mánadagur 1. oktober 2012síða 5

5 Mánadagur 1. oktober 2012 · Nr. 114 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Eirikur Lindenskov – Heitt verður á lands­stýris­ mannin í vinnumálum um at fyrireika og at leggja fyri Løg­tingið lógaruppskot, ið ger tað møguligt hjá les­andi at koma í ALS eftir lokn­ an lest­ur, sigur Eyðgunn Samuel­sen, løgtingskvinna fyri Javnaðarflokkin í upp­ skoti­num. Hon vísir á, at eitt tað størsta vandamálið í okkara sam­felag er tann ovurstóra frá­flyt­ingin av landinum. – Fyri at fáa tamarhald á hes­um vandamáli og at fáa fólk at koma heimaftur til Før­oyar er tað umráðandi, at forðingar í føroyskari lóg­ gávu verða tiknar burtur. Eisini fólk, ið taka hægri út­ búgv­ing her heima, møta forð­ing­um í sambandi við upp­tøku í ALS-skipanina, um tey ikki fáa starv beint eftir loknan lestur, sigur Eyðgunn Samuelsen í viðmerking til upp­skotið. Hon heldur, at ein stór forðing hjá teimum, ið hava lokið útbúgving, er, at tey ikki hava møguleika at inn­ lima seg í ALS, meðan tey søkja sær arbeiði. Hava a-kassa í Danmark – Skipanin í okkara granna­ londum er soleiðis hátt­að, at lesandi kunnu inn­lima seg í ein a-kassa eftir lokn­ an lestur. Í Danmark kun­ nu lesandi, í seinasta lagi 14 dagar eftir at tey hava fing­ ið prógv, innlima seg í ein a-kassa og fáa útgoldið eina upphædd á 646 krónur um dagin, ella 13.907 kr um mán­ að­in, í mesta lagi í 2 ár, sigur hon. Henda upphædd er lægri enn tann upphædd, tey, ið eru arbeiðsleys, fáa. Arbeiðs­ leys fáa útgoldið 788 krónur um dagin, ella 17.073 kr um mán­aðin. Meginreglan í ALS er, at viðkomandi hevur eitt út­ rokn­ing­argrundarlag, og at við­komandi betalir inn í ALS. – Sum áður nevnt hava nógv lesandi arbeiði við síðu­ na av lestrinum, og nógv av teim­um, ið lesa uttanlands, arbeiða í Føroyum um summar­ið. Sostatt hava tey flestu lesandi goldið inn í ALS í styttri ella longri tíðar­ skeið, meðan tey hava nom­ið sær útbúgving, sigur Eyð­ gunn Samuelsen. Tingkvinnan kundi hugs­ að sær, at tey lesandi, ið komu inn í ALS, tá ið tey flyta heim, ella hava lokið prógv í Føroyum, fáa eina sámi­liga upphædd, ið ger tað møgu­ ligt at klára seg í eitt av­mark­ að tíðarskeið. Upp­hæddin eigur at verða sett í mun til aðrar veitingar hjá ALS, og tíðarskeiðið kundi til dømis verið eitt ár. Størri møguleikar í Føroyum – Nógv lesandi arbeiða, meðan tey lesa. Ein møgu­ leiki kundi tí verið, at inn­ tøkan seinastu 12 mánaðirnar taldi við sum útrokn­ing­ar­ grund­ar­lag. Meginreglan má tó vera eitt minsta útgjald fyri øll, heldur hon. Hon vísir á, at henda skip­ an hevði gjørt tað møguligt at flutt heimaftur eftir loknan lest­ur og fyribyrgt, at liðug út­búgvin í Føroyum flyta av landinum. Møguleikin at fáa eitt arbeiðið í Føroyum skuldi, tá samanum kemur, ver­ið størri, tá ið viðkomandi eru stødd í Føroyum, enn um søkj­ast skal uttanlands frá. Eisini fyri tey í Føroyum – Ein vansi við onga skip­ an at hava í Føroyum fyri henda yrkisbólk er, at enn fleiri lesandi velja at búseta seg uttanlands eftir loknan lestur. Ofta fáa les­andi børn stutt eftir, at lest­urin er liðugur, og verður ein tá noyddur at reiðrast uttan­ lands, er sannlíkt fyri, at tey seta kós heimaftur verri, enn um tey høvdu møgu­ leik­an at koma heim bein­ an­veg­in. Tí eigur eisini at verða funnin ein loysn fyri hen­da yrkisbólk viðvíkjandi at­gongd til barsilsskipanina, sig­ur Eyðgunn Samuelsen. Á sama hátt er hjá teim­ um, ið hava lokið útbúgving her heima. Mugu tey ganga arbeiðsleys uttan fíggjar­ lig­an stuðul, er tað nær­ liggj­andi, at tey leita sær av landi­num, har tey hava fleiri møgu­leikar, heldur hon. – Við eini tílíkari skip­an, kunnu vit, við at lata fólk fáa ALS gjald í til­døm­is eitt ár fáa fleiri borg­a­rar, ið koma at gjalda inn í skipanina eitt heilt ar­beiðs­lív. Avbjóð­ing­ ar­nar í før­oyska sam­felag­ num eru stór­ar, ikki min­st er verandi fólka­sam­an­s­etingin ein avbjóðing nógv ár fram. Tí eiga vit at gera alt, ið letur seg gera, fyri at fáa tær forð­ ingar av vegnum, ið eru við til at økja ella fasthalda stóru frá­flytingina, sigur Eyðgunn Samuel­sen. Vil hava ALS at gjalda til nýútbúgving POLITIKKUR Eyðgunn Samuelsen hevur lagt fram uppskot til samtyktar, har løgtingið heitir á landsstýrismannin í vinnumálum um at tryggja fólki stuðul úr ALS eftir loknan lestur Eftir loknan lestur í Danmark fært tú slakar 14.000 krónur úr a-kassanum. Í Føroyum fær ein nýútbúgvin arbeiðsleysur ikki eina krónur. Hetta vil Eyðgunn Samuelsen broyta Í Danmark kun­nu lesandi, í seinasta lagi 14 dagar eftir at tey hava fing­ið prógv, innlima seg í ein a-kassa og fáa útgoldið eina upphædd á 646 krónur um dagin, ella 13.907 kr um mán­að­in, í mesta lagi í 2 ár