fríggjadagur 26. august 2011síða 20

Fríggjadagur 26. august 2011 · Nr. 98 20 Sosialurin 28. august verður eitt serligt minningarhald í Svínoy í sam­bandi við at á teiginum, sum verður kallaður Skota­ grav­ir­nar, er settur upp minnis­varði, og økið annars sett í serligan stand og inni­ girt. Í 1786 rak ein kópafangari, “Rachel”, sum var úr Strom­ ness á Orknoyum, inn á Svín­ oy­ar­vík. Ódnarveður var og slupp­in fórst í briminum. Av teim­um 22 monnunum, sum við vóru, bjargaðust bert trígg­ir, allir úr Stromness. 17 av monnunum, sum sjó­ lótust, vórðu funnir aftur og grivn­ir í Svínoy. Staðið, har teir vóru grivnir, hevur síðani verið kallað Skotagravirnar. Poul á Fuglberg Poul Mejer Justinussen - Poul á Fuglberg, ynskti at seta økið í virðiligan stand og gav pening til endamálið. Tað sigst, at Poul gjørdi hetta eisi­ni, tí mamma hansara ynsk­ti, at gravirnar fingu betri frið. Hon plagdi at gan­ ga og hjúkla um tær og royta gras­ið, so steinarnir, har stóðu, sóust betri. Heitt varð á J. P. Gregorius­sen um at tekna eitt uppskot, um hvussu øk­ ið kundi skipast, og hevur til­ lag­ing­in verið í tráð við hetta upp­skot­ið. Ein minnisvarði er reistur, sum er ein grótsúla, og eitt akk­er frá “Rachel” er sett oman­á. Síðani eru 17 steinar sett­ir kring minnisvarðan, ein fyri hvønn mannin, sum griv­in er har. Akkerið, sum er ein stórur stein­ur við holi í at draga enda ígjøgnum, hevur verið í varðveitslu í heiminum hjá Amaliu Poulsen í Svínoy í meir enn 200 ár. Amalia, sum er gift Dánjal Jóhan Poulsen, fyrr­verandi stjóra á Føroya Sjó­mans­skúla, hevur játtað at akkerið nú verður partur av minnisvarðanum. Minnispláta frá Stromness Í drúgvum samskifti við býráðið í Stromness, haga­ni “Rachel” kom frá, hevur bý­ ráð­ið har lat­ið eina minnis­ plátu at seta á steinin. Hen­ da plát­an verður av­dúkað av ráðs­for­mann­i­num á Orkn­oyum, Stephen Hag­an, sum kemur higar til høv­ið. (Ráðsformaðurin á Orkn­oy­ um kann í ávísan mun sam­ an­líkn­ast við løgmann hjá okkum). Sunnudagin 28. august verð­ur serlig minnisløta og økið signað. Byrjað verður guðs­tænastu í Svínoyar kirkju­ni kl. 11.00, har Uni Næs, próstur, Heri Joensen, prest­ur og Elsa Funding, prest­ur eru við. Eftir guðs­ tæn­ast­una verður farið yvir til Skotagravirnar, har m.o. Gunvá við Keldu, borg­ar­ stjóri og Stephen Hagan, Ráðs­for­maður halda røðu og Uni Næs próstur signar økið. Eftir minningarhaldið í Svín­oy, skal Stephen Hagan, ráðs­for­maður á Orknoyum hitta Kaj Leo Johannesen, løg­mann. Ritan Í sambandi við minn­ing­ar­ haldið í Svínoy 28. august hev­ur Strandferðslan valt at broy­ta ferðaætlanina: Túrurin kl. 08.45 úr Hvan­ na­sundi verður ikki sigld­ur. Siglt verður í staðin úr Hvannasundi kl. 09.30 til Svínoyar – Kirkju og Hattar­ víkar, og annars aftur sam­ bært ferðaætlanini eftir mið­dag Fyrru ferð úr Hvanna­ sundi kl. 14.45. Eisini siglir Ritan eykatúr úr Hvannasundi kl. 18.30. Havið og vit Soleiðis skrivar Símun Han­ sen í Havið og vit - 2. partur um hendingina, tá ið “Rachel” fór á land: Um morgunin 27. nov. 1786 rak ein kópafangari inn á víki­na; nógvur var vindurin og beint inná og ódn í brimi. Teir royndu at sleppa útav aft­ur, men stingunebban høvdu teir brotið, og lá hann tí ikki upp fyri Høvdan. Bæði akkerini vóru tveitt út, og skipið lá, men hann vaks brim­ið í hvørjum, onnur ketan slitnaði, og tá ongin møgu­leiki var fyri at bjarga sær á land, har teir lógu, tóku teir og sleptu hinari ketu­ni, høvdu forseglið á og stý­r­du skipinum á land undir húsu­ num, hvar teir mundu halda líki­nd­ini vera frægast at koma livandi á land. Tað eydnaðist einum av manngini, Charles Rich, at fáa hendur á eina línu, ið Serligt minningar­ hald í Svínoy Serligur dagur í Svínoy, nú ein minnisvarði verður avdúkaður við Skotagravirnar, 225 ár eftir at 17 mans frá Stromness í Orknoyum, sum fórust við “Rachel”, vórðu grivnir har. Fólk frá Stromness eru við til hátíðarhaldið, sum byrjar við guðstænastu komandi sunnudag kl 11.00 Mynd: Dávur Winther Menn á fundi í lærarahúsunum í Svínoy um aðrar spennandi verkætlanir, s.s. bygdahús, bátasavn og varðveiting av teimum mongu bátunum í bygdini. Ólavur Hátún er føddur í Svínoy Mynd: Dávur Winther