hósdagur 10. september 1998síða 7

Nr. 170 — 10. SEPTEMBER 1998 tíðindablaðið S052 1 Ill: Týsdagin var tingmanning Javnaðarfloksins á fundi við Høgna Hoydal, landsstýrismann í sjálvstýrismálum Jóannes Eidesgaard: Samgongan vil loysin — Í veruleikanum er her talan um loysing. Tjóðveldisflokkurin hevur rættuliga takstist broytt upp á termologiina. Tað, teir fyrr kallaðu fyri >loysing<, tað kall- aðu teir eina tíð fyri >skipað loysing< - og nú kalla teir tað fyri „fullveldi. Men boðskapurin er tann sami - at Fóroyar verða loystar úr ríkisfelagsskapi- num. Og júst í hesum punktinum eru vit grundleggjandi ósamdir, sigur Jóannes Eidesgaard eftir fundin millum Høgna Hoydal og Javnaðarflokkin EIRIKUR LINDENSKOV Týsdagin var fundur um fullveldi í Tinganesi. Stig- takarin til fundin var Høgni Hoydal, landsstýrismaður í sjálvstýrismálum. Luttakar- ar á fundinum vóru ting- menninir hjá Javnaðar- flokkinum og landsstýris- maðurin í sjálvstýrismálum. Høgni Hoydal hevði bið- ið um fundin fyri at fáa Javnaðarflokkin og lands- stýrisflokkarnar at nærkast hvørjum ødrum í fullveldis- spurninginum. — Høgni Hoydal greiddi okkum frá, hvussu lands- stýrið ætlar at fara fram í hesum máli, og vit greiddu honum frá okkara stóðu, sigur Jóannes Eidesgaard, formaður í Javnaðarflokk- inum. — Eg haldi, at Høgni Hoy- dal hevur tikið í so nógv fyri givið - hvat vit kunnu taka undir við, og hvat vit íkki kunna taka undir við. Trup- ulleikin hevur verið, at Høgni Hoydal hevur verið ov vísir í, at hesum og has- um fer Javnaðarflokkurin helst at taka undir við, tí tað hava verið so nógv líkheits- tekin, sigur Jóannes Eides- gaard. Ikki tveita landið í eitt eksperiment hesum sambandi vísir hann á, at Javnaðarflokkur- in hevur tosað um, at Før- oyar skulu vera ein tjóð, og at vit skulu varðveita ríkis- felagsskapin ella ein líknandi felagsskap. — Hetta tulkar Høgni Hoydal sum so, at vit taka undir við-at skipa Føroyar. sum eitt fullveldi, men so er ikki, sigur Jóannes Eid- esgaard. Javnaðarmenninir gjørdu Høgna Hoydal greitt, at flokkurin ikki heldur tað verða rådiligt at tveita Før- oyar út í eitt eksperiment, sum at skipa landið sum eitt fullveldi, og at alt so skal hvíla á teirri skiftistíð, sum kemur. — Tað ber íkki til, at væl- ferðin skal verða treytað av, hvussu hendan skiftistíðin nú verður, sigur Jóannes Eidesgaard. Latið okkum fyrst menna samfelagið Hann leggur afturat, at munurin millum uppskotið hjá Høgna Hoydal og upp- skotið hjá Javnaðarflokki- num er, at Javnaðarflokkur- in sigur, at tað eru fortreyt- irnar, sum skulu til fyrst, áðrenn vit kunnu gera nakr- ar álvarsamar broytingar. Formaður Javnaðarfloks- ins vísir eisini á, at um fáar dagar verður fíggjarlógin fyri komandi ár løgd fyri tingið. Har verður kanska roknað við einum yvirskoti upp á 200 milliónir krónur. — Men her skulu vit minn- ast til, at tá er blokkurin íroknaður. Var hann ikki tað, so høvdu vit í staðin eitt undirskot upp á 700 milli- ónir krónur — Latið okkum menna samfelag til at standa á egn- um beinum, áðrenn vit taka stigið fult út - um ein fólka- atkvøda ger av, at so skal vera. Trupulleikin er, at Høgni Hoydal beinanvegin vil sleppa at útrópa Føroyar sum eitt fullveldi, men í ver- uleikanum merkir tað íkki fullveldi, tí ein stórur partur av umsiting og lógararbeið- ið framvegis fer at liggja í Danmark, og tann vælferð- in, sum skal vera í Føroyum kemur at hvíla á, um tað ber til at fáa eina góða skiftistíð - um danir vilja figgja loys- ingina, sigur Jóannes Eides- gaard. Samgonga ætlar at loysa — Í veruleikanum so er her talan um loysing. Tjóðveld- isflokkurin hevur rættuliga takstist broytt upp á termo- logiina. Tað, teir fyrr kall- aðu fyri loysing, tað kallaðu teir eina tíð fyri skipað loys- ing - og nú kalla teir tað fyri fullveldi. Men boðskapurin er tann sami - at Føroyar verða loystar úr ríkisfelags- skapinum. Og júst í hesum punktinum eru teir grund- leggjandi ósamdir við Javn- aðarflokkin. Jóannes Eidesgaard sigur, at Javnaðarflokkurin vil varðveita ríkisfelagsskapin, tó at flokkurin fegin vil ganga ímóti størri stjålvstyri innan fyri ríkisfelagsskapin. Hann sigur, at flokkurin