mikudagur 19. september 2012síða 14

Mikudagur 19. september 2012 · Nr. 109 14 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Lagt til rættis: Árni Joensen Kanna um makrelurin ávirkar laksin Í Íslandi fer stovnurin, sum hevur eftirlit við fiski­skapi í áum og vøtn­um, at kanna, um sam­band er ímillum tann nógva makrelin í Norður­atlantshavinum og tað, at minnir laks­ ur kom niðan í tær ís­ lendsku áirnar í ár enn undan­farin ár. Sigurður Guðjónsson, sum er stjóri á stovni­ num, sigur við Morgun­ blaðið, at makrel­stovn­ urin er nógvar ferð­ir størri enn laksa­stovn­ur­ in, og at makrelurin skal hava nógva føði. Hann vís­ir á, at laksurin, sum kom niðan í áirnar í ár, var ikki so feitur sum onnur ár. Hann heldur tað tí vera vert at kanna, um sam­band er ímillum hesi viðurskifti og at kanna, hvussu tey bæði fiska­ sløg­ini ferðast ávísar tíðir á árinum. Eitt munkakleystur í Vatopedi har suðuri í Grikka­landi hevur keypt ein glastrevjabát frá is­ lends­ka bátasmiðjuni Tre­fj­ar, sum er í Hafn­ ar­firði. Báturin, sum hevur fingið navnið "Vimata­ rissa", er 33 føtur langur, merkt­ur 11 bruttotons og hevur tveir Yanmar- motor­ar, sum eru 440 hest­ar hvør. Hann hevur pláss fyri 12 fiskakørum. Ætlanin hjá teimum griksku munkunum er, at báturin skal útvega teim­um 200 monnunum í kleystrinum fisk alt árið. Ærtlandi fer "Vimata­rissa" fyrsta túr­ in síðst í mánaðinum, og tveir ella tríggir mans skulu manna bátin, skriv­ar Morgunblaðið. Í heyst fer svenska rús­ drekka­sølan System­bo­ laget undir eina roydn­ ar­skipan, sum ber í sær, at fólk kunnu bíleggja sær rúsdrekka og fáa tað bor­ið til dyrnar. Maria Larsson, sum u­m­situr barna- og eldra­ mál í stjórnini, sigur, at Systembolaget skal halda somu reglur sum nú. Tað vil siga, at stovn­ urin skal tryggja, at fólk hava tann neyðuga aldur­in fyri at fáa sterkt, og at fólk við rús­drekka­ trupul­leikum siga ikki at fáa rús­drekka. Royndin verður gjørt í seks økjum kring land­ ið, og aftaná fer stjórnin at taka støðu til, um skipan­in skal halda fram og umfata alt landið, sig­ ur Maria Larsson. Munkar keypt útróðrarbát Fáa rúsdrekkað til dyrnar Til fyri nøkrum fáum døg­ um síðani tóktist greitt, at Astrid Krag, heilsu­mála­ ráð­harri, skuldi taka við eftir Villy Søvndal sum for­ maður í Sosialistiska Fólka­ flokkinum. Tað einasta, sum kundi forða henni, var um­ hvørvismálaráðharrin, Ida Auken, men hon vildi ikki stilla upp. Men so boðaði fólka­tingskvinnan Annette Vil­helmsen frá, at hon er eisini valevni, og tí verður stríðs­val. Astrid Krag og Annette Vil­helms­en hoyra til hvør sín vong í SF. Astrid Krag er millum teirra, sum hava togað flokkin longri inn ímóti miðjuni, og sum meta lut­tøkuna í stjórnini sum av­ gerandi fyri flokkin. Annette Vilhelmsen telist hin­vegin millum teirra, sum halda, at luttøkan í stjórn­ini hevur verið alt ov dýr fyri SF. Hon er tí á ein hátt valevni hjá teim­um mis­nøgdu SF-veljar­ unum, og teir eru sam­bært mein­inga­kann­ing­unum rætti­liga nógvir. Politiskir eygleiðarar í Keyp­mannahavn siga, at for­ mansvalið kann klúgva SF. Men tað er ikki tann ein­ asta avleiðingin, tí so leingi spurningurin um for­mans­ sessin í flokkinum ikki er avgreiddur, kann flokk­urin ikki taka nakrar týð­andi avgerðir í stjórnini, siga teir. Tað er jú ikki vist, at SF-formaðurin hev­ur somu hugsan um stjórn­ar­sam­ starv­ið tá sum nú. Avgerðin um for­mans­ starvið í SF fellur tann 13. oktober. Formansstríð sum kann fáa stórar avleiðingar Tað var uttan iva avtalað, at Astrid Krag skuldi stilla upp til formansvalið í SF, nú Villy Søvndal fer frá, men ein óvæntaður avbjóðari kann spilla spælið -Ein upptøkusamrøða hevði givið eina betri upp­fatan av, hvussu væl lærara­skúla­ næmingurin dugir at sam­ skifta við børn, hvussu væl hann dugir at halda børn­ unum til, og hvussu væl hann dugir at eygleiða og at fylgja evnunum hjá tí einstaka barninum upp, sig­ ur Trond Giske við norska kring­varpið. Málið er at útvega skúlu­ num betri lærarar. Men ein upptøkusamrøða er ikki nóg mikið, og tí vil ráðharrin eisini hava strangari krøv til teirra, sum skulu undirvísa í norsk­um og støddfrøði. Trond Giske hevur stað­ið á odda fyri einum arbeiðs­ bólki, sum skal orða ein nýggjan skúlapolitikk fyri Arbeiðara­flokkin, og hann er serliga hugtikin av hug­ skoti­num um eina upp­tøku­ sam­røðu. -Endamálið við henni er, at vit skulu fáa um­søkj­ ar­ar, sum eru nóg sterk­ir fak­liga, og at vit við sam­ røðu­ni skulu velja um­ søkjararnar við teimum bestu læraraevnunum burtur­úr, sigur hann við NRK. Men tað má gerast sam­an við strangari krøvum til kunnleika og evni innan norskt og støddfrøði, sigur hann. Skuldi tað hent, at Ar­ beiðara­flokk­urin fer í Stórtingið við einum uppskoti um upp­tøku­sam­ røðu og strangari krøv til lærara­um­søkj­arar innan norskt og støddfrøði, fer tað ikki at standa á at fáa undirtøku har. Tann størs­ti and­støðuflokkurin, Høgri, sigur, at orðini hjá vinnu­ mála­ráð­harranum eru søtur sum søtur tónleikur í teirra oyrum. Læraranæmingar skulu til upptøkusamrøðu Norski vinnumálaráðharrin heldur, at ein upptøkusamrøða við læraranæmingar og harðari treytir høvdu gingið skúlunum betri lærarar Annette Vilhelmsen. Baklandið og helmingurin av tingmanningini styðja hana Mynd: Ekstrablaðið Astrid Krag. Floksleiðslan og helmingurin av tingmanningini styðja hana Mynd: Ekstrablaðið