fríggjadagur 28. mai 2004síða 4

6 Nr. 101 - 29. mai 2004 Nr. 101 - 29. mai 2004 7 Noreg/ Rusland: Noreg eigur heili 95% av veks- andi russiska laksamarkn- aðinum. Alarar í ES og Chili eiga hinvegin bert 5% av marknaðinum. Norski laksaútflutningur- in til Ruslands er tvífald- aður seinastu tvey árini. Eftir einki at hava tjent seinastu trý árini, verður mett, at norska laksavinnan í ár fer at hava eitt samlað yvirskot uppá 1,3 miljardir norskar krónur. -vj. Russiski laksamarknaðurin Chili: Suðuramerikanska landið, Chili, er nú tann fiskivinnutjóðin í heimin- um, sum hevur næst flestar fríhandilsavtalur við onnur lond. Á fyrsta plássi liggur Meksiko. Í dag hevur Chili 38 slíkar avtalur, og hetta vísir, at landið rættiliga er í »fokus« á fiskivinnuøkin- um. Chili hevur fyrimunir av fríhandilsavtalunum og tær avtalur, sum í løtuni hava størstan týdning fyri land- ið, eru avtalurnar við ES, USA, Meksiko og Kanada. -vj. Chili 38 fríhandilsavtalur Jørgin Bech heldur, at royndirnar, hann sipar til, eiga at gerast við daggomlum upsa, har fiskurin hjá nøkrum partrolarum verður tikin úti á fiskifeltinum so skjótt, trolposin kemur at borði UPSI OG PRÍSUR Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo – Eg kundi hugsað mær, at eitt skip, sum lá á fiskifelt- inum, tók trolposan inn so hvørt, sum hálað verður. Fiskurin verður beinanveg- in koyrdur í ísvatn og køld- ur. Hann verður samlaður saman og førdur til lands daggamal og ókruvdur. Skipini, ið tóga, kunnu fáa trolposan aftur so hvørt – ella, meðan tey tóga við einum øðrum trolposa undir. Jørgin Bech sigur, at fiskurin nú verður førdur til lands og virkaður á tann hátt, at upsaflakið verður býtt í tvey – tann hvíti parturin av flakinum fyri seg og spiklagið fyri seg. – Slíkar royndir meti eg kunnu byrja beinanvegin og áðrenn maskinan, sum brúkast skal til endamálið, er tøk, kann upsin arbeiðast uppi á landi við handamegi. Síðan skal vøran marknað- arførast í tveimum, har tað hvíta flakið sum flak ella portiónir verður selt fyri seg og tað, ið eftir – tað myrka spiklagið – fer fyri seg. Hann vísir á, at ein trup- ulleiki við upsanum er, at fiskurin gerst misjavnur til dygdar, tá ið hann liggur leingi á dekkinum. Hálini eru stór, fiskurin smáur, og tað tekur sjálvsagt sína tíð hjá manningini at fáa fiskin kruvdan og ísaðan. Jørgin vísir á, at vit fiska eini 40.000-50.000 tons av upsa um árið, og kemur bert eitt oyra aftrat rávøru- prísinum, er ein hálv miljón krónur meira at tjena – og 10 oyru í meirprísi geva 5 miljónir! Hann sigur, at fekst upsin daggamal og ókruvdur til lands, høvdu eisini møgu- leikar ligið í at fingið okk- urt burtur úr innvølunum. – Eg ivist onga løtu í, at slíkar royndir høvdu verið viðvirkandi til, at vit fingu ein hægri upsaprís, sigur Jørgin Bech. Lesið eisini grein á baksíð- uni. Til lands við daggomlum upsa – Eg kundi hugsað mær, at eitt skip, sum lá á fiskifeltinum, tók trolposan inn so hvørt, sum hálað verður. Fiskurin verður beinanvegin koyrdur í ísvatn og køldur. Hann verður samlaður saman og førdur til lands daggamal og ókruvdur, sigur Jørgin Bech Mynd: Vilmund Jacobsen C M Y K 7 6