fríggjadagur 4. mars 2011síða 17

17 Fríggjadagur 4. mars 2011 · Nr. 27 Sosialurin Sum tað sæst í aðrari grein her á síðunum, held­ ur Suni Poulsen, at klaks­ vík­ingar eiga at menna upp­livilsis­vinnur. Hann hevur enntá okkurt heilt ítøkiligt upp­ skot um, hvussu tað kann gerast. - Eg havi altíð droymt um at Klaksvík skal verða ein víkingabýur, sigur hann. Hann vísir á, at amerik­ an­arar hava Disney­ world og hann kundi væl ímynda sær at ein víkingabý ella ein ”Viking­ world” í Klaksvík. Hann heldur, at onkur av­toft­að bygd hevði verið væl hóskandi til enda­mál­ ið. Hann er sannførdur um, at hetta hevði verið ein íløga, sum hevði loyst seg, hóast tað hevði kost­ að nógv at gjørt tað ordi­ ligt, tí hann ivast ikki í, at tað hevði drigið nógv fólk til Klaksvíkar. Suni Poulsen staðfestir, at ein kanning hjá Norð­ ur­atlants­bólkinum vísir, at í høvuðsheitum kunnu føroy­ing­ar í Danmark být­ ast í fýra bólkar. Har er ein bólkur av før­ oy­ing­um, sum føla seg sum dan­ir og tey koma aldrin aft­ur, so tað er bursturspilt at brúka orku upp á at roy­ na at lokka tey heim aftur. Hinvegin er ein stórur ból­k­ur, sum er farin niður at lesa, tí útbúgvingin fæst ikki í Føroyum, men sum hevur ein sterkan, før­oysk­an samleika. Men ofta finna tey sær maka og verða sostatt ”fangað” í Dan­mark. - Tað er púra skeivt at siga, at tað er gott, at ung fara av landinum at lesa, tí so kunnu tey koma aftur við nýggjari vitan, sigur Suni Poulsen. Tí hevur tað týdning at hava góð útbúgvingartilboð í Føroyum, so at ung fólk slep­pa undan at fara av landi­num. - Men so er eisini ein bólk­ur av føroyingum, sum hava ein tvíbýttan samleika og fáa tey eitt gott starv, kun­nu tey lokkast heim aft­ur. Og so er tað ein bólkur av føroyingum í Danmark, sum tað ikki er pláss fyri í Før­oyum, tí umstøðurnar eru nógv betri í Danmark, tað kann vera stakir uppi­ hald­arar, tónleikarar, lista­ fólk og so víðari. Harður kampur Suni Poulsen staðfestir, at skal tað eydnast at lokka fleiri fólk til Klaksvíkar at búgva, verður tað ein ein harð­ur kampur. Hann leggur afturat, at hesin kampurin er á tveim­ um hermótum, tí Klaks­ví­k­ in kappast ikki bara ímóti Havn­ini. Tað er sanniliga eisini ein kapping ímóti Keyp­ man­na­havn, sigur hann Sostatt er Klaksvík ikki bara ein útjaðari í Føroyum, tí Føroyar eru eisini ein út­ jaðari í Evropa og tað er støðu­na serliga torføra. Tí er Klaksvíkin tví­fald­ ur útjaðari. - Nógv ung flyta til Dan­ mark­ar at lesa. Men tá ið tey eru liðug og skulu velja sær bústað, skal Klaks­vík­ in bæði vigast upp ímóti Havn­ini og ímóti Keyp­man­ na­havn. Heilt nógv velja antin Havnina ella Keyp­manna­ havn og Klaksvíkin stendur eft­ir sum tapari. Áki Bertholdsen Ein orsøk til at fólk aftra seg at búsetast í Klakvík er, at Klaksvík er komið í ringt orð. Tað avdúka samrøður, sum vakstrarbólkurin hjá Klaksvíkar Býráði og Suni Poulsen, sálarfrøðingur, hava havt við ein hóp av fólki. Tey hava nógvar at­finn­ ing­ar ímóti klaksvíkingum. Hald er í summum at­finn­ ingum, men øðrum at­finn­ ingum er tað púra onki hald í øðrum, heldur sálar­ frøðingurin. Ein vanlig atfinning er, at tað er alt ov keðiligt í Klaks­vík, tí tað er ov lítið at fara til. Eitt, sum ger Klaksvíkina keði­liga, er, at kafélívið er deyd­ligt, og at matstovurnar og dansistøðini eru ov fá. - Hetta er bara partvís rætt, tí samanumtikið hendir ikki so lítið í Klaksvík og hvørt ár eru fleiri stór tiltøk. Og kafélívið heldur hann ikki er