fríggjadagur 12. desember 2003síða 5

8 Nr. 237 - 12. desember 2003 Nr. 237 - 12. desember 2003 9 Nevndin í Suðurstreymoyar Javnaðarfelag vil fegin hava Helenu Dam á Neystabø á listan í Suðurstreymi, men Helena hugsar. Fleiri av teimum trúgvu javnaðarfólkunum vilja ikki á listan aftur hesuferð. UPPSTILLING Øssur Winthereig ossur@sosialurin.fo Fyri ella í móti Helenu. Mánakvøldið verður spurningurin aftur aktuell- ur. Suðurstreymoyar Javn- aðarfelag hevur fyrsta upp- stillingarfund til løgtings- valið. Verður Helena við ella ikki? - Nevndin hevur heitt á Helenu Dam á Neystabø um at stilla upp fyri flokk- in, men hon umhugsar støðuna til mánakvøldið, sigur Bjarki Mohr, for- maður í Suðurstreymoyar Javnaðarfelag. Upp til seinasta løgtings- val royndi Helena Dam á Neystabø í seinastu løtu at sleppa upp á listan. Hon bjóðaði seg fram á triðja uppstillingarfundi. Felagið í Havn býtti seg í tveir partar, sum hvør í sínum lagi bóðu fólk møta á fund og atkvøða antin fyri ella í móti. Sjálvur formaðurin, Jóannes Eidesgaard, møtti á uppstillingarfundi í Havn fyri at tala hennara søk. Men har vóru ov nógv sár, sum ikki vóru grødd. Helena Dam á Neystabø slapp ikki við. Baklandið í lagi Helena Dam á Neystabø váttar, at hon hevur fingið áheitan frá nevndini um at stilla upp. - Eg vurderi mína støðu - bæði í mun til ta útbúgving, sum eg eri í holt við og hvat flokkurin kann garantera, sigur Helena Dam á Neystabø. Hon er sera varin at siga nakað um hennara persónur aftur hesuferð kann býta flokkin í tvey. - Eg gangi út frá, at tá nevndin heitir á meg, so hevur hon baklandið í flokkinum í lagi, sigur hon. Tað kann gerast eitt stutt og strævið valstríð hjá Helenu Dam á Neystabø. Henni manglar eitt hálvt ár av eini leiðsluútbúgving og fleiri munnligar próvtøkur liggja í januar uttanfyri Føroyar. Styrkt flokkin Nú er tíðin liðin og Helena Dam á Neystabø hevur ver- ið limur í Javnaðarflokkin- um í næstan tvey ár. - Eg haldi tað vera eitt gott hugskot, at Helena Dam á Neystabø stillar upp, hon hevði styrkt flokk- in í Suðurstreymi, tí hevur nevndin beinleiðis heitt á hana um at stilla upp, sigur Bjarki Mohr. Hann væntar ikki, at fólk hesaferð fara at taka seg saman - antin til at atkvøða fyri ella ímóti Helenu. - Eg haldi, at nú er friður um hasi viðurskiftini, tí so rúm tíð er gingin. Helena Dam á Neystabø var limur í Javnaðarflokk- inum til 1990, men meldaði seg út stutt fyri løgtingsval- ið og endaði á listanum hjá Sjálvstýrisflokkin, har hon var vald, og hon hevur eis- ini umboðað Sjálvstýris- flokkin í landsstýrinum. Liðugt til jóla Nevndin í Suðurstreymoyar Javnaðarfelag ger uppskot við fyrstu 11 nøvnunum, sum verða løgd fram á fyrsta fundi. Og har skulu nógv nýggj nøvn á. Fleiri av teimum trúgvu javnaðar- fólkunum, sum í áravís hava bjóðað seg fram, hava boðað frá, at tey ikki vilja meiri. - Har verður nógv nýtt blóð, og tað kann eisini vera gott, sigur Bjarki Mohr. Hann nevnir kend valevni sum Kára Petersen, búskap- arfrøðing, Hendrik Thom- sen, fyrrverandi formann í Postfelagnum, Jan Midjord, fyrrverandi formann í Havnar Arbeiðsmanna- felag, Eyálv Dimon, fyrr- verandi floksskrivara og Thomas Arabo, fyrrverandi landsstýrismann, sum allir hava boðað frá, at teir ikki stilla uppaftur. Bartal Poulsen, sum var umboð fyri Sosialistiskt Ung- mannafelag, stillar heldur ikki upp, tí hann er staddur í USA. Felagið ætlar at gera listan lidnan í næstu viku. Samd nevnd heitir á Helenu um at stilla upp Í Vágum hevur borgarstjórin í Sandavági, Rósa Samuelsen, valt at stilla upp fyri Sambandsflokkin - Eg havi ongantíð verið í landspolitikki áður, men allar ætlaninar við komm- ununum, hava