fríggjadagur 1. mars 2013síða 43

nr. 25 · 1. mars 2013 7 VIKUSKIFTI Starv? Journalistur í Kringvarpi Føroya. Hvat er tað besta við starvinum? Nýggjar og ofta spennandi avbjóðingar hvønn dag. Tað arbeiða nógv dugnalig og original fólk í Kringvarpinum, tað ger eisini sítt til, at tað bæði er mennandi og stuttligt. Hvat ger teg í góðum lag? Tá eg eri saman við fólki, sum ikki eru sjálvhátíðarlig, og heldur ikki taka lívið í alt ov stórum álvara. A ella B-menniskja? Stórt B. Men eg havi lært at virða svøvn. Tá eg var yngri, var tað ikki neyðugt. Hvørjar ítróttargreinar dámar tær og hví? Eg havi íðkað nógvar ítróttargreinir, og eg fylgi við upp aftur fleiri. Vil ikki taka nakra fram um aðra. Ítróttur er ein serligur kokteilur við passión, gleði, sorg og tí óvæntaða. Eg verði ongantíð troyttur av tí! Hvørjum tónleiki lurtar tú eftir? Haldi, tað er broytt eitt sindur. Tað er nakað síðan, at Metallica ella Iron Maiden slapp fram at fløguspælaranum. Nú lurti eg mest eftir tónleiki, tá eg slappi av. Sum oftast er tað favoritturin, Elton John, men Kári P., Lisa Ekdahl og Bjørn Afzelius rigga eisini væl aftur við reyðvíni eitt fríggjakvøld. Hvat er besta lag, sum er gjørt? Rocket Man hjá Elton John. Hvussu eru tínir matvanar? Onkunstaðni millum sunt og ósunt. Gangi ikki so høgt upp í tað, men eg ansi tó eftir, at eg ikki eti ov nógv svans. Hvør er tín fyrimynd? Foreldrini og unnustan. Øll eru røsk og treisk og gevast ikki, fyrr enn tey hava klárað tað, sum tey hava sett sær fyri. Hvat gert tú í frítíðini? Eri saman við familju og vinum, íðki ítrótt, og eg royni eisini at koma til mentanar- og ítróttartiltøk, og annars ikki hugsa og tosa um arbeiðið. Hvat dámar tær at ferðast í egnum landi? Mær dámar væl. Tað áhugaverda er at møta fólki. Hóast landið er lítið, so eru vit hóast alt ymisk, og tí er tað stuttligt at ferðast í egnum landi og práta við tey fólkini, eg hitti har. Hvør er tín lívrættur? Okkurt við pasta og rækjum, sum er sterkt kryddað. Hvørjum hyggur tú at í sjónvarpinum? Tíðindum, kjaki og ítrótti. Um eg havi góða tíð og vil slappa av, plagi eg at hyggja eftir onkrum, sum hevur svartan humor, t.d. Blackadder ella South Park. Hvør bók liggur á náttborðinum? Er tað nú, at eg skal svara, at har liggja 12 bøkur, og eg lesi allar ísenn? Eg havi ongantíð nakra bók á náttborðinum, tað riggar ikki hjá mær at lesa í songini. Eg havi heilt einfalt ov góðar svøvngávur. Eg lesi í løtuni EXIT Føroyar. Tá hon er liðug, fari eg at lesa nýggju KÍ-bókina. Markleys og treytaleys trúgv og sjálvpínandi undirbrotligheit eru verri enn so altíð orsøkin til, at fólk fara í kleystur. Orsøkin er ofta so ódramatisk og banal sum, at fólk vilja hava frið. Fólk vilja rætt og slætt bara hava frið og vera saman við sær sjálvum og ongum øðrum tað mesta av tíðini. Og veruligur friður fæst ikki aðra staðni enn í grøvini (Peace, perfect peace, sum eg sá á einum gravsteini í Kinsale í Írlandi) ella í kleystri. Tey vilja hava frið, tey sum ikki fara í kleystur, tí tey vilja røkja sína trúgv. Tey vilja hava frið, eisini fyri Gudi og hansara sandálasveinum. Tað ber væl til at feyka eina bøn fimm ferðir um dagin. So