mánadagur 10. oktober 2011síða 30

Mánadagur 10. oktober 2011 · Nr. 117 30 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Kjak Opið bræv til øll valevni til løgtingsvalið Nú løgtingsval stendur fyri durum skal eg til íblástur til øll valevni hervið lýsa fortreytir­nar fyri míni at­kvøðu. Eg ætli mær at stemma upp á tann persón ella flokk, ið best kann sann­­føra meg um, hvat við­kom­­andi fer at gera við spurningin um fólkavøkstur í Føroy­­um. Vit útflyta sum er okkara ungdóm í stórum tali, uttan at skapa eitt samfelag, flestu teirra ynskja at venda aftur til. Í mun til hesa avbjóðing eru allir aðrir samfelagsspurningar eftir mínum tykki í longdini spurn­ ingar av minni týdningi. Tað skal verða sagt beinan­ vegin, at óítøkiligur retorikk­ ur um, at tann og tann flokkur ella valevni ætlar at virka fyri tí og tí, fer ikki at ávirka mína atkvøðu. Tað er bert dirvi og ítøkilig munandi tiltøk beinanvegin, sum kann ávirka meg í so máta. Eg eri givin við at velja eftir høgra/vinstra, loysing/ samband, kristilig/verðsligt í mun til løgtingsval. Av tí at eingin blokkpolitikkur verður førdur í Føroyum, havi eg sum veljari ongan kjans at vita, hvat mín atkvøða fer at verða brúkt til. Tá tað samstundis kann staðfestast, at lítil og eingin floksdisiplin er á tingi, og at tað er 10-20% møguleiki fyri, at ein valdur løgtingslimur skiftir flokk ella stovnar egnan flokk í valtíðarskeiðnum, so er størri møguleiki at forútsíggja, hvørji tølini verða í V4 leygardagin, enn at vita hvat mín atkvøða fer at verða brúkt til eftir løgtingsvalið. Mín atkvøða er tí púrasta leys. Tann politikari, sum klárar at sannføra meg um, at við­komandi veruliga hev­ ur skilt avbjóðingina um fólka­­vøkstur í Føroyum, og ítøki­liga vísir á sannlíkar møgu­­leik­­ar at betra munandi um hesa avbjóð­ing, fær mína atkvøðu. Sum búskaparfrøðingar og onnur hava víst á í nøkur ár, so eru Føroyar á vandakós – vit verða við núverandi kós avtoftaðar eins og Hetland og nógvir aðrir útjaðarar hava upplivað síðstu áratíggini. Yvir­skipað og foreinklað er myndin hendan: Uttan fólka­­vøkst­ur verður eingin búskap­ar­vøkst­ur. Uttan bú­ skapar­vøkstur verður eing­in trivn­­aður. Uttan trivn­að verða eingi fólk eftir í landinum. Fleiri kanningar eru longu gjørdar, sum vísa, hvat skal til fyri at minka um fráflytingina og vaksa um tilflytingina. Sum tað t. d. sæst í faldaranum »Eg vil so fegin hava, at børnini læra føroyskt« hjá Norður­ atlantsbólkinum á Fólkatingi, so eru tað yvirskipaðir grund­ leggjandi spurningar sum arbeiðsmøguleikar, lagaligir bústaðarmøguleikar, fram­ halds­útbúgvingar í Føroy­ um, sosialar veitingar um­ framt eitt meiri búgvið og forút­sigiligt løgting, sum hava størst týdning í hesum sambandi. Hagtølini til júst hesa kanning byggja á tøl, sum Danmarks Statistik hevur fingið til vega millum føroyingar búsitandi í Danmark, og er algongd við at googla heitið á faldaranum. Her eru nøkur víðgongd men ítøkilig hugskot til íblástur: • gjørdar verða greiðar tvør­politiskar langtíðar­ ætlanir við tí fyri eyga at menna Føroyar og vaksa um talið í íbúgvum • sett verða ítøkilig vakstr­ armál, t. d. at vit ynskja, at tað skulu búgva 70.000 fólk í Føroyum um 20 ár • sett verða ítøkilig mál fyri, at vit í Føroyum skulu seta á stovn 500 nýggj arbeiðspláss hvørt ár, gjarna við hjálp frá útlendskum fyri­ tøkum og útlendskari arbeiðs­ megi (har í millum sjálv­andi føroyingum uttanlands) • sett verða ítøkilig mál fyri, at t.d. 400 nýggjar bú­ stað­areindir verða gjørdar tøkar kring landið um árið, harav mugu helvtin verða somikið lagaligar, at fólk við minni inntøkugrundarlagi hava ráð at búgva í hesum bústaðareindum • vælferðarveitingarnar í Føroyum verða dagførdar við tí fyri eyga, at serliga lág­inn­ tøkuhúsarhald við serligum tørvum hava ráð at liva eitt virðiligt lív í Føroyum • hildið verður á fram við at granska í og ítøkiliggera hvat skal til at minka