hósdagur 26. september 2013síða 21

21 Fríggjadagur 27. septmeber 2013 · Nr. 111 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Svenning hevði eisini tvinnar frásagnir, sum lýstu Sloan. Aðra hevði tann tá 90 ára gamli Palli á Lava sagt honum. Hann hevði sum smádrongur spark­að bólt uttanfyri hjá Sloan. Bólturin var farin inn í tann vakra urtagarðin hjá honum, og tað hevði neyvan verið væl dámt av øllum. Palli var við bivandi hjarta farin inn í garðin hjá Sloan eftir bólt­ inum. Hann visti ikki, hvussu hann fór at verða móttikin. Men Sloan var so findarblíður. Hann legði, sum hann var kendur fyri, hondina á høvdið á Palla og segði: “Tro på Jesus”. Palli tók fegin bóltin og fór avstað við honum. Palli kundi ikki gloyma hetta, og framvegis føldi hann vælsignaðu hondina á høvdinum. Hetta hevði eina slíka ávirkan á henda lítla drongin, at tá ið Sloan stutt eftir doyði, hevði hann fingið blómur frá mammu sín, og hann fór so spakuliga inn í Ebenezer og legði blómurnar á kistu hansara, og so líka spakuliga út aftur. Hin frásøgnin er frá William Heinesen. Í sambandi við, at tað í 1965 vóru liðin 100 ár síðani Sloan á fyrsta sinni kom til Føroya, hevur Petur Háberg, sum stjórnaði Lív og Læru, havt eina lýsing av William Sloan í útvarpinum. Her hevði hann fingið William at greiða frá síni fatan av William Sloan. Her greiddi William fyrst frá, at einaferð hann hugtikin hevði lurtað eftir verkinum hjá Handel, Messias, hevði hann eina kenslu av, at júst hetta hevði hann upplivað áður eina ferð fyri mongum árum síðani. Hann helt áfram: “Tell me the old, old story” “Sig mær ta gomlu, gomlu søgu”, soleiðis byrjar ein av teimum sálmum, ið William Sloan og trúarfelagar hans­ara sungu onkuntíð umleið 1906, tá ið teir hildu evangeliskan útifund á Húsabrúgv, har vit búðu um tað mundi. Tað vóru hesar Gospel Hymns, ið Sloan hevði við sær úr heimlandi sínum Skotlandi. Tað vóru hesir sálmarnir, Handels Messias fekk meg at minnast aftur á. Seinni fluttu vit niðan á Ting­ húsvegin og gjørdust næstu grann­ ar Sloans. Tað var so skjótt, at vit børn vóru væl kend við tey ungu í Sloans húsi, og Andrew og eg, ið vóru javnaldrar, gjørdust vinir og leikbrøður. Tað hendi av og á, tá ið vit spældu í havanum hjá Sloan, at hes­in hvítskeggjuti og svartklæddi, altíð so stillfarandi og fryntligi bretski trúboðarin, kom og legði høvdið á høvur okkara og segði “Tro på Jesus”. Og eg minnist, at hetta kendist sum ein signing. William Sloan var miðalmaður av vøkstri, klænligur, men heldur herðabreiður. Eg minnist ongantíð at hava sæð sæð sálarreinari og eymari eygnabrá enn William Sloans. Tað var eyðsæð, at hesin mað­ur út í odd og egg var ein góð og stór sál, ein boðberi av ein­um gleðiligum boðskapi, ein evan­gel­ ist­ur í sannari merking. Sum hann stendur har í urta­ garðinum millum leyv og blómur – so langt afturí í tíðini, og tó enn so merkiliga týðiligur og livandi fyri minnið – vil eg altíð í takksemi og ærufrykt minnast William Sloan, sigur William Heinesen at enda.” Svenning kundi eisini greiða frá, at abbi konu hansara, Birgit, Hans Joensen, var millum tey fýra fyrstu í Brøðrasamkomuni í Havn. Svenning bar eisini fram eina heils­an frá Brøðrasamkomuni í Før­ oyum, og sjálvur varð hann eisini biðin um at bera heilsan aftur. Hann endaði við at siga, at sum hann gekk í gøtunum í Dalry henda dagin, takkaði hann Harranum fyri, at William Sloan fylgdi kallinum at fara norður eftir – til Føroya, og ikki suðureftir! So hann kundi eisini takka Dalry fyri at hava givið okkum William Gibson Sloan, og hann bað um signing fyri samkomuna í Dalry. Síðan var aftur sungin ein sálmur “Á krossi Jesus deyðan leið”, hjá Sloan. Skotarnir sungu sama sang­ in úr teirra egnu sálmabók. Umboð fyri føroyska ferðalagið takkaði fyri móttøkuna, og umboð fyri samkomuna takkaði fyri vitjanina. Síðan varð boðið drekka við køk­ um. Føroyingarnir fingu okkurt frá samkomuni til minnis um vitjanina, og samkoman fekk eisini okkurt minni úr Føroyum. Kristina Sloan Norðberg fekk eisini eina serliga gávu frá samkomuni í Dalry. Tað var breið semja millum øll í ferðalagnum um, at hetta var ein virðilig minning um