nakar trupulleiki, tí er veru­liga brúk fyri eini kafé, skal hon nokk koma. Annars er kafémentanin ikki so stór í Klaksvík, tí fólk ganga inn til hvønn annan at drekka kaffi og skipa fyri føð­ing­ar­døgum og tiltøkum, har tey bjóða fólki heim. - Tað er altso ikki rætt, at ein kafé er lykilin til menn­ ing, sigur Suni Poulsen. Ein onnur vanlig atfinning er, at Klaksvíkin er gjøgnumsúrgað av vina- og kenningapolitikki og at tey, sum hoyra til ávísar trúar­bólk­ar, fáa betri sømdir enn onn­ur. - Hesum er púra onki hald í. Hetta hevur einaferð verið støð­an, men er tað avgjørt ikki longur, staðfestir Suni Poul­sen. Og so eru tað ikki so fá sum halda, at gjaldið fyri at koyra ígjøgnum Norð­oya­ tunnil­in, er ein forðing fyri menn­ing. Men her er sálar­frøð­ing­ urin bara samdur. Hann er samd­ur í, at ókeypis koyring hevði ført til meiri ferðslu, men tað er ikki nóg mikið til at skapa vøkstur í Klaksvík og tað er heldur ikki ein av­ gerð­andi forðing. Yvirhøvur heldur hann ikki, at nakrar av hesum atfin­ning­um hava serliga stór­an týdning, tá ið við hug­sa um tær veruligu av­ bjóð­ing­arnar,­ ið standa fyri framman, heldur sálar­frøð­ ing­urin. Bygdasligir Suni Poulsen heldur kort­ini, at spyrt tú fólk uttan­eftir, hvat tey halda um klaks­vík­ ingar, er niðurstøðan rætt­i­ liga sermerkt. - Nógv halda, at klaks­víkingar eru lokalpatriotiskir og bygdasligir eisini eitt sindur heimføðisligir – men at teir enntá eru eitt sindur stolt­ir av tí. Klaksvíkingar bera eisini orð fyri at hava ein sterkan felags­skap og tað er ikki lætt hjá fremmandum at sleppa upp í sosiala felagsskapin hjá klaks­víkingum Men skulu tey eyðmerkja ein klaksvíking, er tað eisini ein sjómaður, sum livir ta fræl­sa og sunna lívið, ein norður­atlantiskur-cowboy, sum livir í og av náttúruni. Bygdasligir og eitt sindur heimføðisligir MYTUR UM KLAKSVÍK Tað eru nógvar mytur um Klaksvíkingar, men nógvar av teimum passa ikki, sigur sálarfrøðingur Fýra bólkar Víkingabýur í Klaksvík Tað er einstátta og keðiligt í Klaksvík Selja upplivilsi Suni Poulsen leggur dent á, at í hesum sambandi er eisini al­neyðugt at hugsa um at útvega størv til bæði mann­ fólk og konuólk. - Tað nyttar ikki at hava góð størv til mannfólk, tí fær konan ikki eisini starv, taka menninir heldur ikki stør­v­ini. Sálarfrøðingurin heldur, at tí eiga klaksvíngar eisini at leggja dent á at menna upp­liv­ ing­arvinnuna. Hann heldur, at her eru nógv­ir møguleikar. - Tað er ikki serliga viðurkent, men klaks­vík­ ingar eru helst før­oya­meist­ ar­ar í at skipa fyri undirhaldi og avbjóðingin er sjálvandi at byggja meiri upp á hesa vinnu­na, so at talan ikki bara verð­ur um einstøk tiltøk, sum Summarfestivalurin. Umframt Summar­ festivalin nevnir hann Sj­ ó­manna­dagarnar, Torra­ dagar­n­ar, Trukkarafestivalin, Trølla­pætur, umframt eitt ríkt og fjøltáttað tónleika- og lista­lív yvirhøvur. - Tað ræðir um at stuðla og stimbra tað umhvørvið, tí eg haldi, at her er av álvara nakað at byggja á, so at tað verður ein verulig vinnu­ vegur, sigur Suni Poulsen. Hann leggur afturat, at ein slík menning førir annað við sær, at nú kafélív, mat­ stovur, leikhús og onnur stór­býareyðkenni, sum draga enn meiri fólk við skapandi evn­um, til sín. Gott støðið - Skal vinnulívið fjøltáttast, er ein góður máti at byggja oman á eitt vinnulív, har klaksvíkingar eru dugnaligir frammanundan og her eru teir væl fyri og hava eitt gott støði at byggja á, sigur Suni Poulsen, sálarfrøðingur