um fráflytingina og vaksa um tilflytingina Hví ikki blása lív aftur í Visión 2015 hugtakið, tó við tí broyting, at miðað verður nú eftir, at Føroyar, tá komandi valtíðarskeið er runnið, er verðins besta land (útjaðari) at liva í, mált í mun til, hvussu væl vit megna at venda nettofráflyting til nettotilflyting? Onkur spyr sjálvandi, hvussu vit skulu fíggja alt hetta? Her er tað, at okkara politikarar, ið so fegnir vilja veljast inn á ting, koma inn í myndina. Tit verða vald at stýra og raðfesta vegna okkum veljarar. Tit eru undir okkum veljarum, ikki yvir okkum. Tykkara evni og vilji til at stýra og umraðfesta í mun til spurningin um fólka vøkstur kemur eftir mínum tykki at vísa, hvør politikari hevur uppiborið at ráða fyri borgum. Allar broytingar kosta bæði so og so. Tað mátti tó verið betri at raðfest í dag, nú fólkatalið er stagnerað, enn at skula raðfesta um 4 ár, tá ið fólka talið sannlíkt er byrjað á glíðibreytini niður móti null. Vónandi fær onkur annar veljari eisini íblástur av omanfyrinevndu tankum. Hoyvík, 27. september 2011 Jens Wang Hugburður til fólkavøkstur í Føroyum Nú vil Javnarflokkurin hava, at allir føroyingar skulu gjalda inn í eitt slag av ein­ um grunni, sum teir kallað Fólka­trygd (hugskotið er allar­helst komi frá Norra). Teir eru komnir fram til, at nú kunnu teir áleggja øllum útisiglaraum eitt slag av skatti, soleiðis at landi kann fáa meiri inn í lands­ kassan. Javnar­flokk­urin hevur í longri tíð, leita eftir ein­um hátti, at fáa pening frá teimum sum sigla úti í heimi og halda teir ivaleyst at hettar er leisturin. Hví skulu vit sum hava valt at sigla úti straffast av Javnarflokkinum? Tá ið ein er barn, so fær ein at vita frá foreldrum sínum, at útbúgving er lívs neyðug um ein skal hava nakran kjans víðari í lívinum. Vit hava so valt skipsførara og aðrir maskinmeistara. Vit fara út at sigla undir somu treytum sum okkara kollegar gera, og somuleiðis koyra vit eftir somu sáttmálum sum teir gera. Nú vil Aksel, við fylgi, hava at vit gjalda 10 % aftrat til landið aftrat tí vit longu gjaldað har vit sigla og skulu so sigla saman við okkara kollegum og fáa 10% minni í úrtøku enn teir. Kundi hugsa mær at fingið at vita frá Akseli, hví vit ikki skulu hava sama nettovinning sum okkara kollegar úr Skandinavia. Við skulu minnast til, at vit hava minni keypi orku enn okkara kollegar, tí at so at siga alt her í landinum er dýrari enn hjá teimum. Skulu vit nú eisini gjalda 10% aftrat, so verður alt ov stórur munur á og so verður tað endaliga úrslitið, at teir sum sigla úti flyta av landinum og hvat er so vunnið. Vil Javnarflokkurin hava at teir sum sigla úti skulu flyta, ja so er bert at seta teirra ætlan í verk. Um teir sum sigla úti ikki vóru her, so hevði t.d Atlantsflog ikki havt eina tað einastu krónu í yvirskotið, og so kundu vit bara fyristilla okkum hvør skuldi havt goldið. Øvundsjúkan er tann í drepur og eg byrji at lukta okkurt sum líkist øvundsjúku frá Javnarflokkinum. Um tað er so, at landi er blivi ov dýrt at reka, so mugu tit seta tykkum niður og viðgera hvat er neyðugt at hava hjá samfelagnum Føroyar. Tit koma aldrin á mál, um tit ætlað at skatta tykkum til tað endaliga úrslitið. Fólkið í landinum hevur valt ymiskar lívsleiðir og tað mugu tit eisini góðtakað. Hví kunnu øll sum arbeiða ikki gjaldað sama skatta­pro­ sent í skatti tildømis (40%), har so tey sum hava inntøkur lægri enn 200.000 kr hava ein botn­frá­drott. Hví skulu tey sum stremba eftir at tjena peng­ar, straffast afturfyri. Hattar er ein heilt skeivur tanka­gang­ur og um tit í Javn­ ar­flokki­num vilja hava tað soleiðis, so kemur hetta sam­ felag­ið aldrin at reisa seg. Nú tað stundar framm ímóti vali, so kundi verði áhuga­vert fyri okkum sum sigla úti, at fingið at vita hvussu støðan hjá hinum flokkunum er fyri upp­skoti­ num hjá Javnarflokkinum. Javnarflokkurin vil sleppa av við útisiglarar Jan Haldansen Skipari