Sloan, og tað uttan mun til tilknýti til brøðrasam­ komuna. Í eini Miðviku um William Sloan skrivaði eg, at hansara foreldur vóru katolikkar. Men Niel Dickson sigur, at tað vóru tey ikki. Hann var sum barn doyptur í Church of Scotland, sum er “fólkakirkjan” í Skotlandi. Sloanættin aftur til Skotland William og Elspa Sloan fingu seks børn. Tað einasta av teim­ um, sum fólk vita nakað um, er Andrew, ið sum ungur fór at ar­ beiða í handlinum hjá Hans Joen­ sen. Framvegis ungur gjørdist hann kendur trúboðari hjá Brøðra­sam­ komuni í Føroyum. Hann giftist við Ellu úr Klaksvík, og tey fingu børnini William, Elsebeth, Kristinu og Poul. Hinir báðir synirnir, Archibald og Poul, endaðu í Skotlandi. Archibald vita vit lítið og einki um, uttan at hann búsettist í London. Poul vita vit nakað um. Hetta er partvíst frá dagbókini hjá Petur Alberg. Teir vóru systkinabørn og vinir. Men tá ið Poul doyði í 1952 endur­ gav Norðlýsið minningarorð, sum høvdu staðið í Shetland Times. Her varð millum annað sagt: Maðurin sum fyri gott fimmti árum síðani var væl kendur í Ler­ wick, Poul Sloan, doyði tann 29. januar á Forrester sjúkrahúsi í Aberdeen, 70 ára gamalur. Hann hevði eina tíð verið plágaður av hjartasjúku. Síðan verður greitt frá kendu søg­uni um tá ið pápin, William G Sloan kom til Føroya, og hildið verður áfram: Fyri at geva børnunum hjá gamla Sloan kunnleika til enskt mál komu tey til Bretlands. Poul kom til Hetlands við byrj­ anini av aldamótinum. Her las hann upp føroyskt fyri harra J.J. Haldane Burgess, sála, sum afturfyri lærdi Poul enskt. Poul Sloan arbeiddi í mong ár á skrivstovuni hjá harra John Irvine, ið var skipsmeklari. Síðan fór hann suður til Glasgow, har hann búði í tvey ár fyri síðan aftur at fara til Lerwick og aftur í tænastu hjá Irvine í eitt ár ella so. Aftur komin til Glasgow fór hann í tænastu hjá Continental Rubb­er Tyre felagnum, men henda fyritøkan helt uppat undir 1. heimsbardaga. Poul fór so í tænastu hjá aðrari fyritøku í Glas­gow, ið seldi eykalutir til motorar. Nøkur ár seinni kom hann norður til Aberdeen, har hann gjørdist ferð­ andi sølumaður fyri eina heilsølu, og síðan kom hann at arbeiða fyri Speedwell Lubrication Oil. Poul kom til Lerwick fleiri ferðir sum umboðsmaður fyri hesa fyritøku, og á slíkum ferðum endurnýggjaði hann vinarbandið við teir fáu vinmonnum frá ung­ linga­árunum, ið enn vóru á lívi. Meðan Poul Sloan búði í Ler­ wick vísti hann ógvuliga stóran áhuga fyri fótbólti og var limur í fótbóltsfelagnum Víkingur. Hann fór eina ferð til Føroya og tók við sær ein fótbólt, og tað verður sagt, at hann lærdi føroyingar at sparka fótbólt. Hetta bar við sær, at seinni vórðu dystir spældir millum føroy­ ingar og hetlendingar. Hann var ein sera væl umtóktur maður, ið átti eina rúgvu av vinum, ið fegnir vildu hitta hann, tá ið hann kom til Lerwick seinni árini. Annar sonur hansara varð særd­ur og doyði undir heimsbar­ dag­anum, og hin sonurin varð illa eitraður av gassi. Stór samkensla er við frú Sloan og familjuna. Norðlýsið leggur afturat, at Poul Sloan var væl kendur av føroy­ ing­um, sum í stórum tali vitjaðu Aber­deen í bardagaárunum, og var hann teimum mangan til hjálp­ ar. Móðurmálið hevði hann ikki gloymt, hóast hann ikki hevði sæð Føroyar í mong ár, og tað kom mang­ an væl við, tá hann hitti landsmenn, ið ikki dugdu enskt. Annar sonur Poul kallaðist Eric, og hann átti í hvussu er eina dóttir, Corin. Hon hevur búð í London. Ættin í Føroyum royndi fyri nøkr­ um árum síðani at fáa sam­band við hana, men hetta eydnaðist ikki. Um døturnar hjá gamla Sloan kann stutt sigast, at Anna bleiv búgv­andi í húsinum, Betty fór at arbeiða sum sjúkrasystir í Glas­gow. Ketty giftist og búsettist í Haders­ lev. Eingin teirra átti børn. Í komandi parti verður far­ið norður eftir vestantil á Skot­landi til Mallaig og Isle of Skye, har føroyingar keyptu sild. Her er eisini ein romant­isk søga um ein ring, sum eft­ir 40 ár kom við aftur til Før­oya. Neil Dickson bjóðar vælkomin og Tórður tolkar Svenning av Lofti greiðir frá Ferðalagið lurtar við andakt. Fremst Kristina Sloan og dóttirin Ella Umboðsmaður fyri samkomuna takkar fyri vitjanina