gjørt, at eg fegin vil vera við at ávirka gongdina, sigur Rósa Samuelsen. Hon hevur verið virkin í kommunalpolitikki í Vág- um, har hon er borgarstjóri í Sandavágs Kommunu. Hon var vald í bygdaráðið í Sandavági á einum ópolit- iskum borgaralista. Higartil hevur Marjus Dam verið stóri atkvøðu- slúkarin í Vágum. Um hetta kann broyast kann bara val- úrslitið vísa. - Tað eru tey kommunalu viðurskiftini, sum hava mín størsta áhuga. Eg havi fylgt við í arbeiðinum at geva kommununum fleiri uppgávur, men eg haldi tað skal gerast rætt, sigur Rósa Samuelsen. Á stórpolitiska økinum liggur Rósa Samuelsen beint á sambandsleið. - Eg haldi gongdin við yvirtøkunum seinastu tíð- ina er farin skeivan veg. øw Sambandssflokkurin tekur Rósuna Helena Dam á Neystabø tapti stríðið um pláss á javnaðarlistanum seinastu ferð. Hesaferð hevur hon fingið beinleiðis áheitan frá Suðurstreymoyar Javnaðarfelag um at stilla upp RoWan spælir á Platform Leygarkvøldið fer Róin Siggertsson at spæla til dans á Platform í Havn. Saman við honum fara føroyskir tónleikarar at spæla Róin - ella roWan, sum hann kallar seg á tónleikamáli - er búsitandi niðri, har hann fæst við tónleik. Hann er tó av og á í Føroyum og spælir, og hann var millum annað við á ólavsøkukonsertini í ár. Nú fer hann aftur at spæla í Havn, og tað verður á Platform leygarkvøldið. Saman við honum spæla føroyskir tónleikarar sum Ólavur Øster og Pauli Magnussen. Hernaðarkanningin í Russlandi av støðu Føroya undir kalda krígnum kann gerast ein bumba mitt í føroyska valstríðnum. Bókin er nærum heilt liðug, sigur Bent Jensen, og hon verður helst almannakunngjørd beint eftir nýggjár. Sámal Tróndur Finsson Johansen, søgufrøðingur, roknar við, at hon verður misnýtt politiskt eins og Svartabók KALT KRÍGGJ Ingi Rasmussen ingi@sosialurin.fo Kanningin í skjalagoymsl- unum eystanfyri av støðu Føroya í kalda krígnum verður almannakunngjørd í somu løtu, hon er handað. Helst verður tað beint hinu- megin ársskiftið, sigur Herluf Sigvaldsson, stjóri á Uttanlandsdeildini hjá Løg- mansskrivstovuni, sum hevur bílagt kanningina. Søgufrøðingurin sjálvur, sum hevur verið í Italia og skrivað kanningina, er aftur í Danmark, og hann sigur, at bókin er um at vera heilt klár. Avtalan er, at hann skal gera hana lidna í desember, og síðan handa løgmanni hana. Bent Jensen er klárur yvir, at føroyingar eru farnir inn í eitt valstríð, tí løgmaður hevur útskrivað val til 20. januar, men tað kemur ikki honum við. – Hetta fær meg ikki at umhugsa, um eg skal halda bókini aftur, til valið er av. Eg arbeiði púra óheftur av politiska valdinum. Eg havi eina avtalu við løgmans- skrivstovuna, sum eg fari at halda. Eg havi bundið meg til at vera liðugur áðrenn árskiftið, og tað veri eg, sigur Bent Jensen. Kann misnýtast Bent Jensen er nøgdur við bókina og heldur nógv spennandi vera komið fram, men hann vil einki siga um innihaldið yvir- høvur. Spurdur, um inni- haldið í hansara bók kann vera misnýtt í valstríðnum, sigur hann, at tað er ilt at siga. – Alt kann nýtast og misnýtast í politikki, sigur Bent Jensen. Tað er eisini royndin hjá Sámal Tróndi Finsson Johansen, sum skrivaði bókina um støðu Føroya í kalda krígnum vestanfyri. Hann er yvirhøvur ikki í iva um, at ein slík bók verður brúkt í einum valstríði. – Eg vóni ikki, at ein slík bók fer at ávirka valið, men tað fer altíð at vera okkurt, sum kann misnýtast. Eg veit ikki, hvat hann hevur lagt dent á, men eg havi sjálvur upplivað, hvussu Svartabók varð misnýtt til alt millum himmal og jørð, sigur Sámal T. F. Johansen, søgufrøðingur, sum í dag er landsskjalavørður. Óheppin løta Sámal Tróndur heldur tað vera óheppið, at