mikudagur 19. august 1998síða 7

Nr. 154 — 19. AUGUST 1998 Heilaskipið sjósett Í dag stevnir heilaskipið Ternan til havs. Komandi mán- aðin vitjar tað í 10 býum og bygdum kring landið, og andin í átakinum er greiður, jú betri upplýsingar um heil- an, jú færri skaðar TURIÐ KJØLBRO MYNDIR: ÁLVUR HARALDSEN Føroyska Heilaárið varð sett miðskeiðis í apríl í ár og nú skúlarnir byrja aftur eftir summarfrítíðina er heilaskipið Ternan farið av bakkastokki og er sjósett við beinari kós ímóti yngri sum eldri skúlanæmingum í Føroyum. Atakid hevur eitt týðiligt og greitt enda- mál, nevniliga at røkka øll- > um skúlanæmingum, ser- liga teimum í framhalds- deildunum og miðnáms- skúlunum, soleiðis at hesi verða upplýst og kunnað um heilan, heilasjúkur og heilaskaðar. Upprunin til átakið stavar úr USA. Tað var George Bush, sum í forsetasessi- num í 1989 lýsti nitiårini heilaár at vera við tí fyri eyga at fáa fólk at miðsavna meiri orku at granska heilan og at fáa hesa vitan út til fólk. Og nú vit nærkast alda- skiftinum er tíðin komin til føroyska ungdómin. Tað vera hesi sum fara at mynda framtíðina á ein og annan hátt og tí er so týdningar- mikið at júst tey verða kunnað og upplýst. Á kunningar- og tíðinda- fundinum, sum varð fyri- skipaður í gjár í sambandi við, at heilaskipið varð sjó- sett, segði Pál Weihe, stjóri á deildini fyri arbeiðs- og almannaheilsu, at átakið er ætlað at fáa fólk at hugsa, áðrenn tey taka eitt hvort evni, sum kgvir, doyvir og oyðileggur heilan. Hann vónaði, at skúlarnir kring landið fara at nýta hetta góða høvid sum íblástur og leiðbeining. Poul Jákup Thomsen, ráðgevi á Rúsdrekka- og Narkotikaráðnum, sum hev- ur samskipað heilaátakið, greiddi frá heilaskipinum. Alt innan nýggjastu gransk- ingina um heilan er við um- borð, og tilfar og faldarar er gjørt til skúlabrúks og almenningin. Framsýningar Heilaskipið, sum er Ternan I, er prýtt og skrýtt til enda- málið. Tað hýsir framsýn- ingum av ymiskum slagi, so sum bókaframsýningum, Góður kunnleiki um, hvussu heilin virkar og arbeiðir er fortreyt fyri sakligum og fjólbroyttum kjaki um menningina hjá børnum, undirvising, gransking, fyribyrging og viðgerð av sjúkum Eksperimentarium er eisini á skránni umborð á heilaskipinum. Har ber millum annað til at finna út av, um tú er strongdur og heilafimur eksperimentarium, teldu- spøl, og einum biografsali, har filmir um heilan verða vístir. Til ber at kanna, hvussu strongd ávirkar teg, um tú ert heilafimur, og annað, sum krevur, at tú hugsar teg um. Við í føroyska átakinum eru Apoteksverkið, Jóla- merkjagrunnurin, Happa- dráttargrunnurin, Føroya Sparikassi, Lions og Meg- infelag teirra brekaðu. Virk- semið hjá átakinum verður í tveimum pørtum. Heila- skipið verður tann eini part- urin og tað fer at sigla út kring landið og liggja við kaj í 10 býum og bygdum næsta mánaðin. Opið verð- ur fyri skúlaflokkum fyrra- part og almenninginum seinnapart. Hin parturin av átakinum er fyrilestrar, sum verða hildnir restina av ári- num, bæði av føroyingum og útlendingum. Tey fara at røda um heilasjúkur, heila- skaðar, Alzheimer, Parkin- son, høvudspinu og annað. Aðra staðni í heiminum hevur hesi árini síðani Bush setti út í kortið, verið skipað fyri heilaári og undirtøkan hevur verið ógvuliga góð. Fyrimyndin til føroyska á- takið er tað danska, sum Poul Jákup Thomsen, ráðgevi á Rúsdrekka- og Narkotikaráðnum á land- gongini á heilaskipinum, Ternuni I. I dag liggur heilaskipid å Sandi og i morgin å Tvøroyri varð hildið í fjør við sera góðum úrslitum, so góðum, at umframt føroyingar, so royna eysturríkarar, sviar, belgiarar og onnur at gera dønum eftir. Marita Petersen, leiðari á Sernåmsfrødiligu ráðgevingini í elektriska stólinum