hósdagur 26. september 2013síða 22

Fríggjadagur 27. septmeber 2013 · Nr. 111 22 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Kinna Poulsen Føroyska lyndið til at dyrka tað farna er innan byggilistina eftir øllum at døma avmarkað til ávísar av­gamlar bygningar við flagtekju. Hetta sæst, nú umbyggingin av bygn­ingum á Vestaru Vág er part­ víst liðug, og gamla Saltsølan er trans­formerað til ein snøggan, men full­komiliga anonyman bygning. Gunn­ar Hoydal, arkitektur og rit­ høv­undur heldur sum heild, at far­ ast má fram við fyriliti og var­semi og við greiðari ætlan um, hvat kann fáast burtur úr umbygging og ný­ bygging. Tórshavnar Kommuna hevur kunngjørt, at Vinnuhúsið Vestara Vág um stutta tíð verður veruleiki í teirri umbygdu Saltsøluni. Húsið skal eftir øllum at døma vera part­ ur av einum Silicon Valley átøk­um vinnuøki mitt í føroyska høv­uðs­ staðnum og tá yvirritaða nú fer at finnast at verkætlanini, er tað ikki av­varðandi arkitektavirki, sum hev­ur staðið fyri byggjarínum, sum verður brikslað. Als ikki. Ábyrgdina fyri tí, sum hendir á økinum eigur byggiharrin, Tórshavnar Kommuna, sum uttan fyrilit er farin í holtur við at beina fyri ídnaðarsøguligum dýr­gripum á einum tí áhuga­verd­ asta økinum í okkara høvuðstaði. Saltsølubygningurin er farin, og Bacalaobygningurin er væl á veg, og tá arbeiðið er liðugt verða flest spor av fortíð og av uppruna­sam­ leikanum á Vestaru bryggju rudd­að burtur í eini penleikans ruddingar­ aldu. Silicon Valley í Havn? Vinnan er grundleggjandi týdn­ing­ ar­mikil og skal hava góðar um­støður - tað vita og góðtaka tey flestu. Tað er verri at fata og góð­taka, hví vinnan skal vera ómentað, hví hon skal hava so and­leysar karmar. Tað mátti verið møguligt onkursvegna at sam­eina tingini. Vit sóu sama trupul­leika á Tvøroyri herfyri, tá Varðin Pelagic ikki tók sær tykni av ment­anarsøguligu dýrgripunum á bryggjuni har, fyrr enn virkið í roynd og veru varð tvungið til at taka atlit. Sjúrður Olsen úr Vinnu­ nevndini í Tórshavnar Kommunu hevur í fjølmiðlunum greitt frá m.a., at Vinnunevndin ímyndar sær eitt kveikingarstað eins og "Sili­con Valley" á Vestaru bryggju, og at Saltsølubygningurin verður nú­tímansgjørdur fyri umleið 45 milli­ónir kr. Bygningurin skal nýt­ ast til at hýsa fyritøkur, sum hava eitthvørt við sjógvin at gera, og pláss verður fyri 15 til 20 fyritøkum. Gamaní er umvælda Vinnuhúsið við Vestaruvág snotiligt við ný­ mót­ans glasfwasadu, men hesin kaldi, blái glasbygningurin fær meg at sakna tann kiksaða, løgna Salt­s­ølu­bygningin við smáu flis­ un­um á grundini og eg haldi, at um­vælingin sum heild sær út til at vera framd uttan atlit til hvussu bygn­ingurin sá út fyrr. Hetta sama er við at henda við tí fína hvíta og bláa Bacalaobygninginum við teim­ um serstøku maskin­hallar­glugg­ unum, har fasadan, sum vendir út móti sjónum og sum sæst frá flat­ skattabrúnni við Kaffihúsið í Vágs­ botni, longu er broytt mun­andi. Føroyingar virðismeta tað avgamla Samanumtikið tykist tað sum um, at føroyingar í stóran mun virðismeta og romantisera estetikkin frá gamla bóndasamfelagnum, hús við flag­ tekjum osfr., sum vit fegin vilja varð­veita, meðan lítil og eingin áhugi er fyri bygningum frá fimti­ árunum, teimum mongu smáu blikk­klæddu húsunum (sum verða klædd við træ) ella gomlum ídnaðar­ bygningum. Í størri býum kring all­an heimin verður stórur dentur lagdur á at varveita ídnaðarøki og ídnaðarbygningar, tí teir eru ser­ merktir og partar av søguni hjá býnum. Hugsa vit ein bý sum eina livandi organismu, ið skal skal mennast og liva yvir tíð, skulu nýggj nútíðar íkast heilt vist leggjast afturat javnan, samstundis sum vit verja og bókstavliga byggja víðari á tey søguligu sporini í staðin fyri at viska tey út. Í fleiri býum i Europa eru gamlir ídnaðarbygningar frið­ aðir og fleiri verða brúktir til lista­ søvn og annað mentanarligt. Í Keyp­manna­havn er tað spennandi, sum verður gjørt við risastóra økið hjá Carlsbergfyritøkuni í løt­uni. Stóra europeiska Euro­vision sang­ kappingin verður í Keyp­manna­ havn komandi ár, har grand prixið fer at ganga fyri seg í B&W bygn­ ingunum á Refshaleøen. Eing­in ivi er um, at hetta hongur saman við tí serstaka rustikka autentici­tet­ inum, sum merkir hesar bygning­ um. Mentan og list trívist væl í gomlum ídnaðar­bygningum, tað sæst í Tate Modern í London og nógvar aðra­staðni. Eisini í Føroyum gongur ymiskt mentanarligt fyri seg í gomlum ídnaðar­bygningum, í Klaks­vík, á Tvøroyri og í Havn í pakk­húsunum og í Østrøms fabrikk, Byggilist snýr seg ikki Gamaní er umvælda Vinnuhúsið við Vestaruvág snotiligt við ný­mót­ ans glasfasadu, men hesin kaldi, blái glasbygningurin fær meg at sakna tann kiksaða, løgna Salt­s­ølu­bygningin við smáu flis­un­um á grundini og eg haldi, at um­ vælingin sum heild sær út til at vera framd uttan atlit til hvussu bygn­ingurin sá út fyrr