eis- ini vil menna sjálvstýrið bæði politiskt og búskapar- lig til at vit klára at standa á egnum beinum. — Hetta er tann veruligi munurin millum bæði upp- skotini, sigur hann. Skul gera útgreining- ararbeiðið fyrst Jóannes Eidesgaard heldur tað eisini vera púra burtur- við, at samgongan vil taka øll målsøki heim, siga at nú hava vit ábyrgdina av øllum hesum målsøkjum, fyri síð- ani at senda tey niðuraftur til danir at umsita. — Tað rætta er, at Føroya Løgting til eina og hvørja tid kann taka yvir tey måls- øki, 10 tingid hevur hug til at taka yvir. Jóannes Eidesgaard sigur, at fundurin var rættuliga drúgvur, tí nógv var kjakast um smálutir. Men eftir fundin heldur hann at tað stóð rættuliga greitt, hvat skilir partarnar. — Vit royndu at sannføra hann um, at tað var skilabest at gera útgreiningararbeið- ið, áðrenn farið verður undir samráðingarnar, og tað fer hann at gera, sigur Jóannes Eidesgaard. Men hann vísir á, at tað er púra burturvið fyrst at taka støðu til tað endaligu loysnina, áðrenn útgrein- ingararbeiðið hevur víst, hvat var tann skilabesta loysnin. — Hetta er at venda tingu- num á høvdid og siga, at málsetningurin er fullveldi. Samgonguflokkarnir prior- itera tað formella sjálvstýri hægri enn tað reella sjálv- stýri. Hesum taka vit ikki undir við, sigur Jóannes Eidesgaard. — Er tað so, so hevur Javnaðarflokkurin ikki hug at vera við. Hinvegin hava vit einki ímóti at útgrein- ingararbeiðið verður gjørt, lagt fyri tingið til stødutak- an, og at tingið aftan á at útgreiningararbeiðið = er framlagt kann siga, hvat tingið vil hava av broyting- um í teimum ríkisrættarligu vidurskiftunum. Manipulerað veljarakanning — Ég taki fyrivarni fyri hasi veljara- kanningini, tí eg haldi ikki, at tey, ið ynskja økt sjálvstýri innan ríkisfel- agsskapin, hava møguleika at svara nóktandi, sigur Jóannes Eidesgaard EIRIKUR LINDENSKOV Veljarakanningin, sum Dimmalætting og Berling- ske Tidende hava kunngjørt nå um dagarnar, sigur greitt, at fólkið tekur undir vid fullveldisætlanunum hjá Landsstýrinum. Eitt nú vísir kanningin, at heili 38% av javnaðarveljarunum tekur undir við ætlanunum. Tí sprudu vit Jóannes Eidesgaard, um hetta ikki er greið tala - um Javnaðar- flokkurin ikki eigur at um- hugsa støðuna av nýggjum: — Eg havi eitt álvarsamt fyrilit fyri hasi kanningini. . Tey, ið skipa fyri, hava av- markað spurningarnar til ætlanina hjá Høgna Hoydal soleiðis, at tey, ið vilja hava stórri sjálvstýri innan ríkis- felagsskapin, ongna reellan møguleika hava at svara, sigur hann — Hatta er manipulatión, og eg haldi tað vera harm- uligt, at Samfelagsdeildin á Fróðskaparsetrinum ikki vil geva fólki møguleika at svara soleiðis, at kanning veruliga sigur, tað fólkið vil Jóannes Eidesgaard vísir á, at fólk - eitt nú tey, ið taka undir við Javnaðar- floksins sjónarmiði - ikki hava møguleika at svara, ti spurt verður, »hvørja støðu hevur tú til fullveldi...< — Øll, sum vilja loysing, svara sjålvandi »ja«, og ein stórur partur av teimum, sum vilja hava stórri sjålv- ræði innan fyri ríkisfelags- skapin svara eisini >ja<, tí tey vilja ikki hava tættari samband, vísir Jóannes Eid- esgaard á. Heldur breiða semju — Vit kenna einki forpliktilsi fyri at taka uudir við upp- skotinum hjá samonguni. Hetta sigur Jóannes Eid- esgaard ísambandi við, at so stórt trýst í hesum døgum verður lagt á Javnaðarflokk- in. — Vit peikaðu á Høgna Hoydal sum løgmann - júst við tí fyri eyga, at fáa eina breiða samgongu, sum kundi gjørt nakad veruligt vid sjålvstyrisspurningin. — Men Tjóðveldisflokkur- in valdi heldur borgarligu samgonguna við Fólka- flokkin og Sjálvstýrisflokk- in. Jóannes Eidesgaard held- ur, at ein breið samgonga millum Tjóðveldisflokkin, Fólkaflokkin og Javnaðar- flokkin eisini hevði sloppið undan trupulleikanum, sum Fólkaflokkurin hevur, nú allir í flokkinum ikki eru so heitir fyri >loysingini< Suðuroyingar Leygardagin og sunnudagin sýna vit bilar og skutarar fram við Gistingarhúsið í Øravik. Høvi verður at síggja og royndarkoyra nýggjar og brúktar bilar og skutarar. Øll eru vælkomin. Pf. Meinhardt Arge Tlf. 316161 Fax 316160 a OPELS EB Dimmalætting, tit 311212 PEUGEOT