fríggjadagur 28. mai 2004síða 8

14 Nr. 101 - 29. mai 2004 Nr. 101 - 29. mai 2004 15 Í grein á heimasíðuni hjá Vinnuhúsinum, roynir skrivstovan at lýsa nakrar av avleið- ingunum, sum stand- ast av, at játtanir til gransking og menn- ing verða skerdar GRANSKING/ MENNING Vinnuhúsið kemur til hesa niðurstøðu um skerjingar innan gransking og menn- ing: Í álitinum frá fíggjar- nevndini viðvíkjandi fiski- vinnuroyndum, vísir nevndin á, at til ber at minka innanhýsis flytingar millum almennar stovnar. Slíkar innanhýsis flytingar fær nevndina at ivast í, um upphæddin, ið løgtingið játtar á ávísum kontum, eru missvísandi. Nevndin metir samstundis, at játtanin til fiskivinnuroyndir í nógv størri mun skal nýtast til veruligar fiskivinnuroyndir. Verkætlanir, sum vóru játtaðar til fíggjarárið 2003 og sum halda fram í 2004, vera íalt 2,2 mió. kr. Av hesum eru uml 1,7 mió. til almennar stovnar. Tað vil við øðrum orðum siga, at skerjingin á fíggjarlógini ikki vil minka um % vísa partin, sum verður játtað til almennar stovnar í 2004, men tann partin, sum er eftir til vinnuna. Ráfiskakeyparafelagið og Ráfiskaseljarafelagið hava saman við Menningar- stovuni søkt um pening til at menna eitt benchmark- ing-amboð til fiskivinnu- fyritøkur. Henda verkætl- anin vil detta niðurfyri. Verkætlanir at kanna fiskidagaskipanina og skip- aninar við stongdum leið- um og friðingum, steðgar upp. Tað er harmiligt vitandi um tann stóra áhuga, sum fiskidagaskipanin hevur frá øðrum fiskiveiðutjóðum og rákið við umhvørvismerk- ing, har keyparar av okkara fiskavørum vilja hava skjalprógv fyri, at fiski- skapurin við Føroyar er burðardygt umsitin. Vit hava onga vitan um hesi viðurskifti í løtuni. Tær verkætlanir, sum m.a. Fiskirannsóknarstovan ger, verða oftast gjørdar í samstarv við vinnuna, t.d. verða skip leigaði til fiski- vinnuroyndir. Almenni stovnurin (Fiskirannsókn- arstovan/ Menningarstovan/ Heilsufrøðiliga starvsstov- an) fyrisitir verkætlanina, men játtani fer til keyp av vørum og tænastum m.a. frá vinnuvirkinum, sum er við í verkætlanini, t.d. skip- inum, sum verður leigað til royndina, og tað er vinnan sum fær ágóðan av úrslit- unum. Peningurin kundi eins væl verið útgoldin til vinnuvirkið, sum er við í verkætlanum, sum so síð- ani kundi keypt vørur og tænastur til verkætlanina m.a. frá einum almennum stovnið (lab.royndir), men so mugu hesar fyritøkur sjálvar fyrisita verkætl-an- ina. Hetta meta fyritøkur- nar seg mangan ikki hava orku til og tað er nógv lætt- ari fyri tær at t.d. almennur stovnur tekur sær av hesum. Fyri fáum árum síðani (1999) fór meginparturin av pengunum, sum vóru játtaðar til fiskivinnuroynd- ir til almennar stovnar. Vinnan var næstan ikki umboða í umsøkjaraskar- anum. Fiskimálaráðið hev- ur seinastu árini lagt stóran dent á at fáa samskipa granskingina innan fiski- vinnugeiran og at fáa hesa granskingina at hava støði í tí, sum vinnan hevur tørv á at fáa gjørt. Hetta arbeiði tekur tíð og tað er ikki fyrr enn nú at úrslitini byrja at síggjast. Játtanin til Granskingar- ætlanir verður skorðin 400.000 kr. Hetta er pen- ingur ætlaður til rakstur av granskingarkjarnunum inn- an biotøkni, framleiðslu- tøkni og veiðutøkni. Pen- ingurin er beinleiðis ætl- aður til at knýta sambond í Norðurlondum, sum kunna viðvirka til, at føroyingar sleppa við í verkætlanir, sum verða fíggjaðar uttan- lands av norðurlendskum grunnum m.a. Hetta arbeiði verður munandi skert, sigur Vinnuhúsið í greinini um skerjingarnar. Avleiðingar av at skerja granskingina GRANSKING Vilmund Jacobsen vilmund@sosialurin.fo Fiskivinnugransking er ein skipan hjá Fiskimálaráð- num, sum umsitur játtanin- ar til Fiskivinnuroyndir og Granskingarætlanir. Ein stýrisbólkur, sum er samansettur av fólki úr vinnuni og almennum stovnum við tilknýti til vinnuna, stendur aftanfyri Fiskivinnugranskingina. Stýrisbólkurin skal á hvørj- um ári lata landsstýris- manninum í fiskivinnumál- um tilmæli um, hvussu peningurin til fiskivinnu- royndir skal nýtast. Bólk- urin hevur eisini ábyrgd av sonevndu granskingar- kjarnunum mótvegis Fiski- málaráðnum. Ásmundur Guðjónsson hevur vegna stýringsbólkin verið samskipari av fiski- vinnugranskingini, men hann er nú farin í annað starv og annar gransking- arsamskipari er settur. Eftirmaðurin er Marita Rasmussen. Tríggjar kjarnur Tríggjar sonevndar gransk- ingarkjarnur eru settar á stovn við trimum gransk- ingarleiðarum; Hóraldi Joensen (biotøkni), Bjarta Thomsen (veiði-og reið- skapstøkni) og Helga Nol- søe (framleiðslutøkni). Hóraldur hevur skriv- stovu á Heilsufrøðiligu Starvsstovuni, meðan Bjarti og Helgi hava sínar skrivstovur á Fiskirann- sóknarstovuni. Allir tríggir arbeiða tó burtur av við fiskivinnugransking. At granskingarkjarnurnar verða hýstar av og byggja á verandi og hóskandi karm- ar í almennum stovnum, merkir, at komast kann skjótt í gongd við gransk- ingini. Væntandi er eisini, at við hesum fæst eitt mennandi samstarv við vertsstovnin – stovnin, har skrivstovan hjá gransking- arleiðaranum er. Kjarnurnar hava til enda- máls at byggja upp vísinda- ligan førleika, sum er við- komandi fyri vinnuna. Hetta verður gjørt við at luttaka í og skipa fyri verk- ætlanum í samstarvi við fiskivinnuna og gransking- arstovnar her heima og uttanlands. Á henda hátt skulu kjarnurnar mennast og fáa fleiri granskarar knýttar at sær. Tað er Fiskimálaráðið, sum setur leiðararnar fyri granskingarkjarnurnar. Til hvørja kjarnu er knýtt ein programnevnd við gransk- arum og fólki úr vinnuni. Hesi verða saman við granskingarleiðaranum við til at stinga út í kortið, hvat virksemið í kjarnuni skal umfata. Tað sá bjart út: Granskarar og vinna hond í hond Osmund Guðjónsson var maðurin, sum vegna Fiskimálaráðið legði lunnar undir Granskingarætlanina Mynd: Vilmund Jacobsen Tveir av granskingarleiðarunum, Bjarti Thomsen, sum tekur sær av menning av reiðskapi, og Hóraldur Joensen, sum er granskingarleiðari fyri biotøkni Mynd: Vilmund Jacobsen C M Y K 15 14