er friður fyri teimum, sum krevja, at biðið verður fimm ferðir um dagin. Fyri nøkrum árum síðani var eg í Ítalia. Har hittu vit, ferðalagið, ein danskan munk, ella ein dana, sum var munkur. Tað skiltist á honum, at hann hevði vavt seg út í ymiskt, sum ikki var so heppið ella snilt, heima í Danmark og aðrastaðni við. Tað gjørdist í so heitt uttan um hann, so hann umhugsaði støðuna og kom til ta niðurstøðu, at frægast var at royna okkurt annað. Hann vildi hava frið fyri øllum teimum, sum gjarna vildu tosa við hann, men sum hann ikki hevði hug at tosa við, og so tá als ikki um tað, sum tey vildu tosa um. Hann fór í kleystur. Og har hevði hann tað gott. Fólk, sum fara í kleystur, tí tey vilja hava frið, koma skjótt til ta niðurstøðu, at tað er ikki keðiligt at vera í kleystri. Munkar gjørdu besta ølið í nógv hundrað ár, áðrenn onnur uttan fyri múrarnar fóru at royna at bryggja øl, sum líkist munkaølinum. Og tað var ikki pissøl, sum munkarnir gjørdu og framvegis gera. Tað er krút, sum smakkar, ja, orsaka, himmalskt. Ein sann­ur gudadrykkur, einglarnir syngja reint og flúgvar uttan at brúka veingirnar, og sanna gleðin skúmar í tulipanskapaða glasinum. Bestu vertshúsini eru tey, har sum tú sleppur at sita í friði og náðum í tímar og drekka munka­ bryggj, 10 prosent pluss. Sum munkur í kleystri. Nonnur gjørdu sær skúlar, har tær fyltu børnini við lygnum og happaðu tey. Tað er so sanniliga eisini eitt gott lív – hjá teimum. Fólk, sum vilja vera einsamøll, eru ikki væl umtókt. Tí eingin básur er til teirra uttan hasir báðir, eg nevndi í aðni, kistan og kleystr­ið. Ja, og so fongsul sjálv­andi, men haðani sleppa tey flestu útaftur. Tak til dømis fólk, sum drekka (munkabryggj ella okkurt annað gott) einsamøll. Eg hugsi um fólk, sum drekka einsamøll, uttan at draga gardinurnar fyri. Gølan í síðstu viku var ann­ ars, at nú fer ikki at bera til at drekka meira enn hálva øl um borð á gardinbátunum, tá teir hendingaferð loysa frá landi. Tey drekka einsamøll, tí tey hugsa betur, tá tey drekka, enn tá tey eru edrú. Og tað ber illa til at hugsa væl og skipað, tá onnur eru hjá, sum tosa og tosa og tosa uttan at hugsa yvirhøvur. Friður er vorðin marglæti. Fólk, sum sjálvboðin vilja vera einsa­møll, eru undarlig. Tað eru fólk, sum fara í kleystur, eis­ini, halda vit. Men teimum er tó fyrigevið, tí trúgv teirra er so sterk, at tey fáa ikki røkt hana uttan í einrúmi, gita vit. Gamaní rekur trúgvin nøkur í kleystur, men verri enn so øll. Tað ein­ falda lívið uttan nakað roks og uttanum­fjas dámar nógvum. Men tað lívið er forboðið. Eingin vil unna nøkrum slíkt lív. Tey eru so nógv, sum vita nógv betur enn tú sjálvur, hvussu tú eigur at brúka tínar tillutaðu dagar millum móðurlív og einki lív eftir deyðan. Jarðarferð er ein friðargonga. Og bara ein fylgjari. Umafturafturum høgni djurhuus Móðurmálsviðursløn 2012 Leivur Frederiksen lagt til rættis: Rannvá Gaard Fossaberg Troyttast ongan- tíð av ítrótti – Ítróttur er ein serligur kokteilur við passión, gleði, sorg og tí óvæntaða. Eg verði ongantíð troyttur av tí. Tað sigur journalisturin og verturin í 3-2, Leivur Frederiksen Friðhalgi mynd: álvur haraldsen