fríggjadagur 16. juni 2000síða 5

Drotning Ingridar- barnagarður 50 ár Drotning Ingridar Meinigheitsbarnagarður heldur 50 ára stovning- ardag leygardagin tann 17. juni Hósdagin 15. juni 2000 fyllir barnagarðurin 50 ár, og í tí sambandi verður opið hús í barnagarðinum leygardagin tann 17. juni frá kl. 12 til 16. Skráin fyri dagin verður henda: kl. 11: Familjugudstænasta í Vesturkirkjuni, har m.a. øll børnini í barnagarðinum fara at syngja, kórið Aurora Borealis fer at syngja og bíbliusøga verð- ur lisin kl. 12–16: Opið hús í barnagarðinum, har øll eru vælkomin kl. 12–16: Framsýning av myndum v.m. og ljósbíløt kl. 12.30: Børnini í barnagarðinum syngja í kór kl. 13.00: Hornorkestrið hjá Frelsun- arherinum spælir kl. 13.30: Sjónleikur, sum børn í barnagarðinum spæla kl. 14.00: Kórið Ten-sing syngur gospelsangir kl. 14.30 Sjónleikur, sum børn í barnagarðinum spæla (sami leikur) kl. 16.00 Tiltakið endar Øll tiltøkini eru almenn. Alnót 10 mió kr í nýggjum kapitali Telefelagið Alnót fekk mik- udagin 10 mió kr í nýggjum partapeningi. Høvuðsíleggjararnir eru Framtaksgrunnur Føroya, Kaupthing og ein svenskur íleggjari. Harafturat eru smærri føroyskir íleggjarar, m. a. KT-fyritøkan VIT, sum setti felagið á stovn fyri einum ári síðani. Felagið hevur føroyskan meiriluta. Nevndarlimir í felagnum eru Jóannes Kjølbro, Jens Kári Vilhelm, Jan Otto S. Holm, Halvor Snarvold og Meinhard Jacobsen. Nevnd- in skipar seg ein av komandi døgunum. Alnót fer at veita fjarskift- istænastur til heystar. EYÐUN KLAKSTEIN Professari í altjóða politikki á universitetinum í Keyp- mannahavn heldur, at tað fer ikki at eydnast føroying- um at fáa nakað burtur úr at brúka hernaðarmál í sam- ráðingunum við stjórnina. - Hetta fer at miseydnast. Eftir Kalda Kríggið hava Føroyar ongan serligan leik- lut havt í hernaðarligum samanhangi, sigur Ole Wæ- ver, sum hevur verið limur í donsku Forsvarskommiss- ionen, við danska blaðið Berlingske Tidende í gjár. Landsstýrið sigur seg hava funnið fram til, at Dan- mark hevur spart einar 30 milliardir í verjuútreiðslum, tí teir hava brúkt Føroyar í NATO-høpi. - Hetta passar ikki. Dan- mark hevur fingið ein ávís- an fíggjarligan fyrimun í NATO-samstarvinum, men hetta er við vissu orsakað av Grønland, sum hevur havt nógv størri týdning enn Føroyar fyri USA, sigur Ole Wæver við danska blaðið. - Um Føroyar ikki høvdu samstarvað við NATO und- ur Kalda Krígnum, so hevði NATO funnið eitt annað stað til radarstøðina. Slapp ikki á dagskránna Undan samráðingunum, sum vóru í gjár, hevur drúgt brævaskifti verið millum løgmann og forsætisráð- harran um júst hernaðarmál. Landsstýrið krevur eina kunning frá donsku stjórn- ini um leiklutin, sum Før- oyar hava havt og hava í verjupolitiskum viðurskift- um. Hetta vil landsstýrið hava at vita, tí tað skal brúk- ast sum grundarlag fyri at leggja framtíðar politikkin til rættis á verjuøkinum. Forsætisráðharrin vil ikki geva landsstýrinum nakra kunning uttan hana, sum Verjumálaráðið hevur gjørt. Í notatinum frá Verjumála- ráðnum eru bara faktuellar upplýsingar um virksemi hjá donsku verjuni í Føroy- um, og einki nýtt er í hesum notati. Hóast landsstýrið kravdi at fáa hernaðarmál við í dagskránna fyri fundin í gjár, so kom tað ikki við. Danski forsætisráðharrin vildi ikki hava hetta mál við í dagskránna, og tí bakkaði landsstýrið. Um