men Matmødrafelagid um- situr tað. Nýggja húsið hevur Suð- uroyar Sparikassi fíggjað.