mikudagur 6. juni 2012síða 11

11 Mikudagur 6. juni 2012 · Nr. 64 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Randi Jacobsen Zacharias Heinesen, sonur William Heinesen ivast í týdn­ing­inum av, at handritið til Den yderste Tid verður keypt til Føroya. - Landsbókasavnið og kong­liga bókasavnið hava eina frálíka avtalu, og held­ ur kongliga bókasavnið hand­r­itið vera vert at keypa, so kann tað savnið keypa handritið. Men tað savn­ ið hevur neyvan heldur so nógvan pening, sigur Zachari­as Heinesen. Tá ið handritið seinast var til sølu, stóð arvingunum í boði at fáa avrit, men tað hevði ongan áhuga. Arv­ing­ ar­nir høvdu eitt avrit. Og tað var av tí einfaldu orsøk, at Willi­am Heinesen altíð skriv­ aði síni handrit við gjøg­num­ slagi. William Heinsen læt hand­rit­ið ­til Den yderste Tid inn, men fekk tað aftur í høvdið. Síðan skrivaði hann tað um, og tað bleiv til bók­ ina Blæsende Gry. Tí ivast Zacharias Heine­ sen, um hetta handritið nakr­ an­tíð verður givið út. Skal tað gevast út, eiga arv­ing­arnir upphavsrættin í 70 ár eftir deyða høvundans, tað vil siga til 2061. Eitt er innihaldsliga virðið í handritinum. Nakað annað er, at tað er skrivað av einum kend­um høvundi, og tað man vera tí, at handritið hevur áhu­ga millum samlarar. Teir hava áhuga í tí fyri at goyma tað, heldur Zacharias Heine­ sen. Leo Poulsen Tá Sosialurin fekk orðið á Bjørn Kalsø seinnapartin í gjár gjørdi hann greitt, at tað neyvan fór at koma eitt boð frá almennari føroyskari síðu til handritið, »Den yders­te tid«. Skotbráið hevur verið ógvu­liga stutt (Portalurin tos­aði við Bjørn Kalsø mána­ kvøld­ið og greiddi honum frá um handritið), og eg havi verið í samband við Erhard Jacob­sen, landsbókavørð, og vit samdust um, ikki at geva eitt boð upp á handritið, sig­ ur Bjørn Kalsø. Landsstýrismaðurin vísti til, at danska lands­skjala­ savn­ið eigur hópin av hand­ rit­um hjá føroyskum rit­høv­ und­um. Landsbókasavnið hevði gjørt av ikki at bjóða, og í samráð við teir rokni eg ikki við, at Mentamálaráðið bjóð­ ar heldur, sigur Bjørn Kalsø. Tað kom rættiliga knapp­ liga undan kavi mánadagin seinna­part, at eitt fyri mong ókent handrit eftir William Heine­sen skuldi seljast á upp­boðs­sølu í gjárkvøldið. »Den yderste tid« kallast hetta handritið, men søgan hand­an ritið er kanska ikki so spennandi, sum hon ann­ ars í fyrstu atløgu kundi ljóðað. Ikki til Føroya Verður hugt at hand­riti­num sæst, at árið 1941 er skri­v­að á. Men við at hyggja gjøllari sæst, at 41 er skrivað yvir eitt ann­að tal. Fyrra talið er uttan nakr­an iva 3, og tað tykist næst­an líka vist, at seinna talið er 7. Er seinna talið hin­ veg­in eitt 2-tal, passar alt bet­u­r. Tað skuldi við øðrum orð­ um merkt, at handritið upp­ runa­liga er skrivað í 1937. Sambært soni William, Zachar­ias Heinesen, er »Den yderste tid«, fyrsta út­ kast til seinni skald­søgu­na, »Blæsende Gry: Nu­tids­rom­ an fra Færøerne«. Trupu­l­ leik­in við hesum er bert, at nevn­da skaldsøga kom út longu í 1934, hóast hon varð revid­er­að í 1961. Hinvegin má tað væl­ saktans altíð verða at meta sum ein føroyskur dýrgripur við tað, at handritið er upp­ runa­liga frá William Heine­ sens hond, hóast talan er um eitt afturvíst handrit, sum ongan­tíð bleiv útgivið. Fyri granskarar er tað eisini áhugavert, ikki minst at síggja, hvussu fyrsta út­ kast­ið er ment til eina enda­ liga skaldsøgu. Tó at hetta sjál­v­andi kann gerast við ein­um avriti. Tað stutta av tí langa er kort­ini, at »Den yderste tid« ikki í hesum umfari endar á før­oyskum hondum – ikki al­ ment í hvussu er. Landsbókasavnið ikki við Tá uppboðssølan um handritið »Den yderste tid« endaði í gjárkvøldið, var tað uttan eitt alment føroyskt boð Arvingarnir eiga avrit Handritið til bókina Den Yderste tid skrivaði William Heinsen um, og tað bleiv til bókina Blæsende Gry