leygardagur 17. oktober 1998síða 20

doyggja - fær teir at halda á. Niels er bebbaræddur, meðan formaðurin »var annar maður á honum kund einki síggjast< Beinta t hugtikin av honum g hugsar fyri sær at soleiðis hevði Kristjan verið, um hann var Meðar VØrVU DK g ugså i al ar hin lætta, Kurteis ga enuettin varð dans ið<. Tá ið harra P eðrinu stríðir seg u KIrkjubóre e 3 menu Li * ur Je seinni ska A eboe u rn Vågarnar, e på ur r ann € KKI D r € vadu t Malle- Á vigvellum fyri Kk Tann seinasta setn ngin hevur Christian Matr Spæl- Kår era viia nen um 5 u tid r tað, hvar bók n umar eru settar íð bar r r 3 Y (- “ u > u hið Ég g JØgU Beinta fær su ellum K n frår un g um Barbaru sigur Susanna Tad bøtir einki at tykta ana Mamma hennara Få r hk Á han T hana - á! hm + v rt » Á rr høvdu gjø lóðskomm har K hon nana sjá 3 VVIr urin hoyrdi tað Finnast ur - og eg kenni tær ikki so hevur Jørgen-Frantz Jac »ngar aðrar keld obsen ivaleyst lænt okkurt her frá Hans Andreasi Djur- huus. Júst sami tilburður kemur nevniliga i »Beintu«, men her er tað avhøvdingin av einum sud- uroyingi, sum mamman vís- ir henni og bidjur hana leggja sær í geyma > Tá ið tey vóru heim aftur komin, hevði móðirin tikið og loyst niður um hana og flongt hana so illa, at hon hvørki fekk sitið ella staðið, men mátti liggja í songini í samfullar fýra dagar - alt tí, at. hon. ikki skuldi gloyma fyri tað, sum hon hevði sæd«. Bara hetta hevði verið nóg mikið til at gjørt greitt, at Jørgen-Frantz hevur kag- að í skaldsøguna hjá Hans Andreasi, men børnini, sum hava framt blóðskomm koma sanniliga eisini fyri í >Beintu<, men tå er høvuds- »nurin vaksin: »Nakrar seinni vóru tvey yvir á Tey høvdu sitid hålvt hálshegd okkurt um Prestarnir og verðin Harra Peter Arrheboe Dry eg IKKI UM minar e eir eftir hans e eru a v verðs g Her er hansara lýsing V Sjaivgoðsku - Koma fram Hann hevði verið á prest- afundi í Havn á ólavsgku - heyði væntað sær stórt úrs- lit, men har var einki um kirkju og Gud - nei, tvørtur ímóti - talan var um ul klæði, tubbak, mjøl og brennivín. Og í veitsluni, sum varð hildin, tá ið fund- kin, varð drukkið g tvætlað, so hann at enda nn siapp sær burtur. Sc urin var ix leiðis vóru prestarnir, teir, ið leiða hvussu kundi »Prestastevna« í har tað bara er gjørt nógv meira burturúr Hinvegin siga tær søguligu keldurnar, sum vit t.d. hava brúkt í kapitlinum >Skald- søga og at vóru prestarnir 4 soleiðis pg soleiðis aðu ter sær Annars tykist tað í fleiri førum, sum um Hans Andr- eas Djurhuus í sínum lagi hevur kagað í >Herr Peder Arrhboe< hjá Emil Bruun #4 gaard fyrstu ferð sær Beintu, hugsar hann eins og Peder Arrheboe, at hon sær so fitt og vekur út, at tað ber ikki til, at hon er ónd Eitt annað dømi er, at harra Peter einastaðni sigur, at >Hann hevði ætlað sær at fara til Trankebar sum trú- bx »dari« Likaleidis situr harra Pet- er í heilum við einum lutti og syngur afturvið. Tað er eingin ivi um, at lutturin úr »Herr Peder Arrheboe« hevur verid funnin fressur hjá Hans Andreasi, tí so sleppur hann lættari framat við smáum grindum og sangum, men tað bøtir ikki tíðindabla } DSA arf AU UUU Nr. 197 - 17. OKTOBER 1998 Hans Andreas Djurhuus hevur skrivað skaldsøgu um Beintu, og kom hon ú í 1927. Hon var tann næsta skald- søgan å føroyskum. »Beinta« er grundad å somu søgn sum »Barbara« og »Herr Peder Arrheboe« um skaldsøguna. Annars kemur ørindid år søgnini ikki fyri í »Beintu«; ivaleyst tí tað er á donskum. Harra Peter í >Beintu< er óræddur, viljafastur og so at siga uttan fáfongd. Hartil er hann musikalskur. Harra Pál afturfyri vágar ikki, tá ið um ræður, tað er so sum so við viljastyrkini, og tað er fáfongdin, sum drívur hann. Harumframt er hann ómusikalskur - í hvussu er í mun til Barbaru og Andrias. >Beinta< er ein romantisk søga við fitt av teimum 6- nollum, sum ofta hanga uppi í hesum skaldsøguslag. T.d. øll tey nevndu ørindini, sum at kalla eru uttan týdn- ing fyri søgugongdina, og hartil einari rågvu av slanks um í ymsar ættir, ið heldur ikki bera okkum fram á leið. Á ein hátt er »Barbara« eis- ini ein romantisk skaldsøga, men á einum heilt ødrum stødi Tittulpersónarnir hjá Hans Andreasi Djurhuus og hjá Jørgen-Frantz Jacobsen eru stak ólíkir, men eitt hava tær í felag: tær eru gjørdar nógv mildari og hjartarein- ari enn hon í søgnini. Bar- bara er hon, sum líkist mest frå Beintu í søgnini, meðan høvudspers6nurin hjá Hans Andreasi tíðum fær herð- indi av ómildni, men tað er tí, at mamman hevur spilt henni lívið. >Barbara< og hinar Sum eg haldi møg hava á- víst, so er nakað av líkleik- um ímillum >Barbaru< og tær báðar skaldsøgurnar, sum gingu undan. >Herr Peder Arrheboe< hjá Emil Bruun hevur møguliga giv- ið Jørgen-Frantz Jacobsen hugskotid at lata harra Pål vera umboð hjá pietismuni. Men fyri tað fyrsta flytir Jørgen-Frantz pietismuna hagar, hon hoyrir heima, og fyri tað næsta vísir hann greidliga, at harra Pál als ikki er pietistur. Snúgva vit okkum síðani til »Beintu« hjá Hans Andr- easi Djurhuus, so er tað ikki óhugsandi at ymiskt gongur aftur í >Barbaru<. Eitt eru vandaferðirnar, men tær vóru kortini so vanligar tá á døgum, eitta annað er Máll- ebrok, men tað kann vera tilvild. Men hetta, sum gongur sum ein reyður tráð- ur ígjógnum »Beintu«, at mamman til fánýtis hevur tyktað hana, tað haldi eg meg síggja aftur í >Bar- baru<. Mamma Barbaru er ikki lýst sum sama illkvendi sum mamma Beintu, men báðar hava drigið døturnar at síggja avrættingar og síð- ani flongt tær. Jørgen-Frantz Jacobsen hevur ivaleyst funnid sær onkran fblåstur hjå undan- monnum sfnum, men hesin er bæði broyttur og brúktur, so tað passar inn í hansara skaldsøgu.