mánadagur 26. november 2012síða 11
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
11
Mánadagur 26. november 2012 · Nr. 138
Sosialurin
Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000
bjørt sum ljósið.” Og hagar stevndi
hann lærusveinunum til fundar
við seg, eftir at hann var risin upp
frá deyðum. Her var dýrdligt og
ikki langt til himins. Ei undur í, at
honum tókti ótolandi at koma niður
aftur til mannanna, har illir andar
kastaðu teimum í “eld og vatn””.
Tað var ikki smávegis, tað sum
hendi á hesum gitna tindi. Jesus
umbroyttist, andlitið skein sum
sólin, og klæði hansara vóru hvít
sum ljósið. Móses og Elia vóru til
sjónar eina løtu, tosaðu við Jesus,
meðan hendan trojkan av apostlum
eru áskoðarar í hesum løgna leiki.
Hin ofta tortrúni materialisturin
Pætur letur verðina fara við sær,
og umhugsar í fullum álvara at gera
búðir á tindinum til teir tríggjar
Móses, Elia og Jesus. Hann trívist
í hæddini eftir at vera sloppin úr
vesældøminum á slættlendinum.
Búkurin, sum stjórnar dastinum av
livandi verum heimsins, tekur vitið
frá høvdinum. Vegurin til mansins
hjarta gongur ígjøgnum búkin, sum
ofta verður havt á munni. Men
brádliga skuggar eitt bjart skýggj
yvir teimum, og ein rødd mælir úr
skýnum: “Hesin er sonur mín, hin
elskaði, sum eg havi góðan tokka til.
Lýðið á hann !” Ræðsla kemur á, teir
tveita seg fram eftir rommum, men
táið teir so dánt eru komnir fyri seg
aftur, er alt foykt burtur, horvið
sum døgg fyri sól, nú stendur Jesus
einsamallur hjá teimum, og hann
letur teir vita: “Reisið tykkum upp
og óttist ikki!” Ávegis oman líðurnar
aftur fáa teir munnkurv, og skulu
ikki lata frætta frá hendingini
fyrrenn menniskjusonurin er risin
upp frá deyðum aftur.
Læran, kvintessensurin, av hesum
sjaldsama stórfundi á Tabor-fjallin
um er eyðsýnd. Pallurin fyri stórar
hendingar er fjallið, ið stendur
óvikandi sum ein kastali. Móses kom
oman av Sinai við steintalvunum
eftir fundarhaldið við Guð, Elia
fór til Himmals í eldvogni og røðan
fram um allar aðrar, moralska og
etiska manifestið, ið hevur hug
kveikt størstu filosoffar í søguni,
var eisini hildin á einum fjalli, Fjalla
prædikan. Kirkja okkara kann sum
onki samanberast við eitt fjall, sum
vit ganga niðan á hvønn einasta
sunnudag, fyri leggja oyra til Guðs
orð og læruna um Son hansara, ið
kom at gera so óvanliga stóran mun
í menniskjans skiftandi støðum.
Um allan heimin. Eisini her í Kví
vík. Fólkakirkjubygdin sum ber
av øllum í Føroyum. Og tey hava
ikki verið mýruvongir, prestarnir á
Kirkjuteigi. Tiknir úr leikum. Risar
í anda og mentan, og hesin seinasti
er onki undantak. Verið góð við
prestin, hann er sum ein góður
velamaður, hann fær cylindararnar
at ganga smidliga, smyr við kannuni
áðrenn stempulringarnir grava seg
inn í fóðringina, sálarhirðin við
yvirskotinum og loftsnældusjónini,
ein Vicarium Dei, ið kann greiða
ringastu fløkjur.
Røddin av prædikustólinum er ein
av mongum í tíðini. Vit eru um at
drukna í flóðalduni av røddum,
sum ávarpa okkum við alskins
tilboðum, sum eru uppi í tíðini.
Vøkstur er lyklaorðið. Materian
bólgnar. Búskaparskipanin tolir
bara vøkstur, sum ein eldvognur
drigin av eldhestum togar hon seg
upp ímóti vælferðarhimmalinum.