partarnir ikki høvdu verið samdir um dagsrkánna, hevði tað ikki latið seg gjørt at havt nakran fund. Føroyar ongan týdning fyri NATO Danskur hernaðarserfrøðingur heldur, at fíggjarligi fyri- munurin, sum Danmark hevur fingið í NATO-samstarvi- num, er orsakað av Grønlandi og ikki Føroyum Leygardagin 3. juni hevði ein stórur partur av bygdar- fólkinum í Leirvík leitað sær niðan í viðarlundina, tað sokallaðu Limmilundi- na, til hátíðar- og hugnaløtu. Sólin skein bæði oman og niðan hesa fagnaðarstund, og løtan gjørdist ógloym- andi fyri bygdarfólkið. Umhvørvisbólkurin í Leirvíkar kommunu hevði lagt dagin til rættis. Á skránni var nógvur sangur og tónleikur m.a. sang frá- líka genturkórið í Leirvík nakrar sangir. Sum eitt ser- ligt tiltak varð skipað fyri, at allir næmingarnir í kom- andi 1. flokki í Leirvíkar skúla sluppu at gróðurseta hvør sítt træ saman við for- eldrum sínum. Tað tað var liðugt, hevði bygdarfólkið høvi til at fáa ein plantu- pakka við ymskum trøum í. Bygdarráðsformaðurin Sjúrður Eliasen segði eisini nøkur orð. Hann nevndi m. a. at tiltakið í viðarlundini var serliga ætlað at gera fólk varug við henda blettin í náttúru okkara. - Eg minnist henda blett- in, sum nú er okkara viðar- lund, sum eitt vanligt gerði, eins og øll onnur gerðir, her í bygdini.Hetta var í mínum uppvøkstri gerðið hjá teim- um úti á Bø, Oliviu og John. Kúgvin var týdningarmikil í mínum uppvøkstri, og her kundi tú um summrarnar síggja tey úti á Bø knossast við hoyggið. Tíðir broytast. Kúgvin er ikki longur í hvørjum kjallara í bygdini. Traðirnar fóru smátt um smátt at verða brúktar til annað enn tað at fáa kúnna undan við. Olivia og John valdu hetta, og nú er viðar- lundin her. Øll vita vit, at tað er eitt megnar arbeiði tey bæði við sínum hava lagt í viðarlundina, sum vit øll nú kunnu frøast um. Tey hava gjørt eitt megnar slóð- brótandi arbeiði, og tøkk fái tit fyri tað. Serligur gestarøðari henda dagin var Tróndur Leivsson, skógfúti. Hann greiddi frá, at tað at planta trø í Føroyum er fyrndar- gamalt. Í fleiri útgrevstrum eru funnin dømi um, at trø hava verið plantað í Før- oyum í gamlari tíð, so at siga, at træplanting ikki ber til her á landi er ikki rætt. Tróndur nevndi eisini, at tað, at bygdir eru vorðnar vetrarfriðaðar fyri seyð, hevur gjørt træplanting hóp- in lættari. Ein serlig heiðursgáva frá Leirvíkar kommunu varð handað Oliviu Joensen. Tað var Tórhild Bjarkhamar, bygdarráðslimur og for- maður í umhvørvisbólki- num hjá Leirvíkar komm- unu, sum handaði gávuna. Gávan er ein skál úr ahorn- viði, sum Ole Jacob Niel- sen, listamaður, hevur dreygað. Tórhild segði m.a.: - Tolin trívst og treiskur vinnur, sigur eitt gamalt orð. Hetta mugu vit øll sanna, nú vit í dag eru savnað her í Limmilundini til hátíðar- halds. Høvdu tygum, saman við manni tygara, ikki verið so íðin og trúføst í tygara arbeiði at gróðurseta hesa viðarlund, so høvdu vit, sum í hesi bygd búgva, ikki kunna latið eygað skoðað og sinnið glettst um ta sjón, ið møtir okkumm, tá vit leita okkum niðan á Brekk- ur. Tað, sum tygum her hava framt, fer at standa sum eitt prýðiligt stórverk. Henda viðarlund fer at verða upp- vaksandi ættarliðnum eitt fyridømi um, at við kær- leika og nærlagni til náttúr- una kunnu tey útinna nógv, sum er til gleðis og gagns fyri mong menniskju.. Hjartans tøkk, Olivia. Væleydnaða løtan í Limmilundini endaði við, at tað nógva fólkið, sum var komið saman, setti seg at eta matpakka, meðan tey nutu tað vælsignaða góð- veðrið. rb Hátíðarløta í Leirvík Tórhild Bjarkhamar, bygdarráðslimur, handar Oliviu Joensen heiðursgávu. 