mikudagur 23. september 1998síða 6

Nr. 179 — 23. SEPTEMBER 1998 Alex Buvik heimaftur av Alaskavitjan: Fyrimyndarligt sam- starv millum vinnu og myndugleikar -Hetta hevur verið eitt stórt upplivilsi men eisini ein á- sannan av, at tað ber væl til at sameina eina oljuvinnu við eitt upprunafólk, tess mentan og eitt reint umhvørvi sigur Alex Buvik, sum heldur Alaskaferðin hjá føroying- um kann vera gott ískoyti til ta avbjóðing, sum ein olju- vinna er fyri okkum. Fyrimynarligt samstarv millum olju- vinnu og myndugleikar er eitt av lyklaorðunum eftir vitj- anina Jan MULLER ;ey sekstan fólkini, sum herfyri vórðu boðin til Alaska at kunna seg um oljuvinna og samfelagið har, eru nú øll komin heim- aftur. Millum teirra, sum vóru við á ferðini, var eisini Alex Buvik, sum dagliga starvast á Oljufyrisitingni, har hann serstakliga tekst við trygdar- og umhvørvis- spurningar Heimafturkomin spurdu vit Alex Buvik, hvat hann hevði fingið burtur úr hesi óvanligu ferð! -Eg havi verið við á hesi ferðini fyri at síggja og hoyra, hvussu oljuvinnan er vorðin bygt upp í einum øki við einum viðbreknum um- hvørvi eins og tí her í Føroyum. Eg havi so heldur ongantíð verið í Alaska, sum hevur verið ein rætti- liga fremmandur partur av heiminum fyri meg. Alex Buvik sigur seg hava fingið nógv burtur úr ferðini í Alaska. M.a. hevur hann fingið neyvt innlit í og eina holla vitan um, hvussu »uidnadurin gjøgnum eitt sera tætt og gott samstarv við bæði lokalar mynd- g landsmyndug- eikar hevur megnad at at hvor if vggja Úí størst ugieiKar itt av teimum ufeltunum í heim- inum, nevniliga Prudho Bay í norðuralaska Sjálvur er hann ovfarin av, hvussu væl vinnan og myndugleikar hava dugað at arbeitt saman um at fáa øllum eitt gott úrslit -Tað vit hava sæð í Alaska er avgjørt nakað, sum vit kunnu læra av í Føroyum Her hugsi eg ikki minst um hvussu væl tað hevur eydnast privatum áhugamálum saman við almennum myndugleikum at fáa bygt upp eima verkætlan av slíkari stødd uttan at hon hevur verið til ampa fyri hvorki umhvørvi ella menniskjanlig virði m.a. tí ett av Mmermsins t Í, » "” Dr størstu ljfeltum Prudh Bay, sum dagliga framleiðir meira enn Í mill. tunnur av »ju. Tað er henda olja, sun í dag eigur lívið í Alaska og tess íbúgvum og sum er orsøkin til stóru vælferðini í statinum Undir vitjanini í Alaska nýtti Alex Buvik saman við restini av ferðalagnum høvi til at hoyra framstandandi oljufeløg, embætisfólk, innfødd oo. at siga frå útviklinginum. Haraftrat var eisini høvi at vitja oljuútbúnaðin har norður!, men eitt, sum gjørdi serligt inntrykk á Alex Buvik var vitjanin í teirri lítlu bygdini Barrow, sum liggur skamt frá oljufeltunum. Ovfarin -Eg gjørdist ovfarin av, at fólk í heila tíkið kunnu búgva á einum slíkum stað. Tað må vera eitt av teimum mest einsligu plássunum í heiminum. Men tá tað er sagt, so er tað eisini ein sannroynd, at oljuvinnan hevur givið hesi farskotnu bygd og tess íbúgvum eitt annað bein at standa á. Í Barrow, har tað búgva umleið 4000 inuittar, hevur høvudsvinnan altíð verið stórhvalaveiða umframt at fólkið hevur veitt reindjór og kóp. Hesar veiður hava tó ikki ikki megnað at givið íbúgvunum tær neyðugu inntgkurnar til at menna samfelagið javnbjóðis gðr- um nútíðarsamfeløgum. Men síðani oljuinntøkurnar eru vornar partur av ger- andislívinum hjá inuitt- unum eisini, hava tær givið stórri vælferð, sum sæst aftur í útbúgving og livi- umstødum annars. Nógv burturúr Alex Buvik heldur tað hevur verið ómetaliga for- vitnisligt at síggja, hvussu væl eitt fólk sum inuittarnir í norðuralaska hevur megn- að at fáa nakað burtur úr oljuni. Tí fyri bert 30 árum síðani, áðrenn oljan kom, høvdu teir bert veiðu á landi og á sjógvi at líta á. Hon er góð í sær sjálvum, men var ikki ikki nóg mikið til at menna hetta lítla sam- felagið. Kunnu læra av Alaska Alex Buvik sigur seg hava fingið nógv við sær heimaftur til Føroya. -Hóast talan er um ymsar mentanir og ymisk fólk, so kunnu Føroyar læra av gongdini í Alaska. Har hevur fólkið nevniliga tikið av avbjóðingini at liva við oljuni og hevur samsvar- andi tí eisini dugað at fyri- skipað egnu viðurskifti samtíðis sum ein fær mest burtur úr oljuinntøkunum. Hetta haldi eg eisini, at føroyingar kunnu, um vit duga eins væl at standa fyri og fyriskipa útviklingin. Tað er ein spurningur um vilja og innlit. Sjálvur kemur Alex Bu- vik úr Noregi, men hóast føroyingar hava nógv at læra av norskum royndum, hvussu vit skulu bera okkum at í eini oljuvinnu, so heldur hann tað vera sera tydningarmikid at hyggja eftir, hvussu uppaftur onnur hava gjørt. At uppruna- fólkið í Alaska so tá bert hevur havt veiðumanna- mentanina at halda seg til er so eisini nakað, sum líkist umstødunum í Føroyum. Samanumikið ein gev- andi og upplýsandi ferð, sum vónandi okkurt meira fer at spyrjast burtur úr leggur Alex Buvik, sum aftur er farin til arbeiðis á Oljufyrisitingini, aftrat.. Hann heldur annars, at Texacosamtakið, sum fevn- ir um oljufelggini Texaco, Conoco, Arco og Murphy, hevur havt eina sera hepna hond við øllum tiltakinum. Alex Buvik her saman við Karsten Hansen, fíggajrmálaráðharra, á vitjan í Prudho Bay oljufeltinum í norðuralaska Myndir Jan Miller Alex Buvik upplivdi saman við 15 fóroyingum, ikki bert oljuvinnuna í Alaska men eisini ta einastandandi vøkru og stórbaru náttúruna. Her er ferðalagið sunnan fyri Anchorage