fríggjadagur 23. september 2011síða 42

nr. 110 · 23. september 2011 10 VIKUSKIFTI PORTRETT Rólant Waag Dam rolant@sosialurin.fo Strøm. Professionel. Avgjørd. Væl skipað og væl fyrireikað. Ein kvinnulig út­gáva av Anders Fogh Rasmussen – næstan. Tað er myndin, mong hava av Helle Thorning Schmidt. 44 ára gamla kvinn­an úr Ishøj, fólkatingslimurin, and­støðu­leiðarin seinastu seks árini, for­kvinnan hjá Socialdemokratunum, stjórn­málafrøðingurin. Yrkisheitini eru mong, sum kunnu setast á hana. Men hvør er kvinnan og hvussu hevur hon borið seg at? Fødd borgarlig Helle Thorning Schmidt er í mangar mátar eitt barn av síni samtíð. Í henni býr ein staðfesting av samfelagsligu broyt­ingunum, sum eru hendar kring hana upp gjøgnum árini. Hetta kemur til sjóndar persónliga eins væl og politiskt. Helle Thorning Schmidt er skils­ missu­barn og hevur tvey eldri systkin. Beiggjan Henrik og systrina Hanne. Foreldur teirra vórðu sundurlisin, tá Helle var 11 ára gomul. Pápin, Holger, var lektari og búskaparfrøðingur. Mamman, Grete, var skrivstovustjóri. Bæði atkvøddu borgarligt. Sostatt er sosial­demokratiska kósin eitt tilvitað val og ikki nakað, sum hon hevur fingið inn við móðurmjólkini. Í skúlanum var Helle íðin og væl lýdd, bæði av lærarum og floksfeløgum. Hon var miðdepilin í flokkinum og tað sæst aftur í dag, hevur politiski starvsfelagi hennara, Margrethe Vestager, millum annað sagt. – Tá eg síggi hana, hugsi eg, at hon eisini stýrdi gentubólkinum í flokk­ inum, hon gekk í. Tað lýsir av henni, at hon er von við at vera væl umtókt og altíð hevur verið tað, hevur Margrethe Vestager sagt um Helle Thorning Schmidt við Berlingske Tidende. Fyrrverandi floksfelagin hjá Helle Thorning Schmidt, Christina Midjord, sigur somu søgu við Politiken. Sambært henni var Helle tann vakra, klóka, stóra, raska, tvøra og ídna gentan. Samstundis orkaði Helle ikki fyri at tapa og vildi gera alt fyri at vinna. Eftir lokið miðnámsprógv á Ishøj Amtsgymnasium, fór miðvísa Helle Thorning Schmidt undir hægri lesna. Við góða studentspróvnum, 10,7 í miðal, vóru allar dyr opnar. Valið fall á stjórnmálafrøði. Tað var eisini undir lesnaðinum, at hon møtti manninum, hon er gift við í dag, Stephen Kinnock. Hetta var í 1992 í Brügge í Belgia, har hon – eins og Kinnock - gjørdist partur av ein­ um sosialdemokratiskum kjakbólki. Stephen Kinnock hevur, í mun til Helle, arbeiðarablóð í æðrunum. Hann er sonur gamla Labour-leiðaran í Bret­ landi, Neil Kinnock. Fýra ár seinni, í 1996, giftust tey bæði Thorning Schmidt og Kinnock og seinni sama ár fingu tey fyrsta barnið. Eisini varð Brügge skift út við Keyp­manna­havn, og árið eftir fekk Helle Thorning Schmidt starv sum ráðgevi í LO, ein paraplyfelagsskapur hjá donsku fakfeløgunum, sum eisini hevur eitt tætt samband við Social­ demokratiskaflokkin. Soleiðis gjørdist høvdini handan Socialdemokratarnar varug við evnini hjá Helle Thorning Schmidt. Vánaligur leiðari Í 1999 heittu Socialdemokratarnir á hana, um at stilla upp til Evropa Parla­mentið. Við stuðli frá eitt nú Ritt Bjerregaard, sum tá var ES-kommiserur, eydnaðist tað henni at vinna nóg mikið av atkvøðum til ein sess har. Hetta var fyrsta politiska fetið móti for­sætis­ ráðharrastovuni. Heilt stóra lopið kom í 2005, tá hon tók stríðið upp við Frank Jensen, sum eisini ætlaði sær at taka yvir eftir Mogens Lykketoft, sum legði frá sær sum formaður eftir syndarliga valúrslitið. – Eg kann basa Anders Fogh, segði Helle Thorning Schmidt mill­um annað í stríðnum við Frank Jensen. Tað eydnaðist ikki, men tað eydn­aðist at basa Frank Jensen og for­mans­sessurin varð hennara. Síðani hevur hon leitt flokkin gjøgnum tvey fólkatingsval. Tvey val, har hon sum sosial­demo­ kratiskur leiðari hevur dumpað so dyggiliga. Fólkatingsvalið í 2007 og tað, sum var hósdagin í farnu viku, teljast millum lakastu valini hjá Social­demokratiet nakrantíð. Í so máta hevur fyrsti kvinnuligi leiðarin hjá Social­demokratiet verið ein vánaligur Alt bendir á, at Helle Thorning Schmidt verður næsti forsætisráðharrin í Danmark. Fyrsti kvinnuligi leiðarin í hesum sessinum. Men hvør er kvinnan, sum sameindi reyða blokkin og síðani stóð á odda í stríðnum at koppa bláa valdinum í Danmark? Hvør er cafédiddan úr Ishøj, Gucci- Helle, sum gjørdist leiðarin í arbeiðaraflokkinum? Hvør er mamman at tveimum børnum, hvørs maður og pápi er í SVEITS stóran part av árinum? Men mest av øllum, hvør er kvinnan handan avgjørda bráið? Kvinnan við valdinum