hósdagur 26. september 2013síða 8

Fríggjadagur 27. september 2013 · Nr. 111 8 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Rannvá G. Fossaberg - Tá eg eri til arbeiðis á medisinska deplinum á Lands­sjúkra­húsi­num, havi eg rættiliga nógv um oyru­ ni, og tá havi eg ikki stundir til at hugsa so nógv um alt tað, eg havi upplivað í summ­ar. Men tá eg havi frí leita tankarnir ofta til Sýria, børnini og tær mongu familj­ ur­nar, sum hvønn dag upp­ liva ræðuleikarnar, ið stand­ ast av krígnum. Tað sigur 27 ára gamla Hai­faa Awad, sum er úr Sýria, men sum síðani 1993 hev­ur búð í Danmark. Hon er nýútbúgvin lækni, og tann 1. september kom hon til Før­oya at røkja sítt fyrsta lækna­starv á Lands­sjúkra­ húsi­num. Bert fáar vikur áðr­enn Haifaa Awad kom til Føroya, hevði hon arbeitt sum sjálvboðin lækni har norð­uri í Sýria, har borg­ara­ kríggj hevur verið í hálv­t­trið­ ja ár. Ímeðan hon var í brenni­ depli­num í summar, skriv­ aði hon 13 dagbøkur til neta­vísina hjá danska dag­ blað­num Information, har hon við myndum og teksti greid­di frá ræðuleikunum, ið fara fram í Sýria. Fleiri enn 200.000 fólk hava fylgt við í gerandisdegnum og ógvus­ ligu upplivingunum, sum Haifaa Awad hevði í Sýria. Neyðugt við myndunum Tær 13 dagbøkurnar, sum Haifaa Awad skrivaði til Infor­mat­ionen, hava fingið nógv uppmerksemi og hava eisini elvt til kjak. Serliga ein mynd var við til at vekja áhugan hjá lesarunum. - Tað, sum fekk øði í fleiri lesarar, var myndin av eini fýra ára gamlari gen­ tu, sum júst var komin inn á sjúkrahúsið, eftir at eitt hernaðarflogfar hevði skotið við rakettum við spreingi­ løðing. Gentan hevði fingið ógvusligar skaðar á allan kropp­in, og eitt nú var annar arm­urin skræddur av, greiðir Hai­faa Awad frá og vísir á, at hon hevur fingið nógvar ábreiðslur, eftir at hon valdi at vísa hesa myndina. - Nógv spurdu meg, hví eg vildi vísa ein slíka ræðuleika. Eg havi tað soleiðis, at tað eru júst myndir sum hesar, ið skulu verða vístar. Tær vísa ein gerandisdag hjá fleiri tús­und børnum, sum hvønn dag verður avbrotin á ein ræðu­ligan hátt, av tí at kríggj er. Myndin av illa skaddu gentuni vísir veruleikan. At lesararnir ógvaðust við, tá teir sóu myndina, er bara gott, tí tað vísir, at vit ikki eru immun fyri slíkum mynd­ um. Tann dagin, vit eru tað, er nakað galið við okkum og ikki myndunum, sigur Hai­ faa Awad. Hon heldur tað vera av alstórum týdningi, at vestur­ heimurin verður gjørdur varug­ur við ræðuleikarnir, ið stand­ast av krígnum í Sýria. - Bæði dagbøkurnar og myndir­nar, ið blivu vístar í Information, skuldu fáa lesar­an at fyrihalda seg til veru­leik­an. Ofta velja vit bara at venda blinda eygað til, tá okkurt ræðuligt fer fram í fjarskotnu londunum, tí onkursvegna er tað so óveruligt og fjart frá okkara egna, trygga gerandisdegi. Og tey neyðars børnini í Sýria hava ongan annan enn okk­um, ið hava tað gott, har vit eru, til at hjálpa teimum