ein søgu- bók kemur upp í valstríðið. Løgmaður átti at umhugs- að, um bókin skal haldast aftur, til valið er av, sigur hann. Spurningurin er, hvat Bent Jensen hevur valt at tikið fram. Sjálvur vil hann einki siga. Hann fírir ikki fyri at nevna nøvn, tá ið hann sigur sína søgu og er ein kontroversiellur søgu- frøðingur, sum hevur gjørt tað til sítt aðalmerki at gera upp við kommunismuna. Í hesum føri verður talan um fólk á vinstraveinginum í Føroyum, sum kunnu koma undir lupp, og tað er funnin fressur í einum skitnum valstríði. Sámal Tróndur Johansen royndi sjálvur at nevnda sum minst av nøvnum, tá ið hann skrivaði Svørtubók. Roynt var halda seg uttan- veltað til tilfarið og kortini varð tað misnýtt. Hann nevnir dømi um sonevnda Føroya-kortið, sum danir brúktu í samráðingum við amerikanar, og tað skuldi eitast, at danir misnýttu føroyingar. Petur Mohr Dam og Kristian Djurhuus fingu skyldina í orðaskiftinum, men Sámal Tróndur sigur, at alt løg- tingið spældi við – og har- við allar Føroyar. – Eg dugi væl at ímynda mær, at okkurt slikt hendir aftur. Eg ivist ikki í, at Bent Jensen er fakmaður og leggur upp fyri misnýtslu. Men sjálvt um hann garder- ar seg, so vita vit, at politik- arar nýta øll vápn. Serliga í einum skitnum valstríði, sigur Sámal Tróndur Johan- sen. Brigdini hvørva Trupulleikin hjá søgufrøð- inginum er, at keldukritikk- urin hvørvur, tá ið fjølmiðl- ar og politikarar fara at við- gera søguligt tilfar. – Eg upplivdi sjálvur, hvussu nuansurnar hvurvu, og politikarar og onnur tóku ting burturúr, sum passaði teimum best, og restin varð tagd burtur. Eg trúgvi ikki, at Bent Jensen er bílagdur politiskt, men er okkurt í hansara frágreið- ing, sum kann misbrúkast, so verður tað brúkt, sigur Sámal Tróndur Finsson Johansen. Norðoy- ingar sláa manngarð um Anfinn Løgmaður fekk dygga undirtøku í sínum valdømi mikukvøldið. Norðoya Fólka- floksfelag fer til val uppá at reinsa Anfinn Kallsberg VAL 2004 Ingi Rasmussen ingi@sosialurin.fo Allur ivi varð ruddað- ur av vegnum, og An- finn Kallsberg fekk 100 prosent uppbakk- ing. Soleiðis greiður Heini í Marknagili, sum í mong ár var í nevndini hjá Norðoya Fólkafloksfelag. Fyrsti uppstillingarfundurin hjá Norðoya Fólka- floksfelag var miku- kvøldið. Hann byrjaði við, at Anfinn Kalls- berg tók orðið og segði, at nú máttu lim- irnir gera av, um hann skuldi halda fram á listanum. Øll reistust. Eingin ivi varð sáddur um undirtøkuna hjá Anfinn Kallsberg. Heini í Marknagili sigur, at tey góðu 30 árini hann hevur verið í felagnum, minnist hann ikki, at nakar hevur fingið so stóra undirtøku áður. Eini 60 fólk vóru á fund- inum. – Eg ivist onga løtu í, at Anfinn Kallsberg fer at fáa eitt veldugt val her norðuri. Anfinn verður førdur fram sum nummar eitt, og vit fara til val upp á at halda fast um sjálv- stýriskósina, sum hann hevur staðið fyri, sigur Heini í Marknagili. Fólk gita, at Anfinn Kallsberg fer at fáa einar 700 atkvøður í Norðuroyggjum, og tað er nógv. Umframt Anfinn Kallsberg standa Jógvan við Keldu, Jákup Mikkel- sen, Rúna Sivertsen og Petur Hans Joensen á listanum, og tað er ein sterkur listi. Sum er hevur flokkurin tveir tingmenn, og nakað langt er til tann triðja, men heilt óhugsandi er tað ikki. Serliga viðoyingar sláa manngarð um An- finn Kallsberg, greiður Heini í Marknagili frá, men yvirhøvur halda nógvir norðoyingar, at hann hevur fingið eina harða viðferð fyri sína fortíð. Reyðabók verður ein bumba í valstríðnum Bent Jensen, søgufrøðingur, er mest sum liðugur við at skriva frágreiðingina um sína skjalarannsókn eystanfyri. Bókin kemur beint í valstríðið, men tað er ikki hansara borð, heldur hann C M Y K 9 8