mikudagur 5. august 1998síða 3

Nr. 144 — 5. AUGUST 1998 tíðindablaðið SOS |*| == 3 Tad er rætt at geva teimum meiri í løn: Tingmenn eru ov litið --Tingmenn eru ov lítið til arbeið- is. Av tí sama er dygdin á tingar- beiðnum ov vána- lig. Tí er tað rætt at hækka lønina hjá teimumm sig- ur Jógvan. Ol- sen, sum var løg- tingsmaður í 28 ár. Aki BERTHOLDSEN --Eg haldi, at tað er rætt at hækka lønina hjá tingmonn- um. Tí tað kann fáa ting- menn at røkja tingarbeiðið betur, enn teir gera nú. Tað eru bara tey fægstu, sum hava so drúgvar roynd- ir í politikki, sum Jógvan I. Olsen á Toftum. Hann var valdur á Ting í 1970 og sat líka til í ár, nú hann ikki stillaði upp aftur. Seinast valskeiðið var hann løgtingsformadur og var tf tann, sum styrdi ar- beiðnum í løgtinginum. Vit hava spurt hann, hvat hann heldur um tað, súm hevur verið frammi í sein- astuni um at hækka lønirnar hjá tungmonnunum Jógvan I. Olsen tekur undir við teimum, sum siga, at tingmannalønirnar eru ov lágar. Sera stóran týdning Jógvan I. Olsen sigur, at løgtingsarbeidi er ein funk- tión, sum hevur sera stóran týdning fyri okkara sam- felag. --Vit skulu minnast til, at løgtingid lóggevur fyri hvørjum mannabarni í Før- oyum frá áðrenn tað er føtt til eftir at tað er farið í grøv- ina. --Nú, vit hava fingið tað nýggju stýrisskipanarlógna, hava vit eisini fingið parla- mentarismu í Føroyum. --Og vit skulu ikki rokna við, at okkara tingfólk fáa tað lættari enn tingfålk í ðrum londum, tí tað skulu líka nógvar og líka umfat- andi lógir gerast í Føroyum á líka nógvum gkjum, sum aðrastaðni. — Vit skulu eisini minnast til, at úngmenn skulu eisini hava eftirlit við landsins umsiting. — Og tað vil siga, at fer landið á húsagang einaferð afturat, sum í åttatiårunum, so vita vit, at tað er Føroya til arbeiðis tí halda eitt langt orðaskifti gangandi um bagatellir. --Sjálvir siga tingmenn, at lónin er ov låg til at teir kunnu skerja síni borgarligu størv fyri at taka meiri lut í tingarbeiðum. --Teir siga, at lønin er so lág, at teir noyðast at hava okkurt arbeiði afturat. — Og tí ber tað illa til at krevja, at teir skulu vera uppi í tingarbeiðnum alla tíðina. Jógvan Ingvard Olsen heldur, at tann umberingin skuldi verðið tikin frå teim- um. --Tingmenn eiga at fáa eina rímiliga løn fyri sítt arbeiði. Hvat er ein rímilig lón? Løgting, og bara Føroya Løgting einsamalt, sum hevur alla skyldina So tað er ein ómetalig skylda, sum hvilir å ting monnum, og teirra arbeiði má tí ikki á nakran hátt und- irmetast. Tað er alneydugt, at teir gera sítt arbeiði til fulnar, heldur tann fyrrver- andi politikarin. Ov lítið til arbeiðis Jógvan I. Olsen heldur, at sum stødan er, eru tingmenn ov lítið til arbeiðis í sínum tingarbeiði, serliga nú nýggja tyrisskipanin er komin í gildi. --Teir hava ov nógv av ðrum at gera afturat ing- arbeiðnum. --Eg haldi eisini, at tað sæst aftur á dygdini á ting arbeiðnum, tí hon er ov ván alig. Jógvan I. Olsen sigur, at tað er týðiligt, at tå ið eitt stórt og umfatandi mál er til viðgerðar, er lítið og onki orðaskifti — Eru hinvegin lítil og einføld mál á skránni, kunnu tingmenn tosa í tað óendaliga. Tað sigur mær so mikið sum at tingmenn sela seg ikki nóg væl inn í tey stóru málini, men tey lítlu málini seta teir seg inn í og kunnu Få Eg vil ikki nevna nakað tal. Men tað hevur verið sagt, at tingmannalønin er ov låg og at tað ber ikki til at liva av henni einsamall ari. Tí eigur hon at fara upp fyri at taka tað umberingini frá tingmonnum Eitt tal upp á 25.000 krónur um mánaðin hevur verið nevnt? Eg haldi ikki at tað ljóð- ar so ræðandi. Men sjálvandi- talan er um eina stóra lønarhækk- ing --Men eg haldi eisini, at tað er rættast at visa á, at lánin hjá tíngmonnum er góðar 15.000 um mánaðin — Harafturat koma nevnd- arsamsýningar, sum plaga a at liggja um 700-800.000 krónur um árið tilsamans — Tað gevur góðar 2.000 krónur í part til hvønn løg- lingsmann. Sostatt er ingmannalønin um 17.000 krónur um mán- aðin. Men so skulu vit eisini minnast til, at tíngmenn av bygd fáa eina skattafria upphædd fyri ferðaútreiðsl- ur og uppihald í Havn Sum eysturoyarting- maður fekk eg millum 4.000 og 5.000 krónur um mánaðan