fríggjadagur 20. juli 2012síða 13

13 Fríggjadagur 20. juli 2012 · Nr. 83 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Tórshavnar kommuna skyldar okk­um at gera sær greitt, at upp­ skotið um “barnaváttan” er ein óterlig hóttan fyri føroyskt ger­ andislív og ítriv. Afturat hesum er nakað enn, akkurát!, ið eitur privatlív. Og pápar fara ikki longur at arbeiða frívilligt fyri onnur, tí teir ikki finna seg í at verða uppfataðir sum “ullintir”, eins væl og trøllvaksnir menn ikki longur fara at tíma at arbeiða á barnapakkaðum staði, so longi sum henda hysteriska pedofili- angist slepp­ur at breiða seg. Eg veit ikki, hvussu tað er við tær, men eg minnist væl handa mannin í ungdómsklubbinum ella hjá skótunum, ið kanska gav tær eitt klemm, kanska ikki, og ofraði seks tímar vikuliga við at “hanga út” og práta Platini og Elkjær, spæla biljard ella binda knútar við okkum, ikki tí hann vildi føla uppá okkum, men tí hann helt tað vera stuttligt og ein innara skylda sum borgari, og helst eisini gevandi fyri seg sjálvan at tíma at brúka tíð uppá ungfólk. Aktar høvuðsstaðarkomm­un­ an, og KRIS fær sín vilja, blíva slík sámu­lig og samfelagshugað fólk løgd undir ein fullvegis ógrund­ að­an illgruna, tvingað at geva seg undir eina møðsama og mann­ mink­andi revsikanning, áðrenn tey kunnu arbeiða við børnum í lokal­umráðnum. Men, og hvat væl verri er, handa tryggleikamaniin, har vit verja børn í sovorðið mát, at tey enda við at verða fobisk fyri fólki, fostrar ein óafturtakandi illgruna og illvilja millum ættarliðini. Upp­ skotið eitrar sambandið millum vaksin og børn, tí tað lærir børn at vera natúrliga varin fyri vaksnum; at uppfata vaksin, ikki sum um­ sorganarfull og góðviljað, sum enntá kunnu inspirera og stimbra, men nøkur misteinkilig skapilsi. Teir óformligu mátarnir, fólk van­liga koma saman uppá, fara at hvørva. Alt fer at verða gjørt “sambært sáttmála”. Uppskotið fer ikki at verja børn. Beint øvut. Ikki bara leggur tú øll vaksin undir illgruna, men tú frátekur børnum at hugsa fyri seg sjálvi, og foreldrum við. Tú óførleikager børnini. Tey verða minni før fyri at ansa sær, og slettis ikki før fyri at meta um, hvørji vaksin eru at hava álit á, hvørji ikki. Samfeløg blomstra við óformligum verumáta, og duga saktans at skipa seg. Og børn elska hasa fríu og løttu samveruna, har hvørt samband er grundað á álit millum seg og síni foreldur, lærara, venjara og onnur vaksin. Uppskotið, trivn­ aðarstjórin í Havn skal fáa á mál, fer at køva alt hetta, samtíðis sum tað fer at íbirta eitt ótespiligt huglag, har angist, ótryggleiki og andstygd fara at ganga aftur. Sum um at børn ikki, sum er, við nýtsluhatandi Boga Han­sen og hansara økofasisisku dóma­ dags­profetum, um hvussu alt endar av helviti til um, ja, hvat er tað nú, Bogi, 100 ár (?)