9 tíðindablaðið sosialurin Nr. 113 - 16. juni 2000 8 tíðindablaðið sosialurin Nr. 113 - 16. juni 2000 HØGNI MOHR Gløgt er gestsins eyga, verður tikið til. Men hetta er ikki altíð galdandi fyri donsk tíðindafólk, sum vitja í Føroyum. Seinastu tíðina hava fleiri danskir fjølmiðl- um verið í Føroyum í sam- bandi við kongligu vitjan- ina. Summi av skrivaðu brotunum, ið spurdust burt- ur úr, eru rættiliga villleið- andi og onnur púra skeiv. Tíðindaflutningurin fór beinanvegin av sporinum, tá ið Drotningin steig fótin á eystaru bryggju. Føroy- ingar, ið lósu Jyllandspostin um vikuskiftið, mundu helst stúrsta við, tá ið blaðið greiddi frá móttøkuni á mol- anum. Sambært blaðið vóru fleiri túsund føroyingar og fagnaðu hennara hátigni. Men sambært keldum í løg- regluni í Havn var talið 200 - 400; flestu teirra eldri kon- ur og børn. B.T. 13. juni Hóast løgmaður nýtti minni enn tíggjundapart av røðu síni til drotningina í Fugloy at kunna um politisku støð- una millum Danmørk og Føroyar, staðfestir fyrra- partsblaðið, B.T., at: »An- finn Kallsberg...nýtti stóran part av tíðini upp á ynski oyggjanna um sjálv- bjargni«. Berlingske Tidende 13. juni Sigmundarkvæði, yngra, verður á donskum nevnt »Sigurdskvadet« í Berlingske Tidende. Tjóð- sangur okkara, tú alfagra land mítt, eitur sambært sama blað, »Guð signi Før- oyar, várt land« Danska blaðið skrivar eisini, at elsti maður í Fugl- oynni, Mouritz Sørensen býr í gomlu húsum sínum í Kirkjubø. Og blaðkonan heldur í somu grein fram at tosa um Kirkjubøar-búgv- arnar í Fugloynni. Politikken 13. juni Skerpikjøt luktar rotið, og tað er tað eisini, er ein av niðurstøðunum hjá blað- manni á Politikken, sum hevur verið við hennara há- tigni úti í Fugloy, har vert- irnir borðreiddu við før- oyskum krási. Fingið skeivar upplýsingar Hvør orsøkin til óneyva tíðindaflutningin er, ber ikki til at staðfesta. Men Sosial- urin ringdi til tíðindakonuna á Berlingske Tidende, Britu Stenstrup, sum var við í fylginum í Fugloy. Vit kunnaðu hana um villurnar í blaðnum, m.a., at tjóð- sangurin ikki eitur, »Guð signi várt land«. Danska blaðkonan var eitt sindur illa við: - Hvat...hvat...hvat eitur hasin sangurin so..? Tú alfagra land mítt..! - ehh...ehh...júmenn... Hevur tú verið í Fugloynni sjálv? - Jú, eg var har úti. Eg stóð har undir liðini á teim- um, ið sungu. Men...ehh... eg skilji jú ikki, hvat mann syngur... Hvaðani hevur tú so fingið heitið á tjóðsanginum? - Tað veit eg ikki. Einum av teimum lokalu... Ikki illvilji Í greinini hjá Britu Stenst- rup er Kirkjubøur fluttur út í Fugloynna, men blaðkon- an vil vera við, at hon ikki Óneyv donsk tíðindi TÍÐINDAFLUTNINGUR. Summir danskir fjølmiðlar eru ikki nóg hegnisligir, tá ið teir viðgera føroysk viðurskifti. Donsk blaðkona sigur, at illvilji ikki er orsøkin hevur skrivað tað. Villuna man onkur av redaktións- sekreterunum eiga, gitar Brita, sum fer at kanna, hvør hevur rættað tekstin hjá sær skeivan. Brita Stenstrup hevur onga ítøkiliga viðmerking til, hví so nógvar villur eru Danskir skemtiteknarar duga væl at finna stuttlig og persónliga ólitað evni um