mánadagur 20. januar 2014síða 4

Mánadagur 20. januar 2014 · Nr. 8 4 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 tíðindi Áki Bertholdsen Løgreglan í Føroyum hevur ongantíð áður lagt hald á so nógvar hassjplantur, sum í fjør. Tað staðfestir Mikkjal Thomas­sen, løgreglumaður á narkodeildini hjá løg­reglu­ ni í Føroyum. Hann sigur, at tilsamans legði løgreglan hald á heilar 358 hassjplantur í fjør og tað er nógv meiri nakrantíð áður. Kanningar á Rann­ sóknar­stovu í Danmark vísa, at tað svarar til sløk 16,5 kilo av hassji. Annars hevur løgreglan har­um­framt eisini lagt hald á góð fýra kilo av hassji. - Tilsamans hava vit so­ statt lagt hald eina nøgd, sum svarar til 21 kilo av hassji. Tað er ein rættiliga stór nøgd og tað eru rættiliga nógv ár síðani, at hald er lagt á so stórar nøgdir til tann føroyska marknaðin, sigur Mikkjal Thomassen. Dyrka hasjj sjálvi Løgreglan hevur áður lagt hald á stórar nøgdir av hassji. Í 2003 varð hald lagt á yvir 46 kilo, men ein stór­ur partur av tí, eini 20 kilo, varð ætlað til íslendska mark­ naðin. Í 2011 varð hald lagt á góð 17 kilo, men av teimum vóru 11 kilo á veg til Grønlands. Annars er tað ikki so gamalt, at løgreglan leggur hald á hassjplantur. Fyrstu ferð, hald varð lagt á hassjplantur, var í 2009, tá ið hald varð lagt á einar 200 plantur, men í hagtølunum hjá løgregluni stendur hetta skrá­sett sum átta kilo av marihua­na. Annars varð hald lagt á 36 plantur í 2010, og í 2011 varð hald lagt á 56 plantur. Og í 2012 varð so hald lagt 213 plant­ur. Mikkjal Thomassen sigur, at akkurát sum í londunum rundan um okkum, er rákið í Føroyum eisini tann vegin, at tey, sum fáast við rúsevni fara meiri og meiri yvir til at dyrka sjálvi, tí tað er bæði bílig­ari, ómakaleysari, og yvir­høvur nógv eindaldari enn at innflyta og smugla. Løgreglumaðurin sigur, at fleiri av hesum málum koma fyri rættin í vár. - Tað verður áhugavert at vita, hvussu revsingarnar verða, men við at leggja fleiri mál saman, fær rætturin betri møguleika at leggja eina linju og tað eru vit spent­ir upp á, sigur Mikkjal Thomassen. - Dómarnir hjá rættinum í vár, verða rættiliga avgerðandi fyri, hvussu revsingarnar fara at verða í framtíðini fyri at dyrka hassj. Ein løgfrøðingur, vit hava tosað við, sigur, at hendur tað, at rætturin fer at umroknað, hvussu nógv hassj kann fáast burtur úr tí, sum er dyrkað, kann talan verða um harðar dómar í ávísum førum. Mikkjal Thomassen sigur, at somuleiðis er nýtslan av soppum eisini farin at vinda upp á seg í Føroyum. - Soppar veksa ymsa­ staðni í Føroyum, men tað er hvørki lógligt at heinta ella at tilvirka teir so at teir verða til rúsevni, men tað órógvar okkum at, vit oftari og oftari eisini síggja hetta slagið av misbrúki. Hinvegin veksur misbrúki av heilivági eisini og løgreglan sær oftar og oftari, at heilivági, sum fólk fáa upp á resept, verður brúktur sum rúsevni, ella seldur sum rúsevni. Ein heilivágur, sum verður nógv brúktur at rúsa seg við, er ritalin, sum verður brúktur til sjúklingar við ADHD. Hetta hevur løgrelan ikki kent so nógv til áður og fyrstu ferð, hald varð lagt á ritalin í rúsevnaumhvørvinum í Føroyum, var í 2012, tá ið hald varð lagt á 65 tablettir. Men í fjør varð hald lagt á ikki