skattafrítt ul hesi endamál. Tingmenn úr Norðoyggjum og Suðuroy fáa meiri. Siga vit, at skatturin er 50%, so svarar tað til eina løn uppá 8.000-10.000 krónur. Sostatt ber á ein hátt til at siga, at tingmannalønin er longu einar 25.000-27.000 um mánaðin hjá teimum allarflestu. Við hesum sigur Jógvna I. Olsen ikki, at skattafría upphæddin til ferðir og uppihald skal burtur — Men eg haldi, at hon er ríkiliga stór, og væl meiri enn tað, sum tað í veruleik- anum kostar. — So alt í alt verður ikki talan um so stóra netto løn- arhækking, sum tað sær út til í fyrstu syftu, tí sam- stundis, sum ætlanin er at hækka lønina, er ætlanin eisini at taka fundarpeng- arnar av, uttan samsýning- ina til formenninar í ávísum nevndum Um lønin so verdur hækk- ad, fer tad so at bera til at Tinemenn røkja ikki tingarbeiðið nógv væl Teir siga, at teir kunnu ikki liva av tingmannalønina aleina og noyðast ti at hava annað ar beiði €ISU Tað umbering ina fyri ikki at rókja tingarbeiðið eiga vit at taka frá teimum Tí haldi eg, at tað er rætt at hækka lønina hjá ting monnum, Sigur fann høgt virdi, fyrr verandi politikarin og løgtinesfor maðurin, Jógvan I Olsen krevja av tingmonnum, at teir skulu verða politikarar burturav og at teir onki borgarligt starv skulu hava afturat“ Nei, tað haldi eg ikki ber til. Men vit kunnu krevja av teimum, at teir taka sær tað tíð ul tingarbeidi, sum krevst - Tað må i roynd og veru standa til hvgnn einstakan tinglim at meta um, í hvønn mun teir kunnu hava annað starv afturat úngarbeiðnum — Men teir mugu vera so mikið at sær komnir, at tá ið teir hava bjóðað seg fram í politikki, og verða valdir, mugu teir raðfesta tingar- beiði framum onnur borg- arlig størv Tað er tað, sum manglar nú Jógvan Í. Olsen sigur, at summastaðni hava tey tað skipan, at tann, sum hevur alment starv, kann ongantíð hava meiri enn hálvt starv afturat ungarbeidnum Heldur tú, at tað fer at hækka „dygdina“ hjá væl CVNUNUMm, um lønin fc ! upp, so at valevnini verða betri kvalifiserad, enn tey eru nu? Tad ivist eg i. Ting mannalønin verður neyvan nakrantíð so høg at hon fer at eggja teimum at:fara upp í politikk, sum bara hugsa um pengar. Eg ivist eisini um tey eru tey réttu at standa fyri einum arbeiði, sum helst skuldi verið sam- felagsgagnligt Jógvan I. Olsen roknar ikki við, at tingmannalønin nakrantíð verður so góð, at hon verður kappingarfør við tær góðu lønirnar í privatu vinnuni. Tann, sum hevur áhuga í politikki, skal eisini vera til reiðar at offra eitt sindur --Tað eru so mong, sum koma fíggjarliga verri fyri, tá ið tey fara upp í politikk --Sjálvur var eg skipari táið eg læt meg stilla upp og varð valdur á ting — Og tann, sum var skip ari á einum miðal føroysk um fiskiskip tå, for figgj arliga nógv eftir reyv av at 1 fara upp í politikk Iu er kanska samdur við teimum sum halda, at tað er? sakin sum telur tKKi LØ? in Ja. tað eri eg partvis tað poiitiKa el e løn Me » ka kk ka hædd fyri øllum og tað verð 1 tíð. s ið ver Ør n irag K UDT K É Ma dan set KK Grund um, at tað skal loysa seg at vera poltik ri. Mær dåmar ikki at ein skal spek ulera í at verða politikari fyri lønina Nú sigur Dagblaðið Oddagretn, at ao nevdi ver frammi, eru tað summi sum gera so so „skinhellig“ og siga, at tað er ikki teir, sum koma við hesum, tað eru hinir Men teir høvdu nokk ikki verið betri enn so, enn at teir fegnir høvdu tikið ímóti lønini, tá ið hon kom heldur Jógvan I. Olsen Jú, endurtekur fyrrver- andi løgtingsformadurin — Eg haldi, at tingmenn skulu hava eina hampiliga løn — Men teir skulu eisini liva upp til sina åbyrgd — Tí tað eru teir, sum fáa skyldina, og tað eru bara teir, sum kunnu fáa skyld- ina, um tað aftur gongur galið i Føroyum Men fara tingmenn upp å 25.000 krónur, fara so landsstýrismenn ikki eisini at krevja lønarhækking fyri at fáa javnvág í lønarvidur- skiftini? Nei, tad veit eg ikki Landsstyrismenninir fåa i millum 30-40. 000 um mån- aðin. Síðani vit fingu nýggj a stýrisskipan, er landsum sitingin útbygd sera nógv ti krøvini eru blivin so ó metaliga nógv størri Men tað eru krøvini til tingmenn, sum eru so nógv broytt. Tað gongur ikki longur at hava tingmenn „uppa tann gamla mátan