týsdagur 13. januar 2004síða 4

6 Nr. 7 - 13. januar 2004 Nr. 7 - 13. januar 2004 7 – Àvaringarnar eru nú so kraftigar, at vit kunnu ikki sita hendur í favn, heldur formaðurin í Havnar Arbeiðsmannafelag LØNARSTEÐGUR OG SKATTALÆTTI Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo – Fáa vit ikki eina avtalu um lønirnar, er vandi fyri ruðuleika á arbeiðsmarkn- aðinum. Tað stúrir Hans Joensen, formaður í Havnar Arbeiðs- mannafelag, fyri. Hóast nógvar ákoyringar, stendur hann fast um upp- skotið um at fáa eina avtalu við landsstýrið um skatta- lætta og afturfyri skulu fak- feløgini ikki krevja hægri løn. Hann heldur snøgt sagt, at tað er neyðugt at fáa eina slíka avtalu. – Gongdin í samfelagn- um er nú tann, at verða óvanlig stig ikki tikin, er vandi fyri at alt samfelagið endar aftur í kreppu og so fella allar keylurnar. Hans Joensen sigur, at ar- beiðarafeløgini kunnu ikki standa modell til, at gjógv- in ímillum tey tímaløntu og hini í samfelagnum bara veksur og veksur og tí má okkurt gerast. – Orsøkin til tað drúgva verkfallið í fjør, var júst tann, at vit góðtóku ikki, at munurin ímillum tey tíma- løntu og tey fastløntu al- samt vaks. – Men longu nú eru aftur sáttmálar gjørdur, sum førir við sær, at tey tey tímaløntu aftur eru dragna afturút. Hans Joensen sigur, at tað, hann sipar til, er, at sáttmálar eru gjørdir við fakfeløg á almenna ar- beiðsmarknaðinum, sum hava viðbøtur við sær, sum tað ikki kundi koma upp á tal at geva arbeiðarafeløg- unum. – So hóast vit ikki longu skulu nú skulu siga, hvat fer at henda í næstu sam- ráðingunum í 2005, mugu vit kortini staðfesta, at vandi er fyri, at gongdin á almenna arbeiðsmarknað- inum fer aftur at føra til stór krøv frá arbeiðarafeløgun- um undir næstu samráðing- um, bara fyri at halda tørn, so at vit ikki dragna enn meiri afturút. – Skulu vit so aftur í eitt drúgvt verkfall og hvat endar hetta við, spyr hann. – Orsøkin til, verkfallið í fjør var ikki annað enn tað, at vit kravdu bara tað sama, sum tey alment løntu fingu og tað kann aftur føra til trupulleikar undir næstu samráðingum uttan at eg við hesum kann siga, hvussu støðan verður í næstu samráðingum. Men vandin er í hvussu so er til staðar. Skulu hava fulla trygd Samstundis hevur vinnan fingið tann trupulleika, at hon er við at missa kapp- ingarførið. – Ávaringarnar um verri tíðir fyri framman, eru greiðar og kraftigar og klár- ar fiskivinnan ikki at hóra undan, er tað, ein støða, sum vit mugu viðgera í hes- um sambandi haldi, at loysn kundi verið at tikið upp trýpartasamráðingar ímillum fakfeløgini, arbeiðsgevararnar og lands- stýrið um lønarspurningin. – Endamálið við teimum samráðingunum skuldi ver- ið, at fakfeløgini halda aft- ur við lønarkrøvunum, ella seta lønarsteðg í verk. – Men so mugu vit aftur- fyri fáa fulla trygd frá landsstýrinum fyri, at skatt- ir og avgjøld lækka, so at vit framvegis kom at hava meiri eftir í lønarposanum og keypiorkan veksur. – Tað kann gerast við beinleiðis skattalækking- um, við at lækka mvg, við at lækka oljuavgjaldið, fyri at taka nøkur dømi. Neyðugt við príssteðgi Samstundis leggur Hans Joensen dent á, at tað verð- ur neyðugt at seta príssteðg í verk, eins og vit skulu hava eitt munagott príseftir- lit. Hans Joensen leggur dent á, at tað verður ongin av- tala, fáa fakfeløgini ikki 100 % trygd fyri, at lands- stýrið eisini heldur sín part