færri enn 153 tablettir. Nógv rúsevnamál í fjør Annars hevur løgreglan havt lutfalsliga nógv rúsevnamál í fjør. Í fjør høvdu vit 68 vanlig rúsevnamál, har fólk vórðu tikin við smáum nøgdum og tað er eitt sindur meiri enn í 2012. Men í fjør høvdu vit eisini 28 mál um brot á rúsevnalógina, har Ongantíð áður lagt hald á so nógvar hassjplantur NARKOTIKA Í FØROYUM Løgreglan í Føroyum hevur havt nógv stríð av rúsevnum í fjør Áki Bertholdsen - Heilivágur, sum læknar skriva upp á resept, er eitt nógv brúkt rúsevni í Før­ oyum. Tað sigur Mikkjal Tho­ mas­sen, løgreglumaður á Narko­deild­ini hjá løgregluni. Hann sigur, at tað kemur oftari og oftari fyri, at løgreglan rennur seg í heili­ vág, sum verður brúktur sum rús­evni. Talan er um nógv ymisk sløg av heilivági, sum verður brúkt­ur at rúsa seg við, bæði Kodein, Stesolid og onnur sløg. Men serliga er tað eitt ávíst slag av heilivági, sum gongur aftur og tað er Rita­ lin, sum verður brúkt til sjúk­ ling­ar við ADHD. Hetta var ikki gamalt og fyrr og fyrstu ferð, løg­regl­an legði hald á Ritalin í Før­oy­ um, var í 2012, tá ið hald varð lagt á 65 tablettir. Men í fjør varð hald lagt á ikki færri enn 153 tablettir. Og tað eru nógvir pengar í at selja heilivág sum rúsevni, tí ein Ritalin tablett kostar ímill­um 100 og 300 krónur, sig­ur Mikkjal Thomassen. - Ritalin er ein stórur trupu­leiki, við tað at tað er so lætt at fáa fatur á, sigur Mikkjal Thomassen. Men hann staðfestir, at í slík­um førum er løgreglan í eini heilt serligari støðu. - Tá ið talan er um heilivág, sum fæst av apotekinum upp á resept, er tað sjálvandi burtur­av ein læknalig met­ ing, sum ger av, hvør fær heili­vág­in og, hvussu nógv, hvør einstakur fær. - Vit fáa ikki gjørt annað enn at vísa á, at hetta er ein trupul­leiki. Tað eru fólk, sum hava eina sjúku sum ger, at tey hava tørv á heiliváginum, men samstundis er tað stór­ ur eftirspurningur eftir hon­um á svarta rús­evna­ mark­naði­num, leggur hann aftur­at. Nógvar snildir Mikkjal Thomassen stað­ festir somuleiðis, at nógvir av mis­nýtar­arnum hava ADHD og fáa Ritalin frá læk­ na­num. - Men samstundis skerst held­ur ikki burtur, at tey, sum vilja hava fatur á heili­ vági at rúsa seg við, ella at selja sum rúsevni, duga eisini sínar snildir. - Tað er lætt at fara á inter­netið og lesa seg fram til, hvussu sjúkueyðkennini upp á ADHD eru og tað er eing­in loyna, at hetta er ein fram­ferðarháttur, sum eisini verður brúktur. Men tað eru eisini dømi um, at ADHD sjúklingar siga, at teir hava mist heilivágin burtur og mugu hava nýggj­ an, ella at tey fara ein langan túr til skips og mugu hava niður­fyri. Mikkjal Thomassen sigur, at hagtøl hjá apo­teks­verk­ing­ um vísa, at nøgdin av Rita­lin í Føroyum er meir enn tíggju­ faldað í árunum frá 2006 til 2012. - Samstundis er talið á teim­um, sum fáa Ritalin upp á respept fyri sjúku, fýra­fald­ að í sama tíðarskeiði. Tað merkir, at antin fær hvør sjúklingur nógv sterk­ ari heilivág, ella fær hvør sjúk­lingur meiri enn tvær ferð­ir so nógvan heilivág nú, sum fyri nøkrum árum síða­ ni. Misnýtsla av heilivági vindur nógv upp á seg NARKOTIKA Í FØROYUM Tað vindur meiri og meiri upp á seg at heilivágur frá læknum, verður misbrúktur og seldur sum rusevni