úr neyðini. Betri enn einki Haifaa Awad búði í Sýria tey fyrst sjey árini av sínum lívi. Síðani hevur hon búð í Danmark, men hevur hvørt ár ferðast aftur til heim­land­ ið. Tá hon fyrr í summar varð liðug við læknaútbúgvingina, var hon als ikki í iva um, at hon skuldi fara til Sýria sum sjálv­boðin lækni. - Fyrst og fremst fór eg til Sýria, tí eg havi havt rætti­liga stóran áhuga fyri borgara­ krígnum síðani 2011. Í roynd og veru havi eg kent tað sum kapp­renning við tíðina, og tí fór eg beint avstað, tá eg var liðug við útbúgvingina. Eg havi altíð havt eitt ynski um at sleppa til fjarskotin lond at hjálpa, og tað er eisini høvuðs­ orsøkin til, at eg av fyrst­an tíð valdi at gerast læk­ni. Tíverri var tað so, at nú var tað mítt heimland, ið var ein krígssona, sigur Hai­faa Awad. Ein onnur orsøk til, at ungi læknin valdi at fara til Sýria at hjálpa, var, at 17.000 læknar høvdu verið í økinum, har Haifaa Awad skul­di arbeiða, men í summar var hetta talið farið niður á ein­ans 20 læknar. - Eg veit væl, at eg eri ung og nýggj innan læknayrkið og havi eina rúgvu at læra, men eg fór avstað, tí tað er hó­ast alt betri enn einki at gera, sigur Haifaa Awad og legg­ur afturat: - Tá eg fór niður til Sýria tann 27. juli, legði eg merki til tað vakra fjallalendið, og eg minnist væl, at eg hugs­ aði við mær sjálvari, at hetta staðið kann ómøguliga vera merkt av bumbum, her­nað­ ar­flog­førum, barnafamiljum ið flýggja og øðrum ræðu­ leik­um. Men eg fór skeiv. Tú ert desperat Tær vikurnar, Haifaa Awad var í Sýria, arbeiddi hon á ein­um felthospitali, har tey hvønn dag og alt samdøgrið fingu fólk inn, ið antin høvdu ógvus­ligar skaðar av bumbu­ spreing­ingum ella vóru deyð. - Eg var desperat, tí jú meira eg arbeiddi, jú meira ar­beiði kom til mín. Tað er akkurát sum, at tú gert ongantíð nóg nógv, tað er ongantíð nokk, sigur Haifaa Awad, sum eisini bleiv sjokk­ er­að, tá hon upplivdi, hvør­ji fólkini vóru, sum komu inn á sjúkrahúsið til við­gerð­ar. - Har komu ótrúliga nógv børn og kvinnur. Eisini komu nógv ung, sum vóru á mínum aldri. Onkuntíð kendi eg tað, sum eg bleiv lammað av tí, eg sá og upplivdi, fortelur Haifaa Awad. Av tí at tey vóru so undir­ m­annað á sjúkra­húsi­num, fekk Haifa Awad eisini sum upp­gávu at upplæra nýggj starvsfólk á sjúkrahúsinum. - Har var stórliga brúk fyri fleiri starvsfólkum av ymsum slag á sjúkrahúsinum, og har brúktu tey ta manna­gongd­ ina, at tey fóru eftir fólkum á gøtuni fyri at fáa tey at Onkuntíð kendi eg tað, sum eg bleiv lamm­að av tí, eg sá og upplivdi Úr Sýria til Føroya - Hóast tað er stórur munur at arbeiða sum lækni á einum felthospitali í Sýria og á Landssjúkrahúsinum, so merki eg, at eg eisini kann gera ein mun her í Føroyum. Soleiðis sigur 27 ára gamla Haifaa Awad, sum seinastu mánaðirnar hevur arbeitt sum sjálvboðin lækni í krígsherjaða Sýria. Nú er arbeiðsdagurin á Landssjúkrahúsinum í Tórshavn Her geri eg eisini mun