av avtaluni. – Fáa vit ikki trygd fyri tí, verður heldur ongin av- tala. So lata vit bara standa til og so fer samfelagið fyri bakka einaferð afturat, akkurát sum í nítiárunum. – Men so vita vit eisini, hvørjum, vit skulu geva skyldina, sigur formaðurin í Havnar Arbeiðsmanna- felag. Hann sigur, at ein orsøk til at onki er hent á hesum øki fyrr, at fakfeløgini hava ikki havt álit á politikarun- um og at arbeiðsgevarar og fakfelag ikki havahavt álit á hvørjum øðrum. – Men hetta er eisini nak- að, vit mugu koma burtur- úr. Skal ongin hava álit á nøkrum, verður eisini ruðu- leiki. Vit eru heilt einfalt noydd til at fáa álit á hvørj- um øðrum aftur, sigur Hans Joensen. – Eg eri skuldsettur fyri, at uppskotið um lønarsteðg og skattalætta, er illa um- hugsað. Men eg haldi, at júst hetta er rætta tíðin at fara undir at viðgera spurn- ingin, tí nú hava vit næstan hálvtannað ár at viðgera málið í, til næstu samráð- ingar vera. – Hetta er ein spurningur, sum krevur ógvuliga drúgva viðgerð og tí er tað ongantíð ov tíðliga at taka hann upp so vit fáa góðar stundir at viðgera hann, leggur formaðurin í Havnar Arbeiðsmannafelag afturat. Hann sigur, at kann hetta vera við til at bjarga ar- beiðsplássum, bjarga vinn- uni og sostatt eisini bjarga samfelagnum, er tað av- gjørt vert at viðgera. Løgtingsvalið á Tvør- oyri verður flutt inn í stóra skúlan í Trongisvági, har um- støðurnar hjá áskoð- arum og áhoyrarum eru nógv betri LØGTINGSVALIÐ 2004 Áki Bertholdsen aki@sosialurin.fo Nú skal tað vera hugnalig- ari at fara á løgtingsval á Tvøroyri. Tí hevur býráðið gjørt av at flyta valstaðið. Higartil hevur altíð verið valt á kommunuskriv-stov- uni, men har er lítið pláss og ómøguligt hjá fólki at steðga á eina løtu at práta og enn minni at fylgja við uppteljingini. Tí hava fólk heitt á býráðið um at flyta valstað- ið inn í skúlan í Trongis- vági, har umstøðurnar eru munandi betri. Og Kristin Michelsen, borgarstjóri, sigur, at sum sagt so gjørt, so hesuferð skulu tvørafólk venja seg við at fara inn í skúlan í Trongisvági at velja. Tað er bara eitt minus við skúlanum í Trongisvági og tað er, at hann er so fjar- skotin. Men tað nýtist fólki ikki at óttast fyri, tí býráðið skipar so fyri, at bussar fara at koyra ímillum miðbýin og valstaðið hvønn tíma, allan dagin. Borgarstjórin sigur, at hetta er fyri at gera eitt sindur meiri burturúr val- degnum og kanska fáa eina sosiala dimensjón upp í valið eisini. Hetta heldur borgarstjór- in hevur týdning, tí vit vita, at fólk eru ógvuliga áhugað í valinum og ikki minst plagdu fólk vera spent at fylgja við, tá ið upptalt verður og inni í skúlanum í Trongisvági eru góðar umstøður. – Í skúlanum er gott pláss hjá fólki at verða innandura og har er eisini stór mat- stova, sum eisini verður opin allan dagin. Mugu royna at sleppa undan fleiri verkføllum – Vit eru í eini óndari ringrás. Fyri at bróta ringrásina, eru vit heilt einfalt noydd til at fáa álit á hvørjum øðrum aftur, sigur Hans Joensen, formaðurin í Havnar Arbeiðsmannafelag Skal vera hugnaligari at velja á Tvøroyri – Val á kommunuskrivstovuni á Tvøroyri og er fæst ein hóming av, hvussu trongar umstøðurnar eru Eldur í bili Um sekstíðina sunnukvøldið fekk løgreglan í Havn frá- boðan um, at eldur var í einum bili á økinum hjá Ivan Jo- hannesen bilasøluni Eldur kom í bilin um sekstíðina sunnukvøldið, og Sløkkiliðið