mikudagur 16. november 2011síða 9

9 Mikudagur 16. november 2011 · Nr. 133 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Lagt til rættis: Árni Joensen Svensku sosial­ demo­krat­arnir fram­gongd Tað er farið at styttast ímillum teir báðar størstu politisku flokkarnar í Svøríki, Moderaterna og Socialdemokraterna. Ein nýggj meiningakanning gevur stjórnarflokkinum hjá Fredrik Reinfeldt, for­ sætisráðharra 32,8 pro­ sent av atkvøðunum, og tað er tvey prosentstig minni enn í einari til­ svar­andi kanning í oktober. Hinvegin gongur tað framá hjá sosial­demo­ kratiska andstøðu­flokk­ inum. Hann fær í teirri nýggju kanningini 27,4 prosent, sum er 1,9 pro­ sentstig meiri enn í oktober. Samanumtikið gev­ ur kanningin stjórnar­ flokkunum 49,3 pro­ sent og andstøð­uni 43,2 prosent. Svøríkis­demo­ kratarnir fáa 0,8 pro­sent framgongd og fáa nú 6,7 prosent av at­vøð­unum. Fyrrverandi ráðharri í rættin Fyrr­ver­andi finski uttan­ ríkis­ráðharrin Ilkka Kanerva noyðist nú í rættin, tí ákæruvaldið hev­ur ákært hann fyri at hava tikið ímóti um­leið einari hálvari millión krónum í mutri frá nøkrum handils­monn­ um. Sambært ákæru­rit­ inum tók Kanerva ímóti pengunum í 2007 og 2008, aftur fyri at hann hjálpti handilsmonnunum at byggja eina handils­mið­ støð. Sum skilst fekk Kanerva ein part av sam­sýningini í reiðum pen­ingi til sítt valstríð og hitt sum innbúgv, ó k e y p i s atgongu­ merki til ítróttar­til­ tøk og eina veitslu í sambandi við sín 60 ára føðingardag í januar í 2008. Ilkka Kanerva noydd­ist at fara frá sum uttanríkisráðharri í 2008, tá tað kom fram, at hann hevði sent ein­ ari nektardansarinnu um­leið 100 sms-boð við sín­ari ráðharratelefon. Inni­haldið í boðunum var heldur ikki av slíkum slagi, at tað almenna átti at rinda fyri tey. Neyðugt at verja ísbjørnina Kanadiski umhvørvis­ mála­ráð­harrin, Peter Kent, sigur, at nú er so stórur vandi fyri, at ísbjørnin fer at doyggja út, at nýggj átøk, sum skulu verja hana, verða sett í verk innan trý ár. Peter Kent vísir á, at tveir triðingar av heims­ins ísbjarnum eru í kanadiskum øki, og tí hevur Kanada eina serliga skyldu til at verja stovnin. Kanadisku myndugleikarnir siga, at ísbjarnastovnurin er í fýra bólkum, og at teir fara at minka eini 30 pro­sent tey næstu 35 ár­ini, um einki verður gjørt fyri at verja teir. Kanadiski umhvørvis­ málaráðharrin sigur, at tað verður neyðugt við einum ávísum veiði­ banni, men at inuittar skulu framvegis sleppa at veiða ísbjørn til matna. Skuldi tað hent, at íslend­ ingar atkvøða ímóti at fara upp í ES, og at evran av teirri orsøk ikki verður ís­lendskt gjaldoyra, eiga íslendsku polit­ikararnir at um­hugsa at seta annað gjald­oyra í gildi. Tað stendur at lesa í ein­ari nýggjari frá­greið­ing hjá ís­ lendska vinnu­lívs­sam­tak­ inum, SA. Í frágreiðingini stendur, at íslendingar hava tríggjar møguleikar. Teir kunnu varðveita krónuna, teir kunnu fara upp í ES og fáa sær evr­una til gjaldoyra, og triði møgu­leikin er at brúka gjald­oyrað hjá onkrum øðr­ um landi. Íslendski íleggjarin Heiðar Már Guðjónsson skjeyt fyri nøkrum døgum síð­ani upp, at Ísland eigur at brúka kanadiska dollaran sum gjald­oyra. Hann vísti á, at kanadiski dollarin er sera støð­ugur, at Kanada hevur lítla almenna skuld og ein sera væl­virkandi tjóðbanka. Ísland eigur at umhugsa annað gjaldoyra Fleiri íslendingar halda, at landið eigur at fáa sær annað gjaldoyra, sama um landið fer upp í ES ella ikki Danskar kvinnur heimsmet í móður­ merkjakrabba Á hvørjum ári fáa meiri enn 1.800 danir staðfest móðurmerkja­krabba, og av teimum eru 200 kvinnur, sum eru yngri enn 39 ár, og talið veksur á hvørjum ári Samstundis avdúka tøl á heims­heilsustovninum WHO, at danskar kvinnur í aldurs­ bólkinum 15 til 39 ár hava heimsmet, tá tað snýr seg um móðurmerkjakrabba. Tølini, sum eru frá 2008, vísa, at fyri hvørjar 100.000 íbúgvar fáa 24 danskar kvinnur millum 15 og 39 ár móðurmerkjakrabba. Avstralia er á øðrum plássi við 21 nýggjum tilburðum um árið. Hinvegin er vandin fyri sjúkuni nógv minni millum kvinnur í eitt nú Svøríki og Týsklandi, sum hava helvtina færri tilburðir um árið. Anja Philips hjá Kræftens Bekæmpelse sigur við danska kringvarpið, at Danmark kundi sloppið undan nógv­ um av tilburðunum við móður­merkja­krabba, um fólk ans­aðu betur eftir sær í sól­ini, og um tey góvust við at leggja eg í solarium. Kræftens Bekæmpelse vil hava politikararnar at áseta við lóg, at fólk undir 18 ár skulu ikki hava at­gongd til solarium, eins og politik­ ararnir í eitt nú Týsk­landi, Fraklandi og Skotlandi hava gjørt.