Tøknin fremur menning, hava
vit hildið. Trupulleikin er bara, at
hendan planetin, sum Guð setti
menniskjuna at stjórna, er farin
at skinkla í kongunum, er farin
at troyttast av teimum, ið skuldu
røkja hana, eftir at Skapanin var at
enda komin.
Í materiellu grádigheitini eru vit
komin at fleiri mørkum. Uppdriftin
fánar, tí vit hava gjørt okkum inn á
stovnsfæið, skapanarfæið. Røddir,
ið ávara um ovveiði á fiskimiðunum
verða ikki hoyrdar, heldur ikki tær
ið boða frá dómadegi, um manna
skapta dálkingin heldur fram, og
í fleiri londum er rot komið í, so
tógvið, at niðurlaðing og trot ger
enda á gomlum sivilisatiónum,
eitt nú í gamla Hellas. Og í mið
eystri liggja teir støðugt á loynum
í royndini at foykja hvønn annan
burtur av heimskortinum. Sam
stundis sum mestu virðini liggja
í pappírsrúgvum í keypsskálum,
har ungir framherjar í keypi og
sølu, í hesi yuppie-ítrótt, gerast
múgvandi ella fara niður við
flagginum, uttan at mannahond
nakrantíð hevur verið uppi í virðis
skapanini.
Sambandið
ímillum
mannaverk og virðir er fyri ein
part fokið. Gini-koefficienturin
- sum teir rópa mátið fyri ójavna
í heiminum, er vaksandi, sjálvt
í londum, har ráðandi verðsliga
ideologiin annars rópar seg uppá
loysunarorðini frá stóru fronsku
kollveltingini – frælsi, javnaður
og brøðralag. Sambært nýggjastu
tølum, er hitt kommunistiska Kina,
andsagnarliga, tað landið í heimin
um, sum hevur hin størsta sosiala
ójavnaðin.
Í Føroyum man hesin koefficientur
eisini vera vaksandi, nú almennu
skipaninar hava slept endanum og
filantropiskir felagsskapir, skipaðir
av vælvildarfólki, av øllum alvi
royna at forða fyri, at fleiri hundrað
av medborgarum okkara ikki sita
svangir, táið vit um ein mánað
fara at hátíðarhalda føðingardagin
hjá honum, ið ongantíð ivaðist í
at taka støðu fyri teimum, sum av
ymsum orsøkum lógu í skugganum
av mæti, fæi og valdi. Teimum
sum vóru farin á botn við sosiala
elevatorinum.
Í 1855 var faðirin at føroyska skrift
málinum settur inn sum prestur á
Kirkjuteigi. V.U. Hammershaimb.
Ein nýggj rødd rann brádliga upp
sum runnur úr turrari jørð, tá
hann gamlaárskvøld hetta sama
árið prædikaði á føroyskum máli í
Kvívíkar kirkju. Hetta var ikki hent
áður, og tikið var illa ímóti hesi
kollveltandi roynd. Hetta var at
ganga Guði og Menniskjasoninum
ov nær, teir skiltu bara danska
tungu, hóast íslendingar longu tá
høvdu tosað við Drottin og Jesus
á íslendskum máli í 3 hundrað
ár. Hóast royndin gjørdist ein
einslig svala á hávetri, legðist hann
tíbetur ikki á boðini, og gjørdist
ein megindráttur í menningini av
okkara alra samleika. Málinum.
Føroysku tunguni. Í hesum døg
um liggur ein onnur rødd í tung
um
sjógvi.
Kringvarp
Føroya.
Meginstovnurin í tjóðarlaðing hjá
okkum øllum í meira enn hálva
øld. Kveikjari í máli og mentan og
ansari í áhaldandi fólkaræðisligu
prosessini. Soleiðis ganga bylgur
nar sum sjóvarfallið í øllum manna
Tórbjørn Jacobsen á prædikustólinum í Kvívíkar kirkju í gjár
Mynd: Jens Kristian vang
Framhald á næstu síðu