varð boðsent. Tá Sløkkiliðið kom á staðið, hevði eldurin breitt seg um allan bilin, og hann var kolað- ur upp. Talan var um eitt bilvrak, og orsøkin til eldsbrunan er ikki staðfest. Men løgreglan kannar málið. - sae - Leysgangandi hund- ar lata til at vera ein afturvendandi trup- ulleiki. Um viku- skiftið kom løgregl- an í Klaksvík fram við einum húsum, har ein leysur hund- ur hevði gjørt ónáðir LØGREGLUTÍÐINDI Solby A. Eliasen solby@sosialurin.fo Klaksvík: Um midnáttarleitið leyg- arkvøldið kom løgreglan fram á ein posa við skrelli, sum lá rivin og skræddur mitt á vegnum. Løgreglan fylgdi sporin- um til eini hús, har skrellið átti at standa. Tá løgreglan kom til húsini varnaðust tey, at øll klæðini, sum ivaleyst hava hingið á snórinum fyrr um kvøldið, lógu rivin sundur á bønum. – Her er ongin ivi um, at tað er talan um leys- gangandi hund, sum ger ónáðir, sigur vakthavandi. Løgreglan veit, hvat tað er fyri ein hundur, og eigarin kann vænta sær eitt endurgjaldskrav frá eigaranum av klæðunum og bót frá løgregluni fyri brot á hundalógina. Annars er ein skipan við hundafangarum aftur farin at virka í býnum eftir at ongin virkin skip- an hevur verið í eina tíð. Við Norðlýsið í seinastu viku, segði borgarstjórin Steinbjørn Jacobsen, at um fólk verða órógvað av leysum hundum, kunnu tey ringja til løgregluna, sum so boðar fólki frá Ansni frá. Og Ansni tekur sær so av hundunum. Ferðsluóhapp Klaksvík: Tíðliga sunnumorgunin var eitt ferðsluóhapp í Klaksvík. Ein bilur rendi á ein pela, og bilførarin er undir illgruna fyri at hava koyrt ávirkaður av rúsdrekka. Um sama mundið fekk løgreglan eina fráboðan um, at ein maður gekk í ørviti í býnum. Hesin varð so tikin inn á støðina at sova rúsin av sær. Annars sigur løgreglan, at tað hevur ikki verið nakað serliga ófriðarligt í býnum um vikuskiftið. - sae - Brimil funnið áttamannafar Sjókaðin umborð á Brimli fann sunnu- morgunin ein bát, og skjótt varð staðfest, at talan er um eitt fram- bygt áttamannfar úr Kaldbak, so nógv bendir á, at tað um- síðir er eydnast at finna Hellu, sum ikki kom vegin fram úr Nólsoy til Havnar seinasta mikudag LEITING Solby A. Eliasen solby@sosialurin.fo Eftir at hava leitað í fýra dagar, fann Brimil sunnu- dagin eitt áttamannfar á 30 til 40 metra dýpi við Eyst- falssker í Nólsoyarfirði. Og sunnudagin staðfesti Sjó- bjargingartænastan, at talan er um eitt áttamannafar líkt Hellu, sum ikki er sædd síðani seinasta mikudag. Útvarp Føroya segði í tíðindum mánamorgunin, at kavarar fóru niður til bát- in, og ætlanin var at seta trossar á bátin og royna at fáa hann upp í heilum líki. Báturin, sum Brimil fann, liggur sum sagt á 30 til 40 metra dýpi ein lítlan hálv- fjórðing eystur úr Eystfals- skeri í Nólsoyarfirði. Orsøkin til, at farið var at leitað júst har, sum átta- mannafarið nú er funnið, er, at fólk seinastu dagarnar hava varnast olju, sum bræðaði á sjónum út fyri Eystfalssker. Bjargingararbeiðið var ikki liðugt, tá blaðið fór til prentingar, so tað fekst ikki váttað áðrenn, um tað var Hella ella ikki. Men sum sagt, so er tað nógv, sum bendir á tað. Tað er Vaktar- og Bjarg- ingartænasta, sum sam- skipar bjargingararbeiðið. Tað var ein lítlan hálvfjórðing eystur úr Eystfalsskeri í Nólsoyarfirði, at Brimil sunnumorgunin fann eitt frambygt áttamannafar úr Kaldbak Mynd: Jens K. Vang Leysir hundar gera aftur um seg C M Y K 7 6