... um ikki vit akta hann og hansara grønu gudar... -takk, tikk-takk, hava nóg mikið at vera bangin um. Fyrr var vanligt at siga, at tað tók eina bygd at uppala eitt barn. Men skjótt sleppa bert stats­ góðkendir einstaklingar at uppala eitt barn, fær Havnin sín vilja. Tað er tí ein sjáldsama paranoidur býur, ið bestemmar seg fyri at dálka barnaheilar við mistrúgv og vaksnamannaheilar við iva. Mær dámar ikki KRIS, havi ong­ antíð gjørt tað, eiheldur “Í menn­ iskjum góður tokki” síðani tess kreativu bókføring av neyðar­ dýrum og framførandi ynski um at blíva sjálvstøðugur umboðs­ stovnur fíggjaður av lands­kass­ anum. Men eg havi sum so einki ringt at bera Tórshavnar komm­ unu. Hetta, tó, er eitt oppor­tun­ istiskt plott, ið ber av. “Barna­vátt­ anin” er ikki bert eitt praktiskt og pappírsputlandi problem, sum lættliga kann nýtast at gera øðrum ilt við, men eitt mentanarligt, løg­ ligt og samfelagsligt eitt… og tað BIG TIME. Tí henda áheitan: lat ikki Tórs­havnar kommunu kapra títt óskyld­iga barn, bara tí tess elend­igu elitistar síggja pedofilar á hvørj­um horni! kjak Savnsmynd Serfrøðin sum vil verja Palliba móti sær sjálvum Í paragraf 73 í grundlógini stendur, at “ejendomsretten er ukrænkelig”. Vit hava frælsi til at ráða yvir okk­ ara egnu ogn, og vit kunnu sjálvi ráða yvir, hvørjum vit loyva inn á okkara egnu ogn, og hvat vit gera innanfyri egnu fýra veggir, so leingi vit ikki skaða onnur. Landið skal í so stóran mun sum gjørligt halda seg frá, at lóggeva innum teir fýra veggirnar hjá fólki. Vit hava eina mekanismu, sum eitur at biða um dómarakennilsi, um okk­ urt er áfatt, og mynd­ugleikarnir noyð­ast at koma óumbiðið um gátt. Tað er prinsipielt sera viktugt, at dóms­valdið má uppí, so at lóg­ gev­andi og útinnandi vøld­ini ikki kunnu hóreiggja sær, sum teimum lystir inni á privatu ognini hjá fólki. Tá serfrøðin vil diktera lívsførslu Tað er eitt sera óheppið rák, vit síggja í løtuni, har ser­frøð­ingar av øllum møguligum slag vilja lóggeva innum teir fýra veggirnar fyri at verja Palliba og Marsannu móti sær sjálvum. Vit hoyra Fólkaheilsuráðið vilja sleppa at forbjóða fólki í at roykja inni hjá sær sjálv­um. Í Danmark tosar man enn­tá um at lóggeva um, at foreldur skulu lesa hart fyri børn­um sínum so og so leingi hvønn dag. Vit hava í Føroyum fingið eina nýggja byggilóg, sum sigur, at man ikki longur kann inn­rætta sær eitt kam­ar í kjallaranum, uttan at eitt stórt bureukrati skal akti­verast, og sum loyvir kommu­nalum in­ spek­tørum ella rætt­ari sagt kom­ miserum inn í hús­ini hjá fólki uttan dóm­ara­kennilsi fyri at kanna eftir, um kamarið ella wc um­bygg­ingin nú eina­ferð er gjørd eftir for­skrift­ unum. Meiniga fólkið má ikki lítast nakað til Tað kann gott vera, at inten­tión­ irnar eru góðar við slíkum hug­ skotum, men tað er einki at ivast í, at grundtankin aftanfyri slík hugskot er, at vanligi borgarin er býttur, og má verjast frá sær sjálvum. Hatta er tankin aftanfyri alla atferðsregulerandi lóg­gávu, og tað er ein niðurgering av vanliga fólkinum. Sjálvandi eru nøkur øki, har okk­ um tørvar serfrøðina, at fortelja okk­um, hvussu landið liggur, men tað má vera eitt prinsipp, at ein borg­ari, sum er við síni fullu fimm, sjálvur má biða um serfrøðingahjálp fra tí almenna. Vit fara til lækna av og á, um vit ynskja tað. Tann óneyðuga »eksper­ ti­fiseringin« av øllum Eitt eru neyðug ting sum lækn­ ar, men vit síggja tí­verri, at so at siga alt verð­ur “ekspertifiserað” í hes­um døg­um. Borgarin dug­ ir einki, um vit skulu lurta eftir Fólka­heilsu­ráð­num. Vit mugu forða van­liga fólk­inum í at sleppa at