týsdagur 10. november 1998síða 11

| Nr. 213 — 10. NOVEMBER 1998 tíðindablaðið S08/2/7% 11 Havnarkórið undir leiðslu av Ólavi Hátún. er so fornt og alt, eg veit ikki, eg tími ikki, segði hon og sendi mær eitt skjótt eygnakast og hvarv inn á kondittaríið. = Hurdarnar sveiggjaðu nakrar ferðir aftur og fram eftir hana. Eg hugsaði, jú rætt hevur hon, hugsaði eg við mær, tað er einki at taka seg aftur í, at málið mangan hevur eitt fornligt snið í yrkingunum hjá Regini Dahl, fult um tað er av orðum úr kvæðum og sagnum og yður í tiltøkum, sum aldri koma fyri í tal- aðum máli og enntá eru óvanlig í ritmálinum við. Tey orðbragd sum geva málfarið hansara sín serliga tóna, sín serliga dám, hava nakað av tí sama uppi við sær, av teimum listbragd- um, sum eyðkenna máln- ingin hjá Poussin. Í verk- inum hjá tí framska lista- manninum eru bæði tøknin, myndevnið, tann javntøka myndskipanin, hvert strok, hvert litbrigdi, hvør skuggi, munur og skifting aftur- beind inn í myndflatan, ið gevur seg til sjóndar, tá ið tú gongur fram ímóti máln- inginum. Alt hetta sum so sjónliga er gamalt, fyrnt, líkasum ógildar og tekur burtur tað, sum tú vitiligvis sansar, átti at Or6gva, átti at nortið. Tú fært kensluna av at hyggja at onkrum, ið er so langt burturi, at tað fánar og blánar, og er forvitnisligt mest tí, at listfrødingar nevna tað í bókunum, sum tú sjálvandi - til varavissu - las áðrenn tú komst. Men - - men í tí tú skalt venda tær frá aftur, í tí tú skalt fara, rakar tú knappliga við, at tað er okkurt, okkurt við ljósinum, við hvussu mann- skapningarnir á myndflat- anum fáa seg lýstar av tí. Tú sansar at birtan kemur ikki øll haðani, tú ætlaði, innan úr tí rúmi, sum málningurin er eitt kut úr. Tí, tí har er eitt skin, ein ljóski, ið illani kann koma aðra staðni enn hiðani sum tú ert staddur sjálvur. Ur tínum rúmi. Og vit eitt vekk skiftir myndin lag. Klárnar. Alt hetta gamalsliga fer frá og tú sært. Tú skilur, at tann grái gestur, ið setti inn- skriftina á grøvina, er hann ið vit gll óttast. Veit hann nærstaddan. Nærkunnugan, sum hann lítur at tær væntin og tigandi. Enn og altíð. So fyri tað kundi málningurin verið málaður í gjár ella fyrradagin. Kanska á Velba- staðhálsi. Og soleiðis er tað eisini við málinum í yrking- unum hjá Regini Dahl, haldi eg. Tað er ein serligur ljóm- ur í hesi ísenn eirindaleysu og viðkvæmu sjálvs- og mentanarskoðan, í tí ncyva og av og á næstan erkvisna ansinum fyri tí varandi og verðuga, eitt ljóð og eitt stev í teirri støðugu afturvend- anini, sum ger at fíndarorð úr málsins djúpastu og fjaldastu lindum, máliskur og orðasamansetingar sum Carl Jóhan Jensen helt róðu Regini til heiðurs teg ongantíð vardi upp á, alt í einum meðan tú lesur taka seg so kunnuliga út. Verða eyðskild. Sjålvsøgd sum ahornstrøini uttan fyri gamla bókhandil, sum star- arnir hvistandi uppiyvir, sum ælstavirnir niður á kirkjutakið handan. Og tú kundi næstan svorið uppá, tú hoyrdi ein mann siga so- leiðis niðri í Bringsnaggtu í áðni. Við hvøkki í bringuni sansar tú, at hetta er ikki tekstur, sum er útskorin av nútíð og nýtíðarligum við- fangi, royndum og viður- mødi. Tvgrturímóti hann beinir lesara sin gjøgnum arvmentir okkara, gjøgnum samevropeiska ritlistarhevd niðan á eitt av teimum ørfåu stóðum í føroyskum bók- mentum yvirhgvur, haðani útsýnt er yvir føroyska samtíð: opna, fulla av sjálvsnoktan og yvirhuga og vindandi fortíðarleysa í høvdinum. Og soleiðis hiss- ini, uttan at vita av tí, sigur tú við teg sjálvan, ja, hatta er ein meinheftigur fani, hasin Dahlurin. Men hvat - - Soleiðis eru vit. Vit før- oyingar. Vit siga soleiðis um tey, sum gera okkum mun. Myndir: Jens Kr. Vang. Tórshavnar Kamartrio. Malan Marnersdóttir grundgav fyri Mentanarvirdisløn landsins, sum varð latin Regin Dahl