Før- oyar. Men eisini álvarsom donsk blaðfólk, sum skriva um okkum, fáa føroyingar at smírast. Orsøkin er, at tíðindaflutningur teirra í nógvum førum er óneyvur ella bein- leiðis skeivur. Tekning: Niels Bo Bojesen í Berlingsle Tidende 14.06.00 í donskum bløðum, tá ið føroysk viðurskifti verða viðgjørd. Men hon leggur dent á, at tað ikki er illvilji, ið er orsøkin. Kortini vænt- ar hon ikki, at mistøkini verða rættað í blaðnum Vælumtókta H-vindeyga í nýggjum búna Nýggja H-vindeyga, ið er klætt við aluminium á útsíðuni, gevur framúr viðlíkahalds fyrimunir, samstundis sum umhvørvi og trivnaður innandura verður gingin á møti við límtræði. Nú kanst tú eisini velja millum topp- ella síðusving vindeygu, ið kunnu snarast runt, so tey eru løtt at vaska. Vindeygað verður liðugt viðgjørt - lakk-sproytað - bæði innan og uttan, síðan verður tað klætt við aluminium í tí liti, tær dámar best. Ring á 33 21 77 og bið om brochuru og legg summarfrítíðina til rættis! Vatnsoyra Vatnsoyra Snikkaravirki pf. H www.h-window.fo 10 ára trygd stephanssons hús Smyrja ella Smyril Line? Bispafundur í Føroyum Nú donsku biskuparnir vóru samlaðir í samband við túsundárahaldið í Føroyum, nýttu teir høvi at halda ein sonevndan bispafund árum síðan upp á tal at gera eitt líknandi samstarv, sum tó var nógv meira umfat- andi. Tað var tað sonevnda Porvo samstarvið. Men før- oyingar vildu ikki uppí, og tískil varð tað av ongum. Hans Jacob Joensen, bis- kupur, sigur, at tað kortini ikki eru biskuparnir, sum avgera, um farast skal í slíkt samstarv. Tað ger tað Mill- umkirkjuliga Ráðið. Men biskuparnir hava viðmælt, at samstarvið verður tikið upp. Millumkirkjuliga ráðið er ráð, sum valt er eftir fólka- Biskupar og prestar á veg úr Havnar Kirkju eftir hátíð- arguðstænastuna hvítusunnudag Mynd: Jens Kristian Vang tingslóg. Ráðið er mannað við einum umboði fyri hvørt stift í Danmark, og tað skulu altíð vera tveir bis- kupar limir í ráðnum. Før- oya hava eygleiðarastatus í ráðnum, og føroyski eyg- leiðarin er Uni Næs, sóknar- prestur í Fuglafirði. Millumkirkjuliga Ráðið hevur skrivstovu í Danmark, sum virkar alla tíðina, hóast sjálvt ráðið verður valt av nýggjum. Skrivstovan verður rikin við kirkjuligum peningi. Tað vil siga av tí kirkjuskatti, sum danir gjalda. EDVARD JOENSEN Fríggjadagin fyri hvítu- sunnu var bispafundur hild- in í Føroyum, nú bisparnir vóru savnaðir kortini. Hans Jacob Joensen, bis- kupur sigur, at tað vóru fyri tað mesta intern donsk mál, viðgjørd vórðu á fundinum. Tó var okkurt, sum við- kemur Føroyum. Her nevnir hann, at tosað varð um at legja tær ymsu prestaligu eftirútbúgvingar- nar saman, soleiðis at alt fæst á einum stað. Sum er, sigur biskupur, er neyðugt við ymsum støðum at fáa tær ymsu greinarnar upp á pláss. Fólk halda helst, at alt gongur fyri seg á presta- seminarinum, men soleiðis er ikki. Í dag eru tað, sum sagt, fleiri støð, og tað ætla biskuparnir at broyta. Eitt annað, tosað varð um á bispafundinum, var ein avtala millum týsku reform- ertu kirkjurnar og donsku fólkakirkjuna, sum før- oyska kirkjan er partur av. Talan er um eitt samstarv, sum í stuttum ger, at prest- arnir í teimum ymsu kirkj- unum uttan nakað kunnu gera fulla tænastu í kirkjum hjá øðrum kirkjusamfelag. Hans Jacob Joensen, bis- kupur, sigur, at norska kirkjan longu hevur slíka avtalu. Annars var fyri nøkrum