ciga­rett­um, brennivíni og sukri, tí annars roykja, drekka og eta tey seg um rygg. Hetta er hugburðurin hjá Fólka­heilsu­ráðnum. Palliba og Mar­sanna duga ikki at ansa sær sjálvum, og tí mugu eks­pert­arnir við lóggávu og for­boðum gera tað fyri tey. Gongdin virkar ikki sørt totaliter. Bara navnið Fólka­heilsuráðið minn­ir um DDR, og man bíðar bara eftir, at ordrin kemur um, at nú skulu øll út at gera obligatoriskan fólka­heilsumorgunfimleik hvønn morgun. Borgarin hildin til rukku fyri egnar pengar Vit hava alment løntar kost­ráð­ gevar, sum í útvarpinum fortelja mær fyri mínar egnu pengar, hvat slag av vist­frøði­ligum nøtum eru best fyri meg. Vit fáa at vita, at vanligi borgari ikki longur dugir at smyrja matpakka til síni egnu børn, og at man skal hava eina bachelor­ grad fyri at kunna uppala børn. Hvat er hetta fyri samfelag, vit eru í ferð við at skapa? Vit eru í ferð við at skapa eitt samfelag, har øll lív­sins viðurskifti vera “eksperti­fiserað” og har vanligi borg­arin verður fullkomuliga ómynd­ug­gjørdur og viðfarin sum ein býtt­lingur av einari elitu, sum vil sleppa at de­finera “røttu” lívs­ førsl­una smalri og smalri fyri hvønn dag sum fer. Vardar íbúðir og stuðulspedagogar til øll? Sjálvandi eru fólk, sum detta ígjøg­ num av sínum lastum ella missa heilsuna av tí sama, men vit kunnu ikki viðfara øll eftir tí. Um gongdin í dag heldur fram, har vit lóg­geva og ómynduggera eftir lægsta felags­ nevnara, so kunnu vit tað sama øll fáa eina kommunalt bygda stats­ autoriseraða varda íbúð við hvør sínum stuð­uls­peda­gogi. Fólka­ heilsu­ráðið kann fáa lyklar til vardu íbúðina, so tey kunnu kanna, at einki spik ella sjokolátapálegg ligg­ ur í køliskápinum. Lívið er annað enn at eta og liva rætt. Fólk eru ikki so býtt, sum Fólkaheilsuráðið og herurin av óumbidnu serfrøðingum vil vera við. Tá vit eta feitan ella søtan mat, fáa okkum ein lítlan afturvið røstum kjøti ella festa okkum í, so vita vit, at tað er ósunt. Vit velja sjálvi, og skulu hava loyvi at velja sjálvi. Vælferðarsamfelagið handlar um tilboð, ikki forboð! Tað almenna vælferðarsam­felagið skal vera har, tá lívið byrjar og tá lívið endar. Landið skal syrgja fyri, at børn og ung fáa ta útbúgving og teir møguleikar til út­búgv­ing, sum evnini røkka til. Samfelagið skal eisini vera har, fyri at tryggja sømulig kor fyri teimum eldru og teim­um veiku annars. Hjá fólki í góðum árum, sum eru við síni fullu fimm, skal stat­urin vera eitt trygdarnet og ein veitari av um­ bidnum tæn­astum og einki annað. Frá einari yvirstætt til eina aðra Tað er ein ávís ironi í, at vit í eina øld arbeiddu fyri, at van­ligi borg­ arin skuldi fáa nakað at siga í samfelagnum, og at meiniga fólkið skuldi fáa eina demokratiska rødd, sum man lurtaði eftir og tók fyri fult. Vit brúktu 100 ár, at rysta elitustýring av okkum, og nú eru vit í ferð við aftur at ómynduggera meiniga fólkið við einum øðrum slagi av elitustyring. Fyrst í farnu øld var elitan ein aðalstætt. Nú fáa vit eina ekspertstætt, sum hevur sama grundtanka, sum aðalstættin hevði fyri 100 árum síðani: Meinigi borgarin er býttur, og má ikki sleppa at ráða sær sjálvum í nøkrum sum helst. Ironiskt, at man aftur er komin hartil. Thomas Arabo