hósdagur 6. mars 2014síða 7

7 Fríggjadagur 7. mars 2014 · Nr. 28 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Fríggjadagur 22. november 2013 · Nr. 135 10 11 Fríggjadagur 22. november 2013 · Nr. 135 Sosialurin Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 borgarlig víglsa borgarlig víglsa samkynd sleppa ikki at giftast! Samgongutinglimir hava bundið seg til, at andstøðu­ uppskot skulu viðgerast í samgonguni, sum síðani tekur eina felags støðu. Mín høvuðsuppgáva er at tryggja, at samgonguskjalið verður hildið. Og eg kann bara staðfesta, at hetta málið er ikki partur av samgonguskjalinum, sigur Kaj Leo Holm Johannesen Uppskotsstillararnir hava síðsta hálva árið roynt at greiða løgfrøðiligu træðrirnar, soleiðis at eitt danskt málsøki kann reisast og viðgerast í løgtinginum. – Við hesum uppskotinum hava vit funnið ein leist at viðgera málið, siga Poul Michelsen, Rigmor Dam og Bjørt Samuelsen ón Brian Hvidtfeldt Tað verður ikki upp til hvønn instakan løgtingslim at aka støðu út frá síni sann­ øring, nú málið um at oyva samkyndum at gift­ ast borgarliga kemur til við­ gerðar í løgtinginum. Kaj Leo Holm Johannesen r avgjørdur í spurninginum um, hvussu samgongan tekur móti uppskotinum frá Poul Michelsen, Rigmor Dam og Bjørt Samuelsen. – Í samgonguni hava vit av talað, at tá andstøðan kemur við uppskotum, ið kunnu seta samgongustevið í vanda, so skulu hesi uppskot við gerast í samgonguni fyrst. Mín uppgáva sum samgongu­ eiðari er at tryggja, at vit ylgja samgonguskjalinum. Og eg kann bara staðfesta, at hetta andstøðuuppskotið er kki við í samgonguskjalinum, igur Kaj Leo Holm Johanne­ en. Spurdur beinleiðis, um hann sum samgonguleiðari er at nokta sínum sam­ gongu limum at atkvøða yri upp skotinum um at oyva samkyndum at giftast borgar liga, svarar løgmaður av gjørdur: – Vit hava eitt samgongu­ kjal at arbeiða út frá. Og hetta málið er ikki partur av amgonguskjalinum. Talan r um eitt uppskot frá and­ tøðu ni, og tí fara vit í sam­ gong uni at viðgera tað og aka eina felags støðu. Løgmaður endurtekur leiri ferðir, at málið er ikki partur av samgongu skjal­ num. Og hóast málið av umm um verður roknað um eitt »etiskt mál«, har øg tings limir kunnu atkvøða rítt eftir síni sannføring, o eru tær spælireglurnar ikki gald andi í hesum mál­ inum: – Nei, tað verður ikki talan um at fríttstilla samgongu­ limir. Samgongan kemur at tosa saman og taka eina felags støðu til málið, sigur løg maður og endurtekur, at málið ikki er partur av sam­ gongu skjalinum. Disciplin Hóast Kaj Leo Holm Johanne­ sen persónliga hevur givið til kennar eina liberala støðu til rættindi hjá samkyndum, so metir løgmaður ikki, at hans­ ara persónliga støða hev ur týdning. – Nei, mín persónliga støða er irrelevant í dag. Eg taki fult undir við at samkynd skulu hava somu rættindi sum onnur. Tað gjørdi eg longu greitt í 2002. Men nú havi eg eitt samgonguskjal at halda meg til. Og sum løgmaður er tað mín uppgáva at tryggja stevið í samgonguni, sigur Kaj Leo Holm Johannesen. Løgmaður hevur hug at ilskast inn á teir tríggjar løgtingslimirnar, sum nú leggja uppskotið fram. – Hesi fólkini leggja ikki uppskotið fram, tá tey eru í samgongu. Hví gera tey ikki tað, spyr løgmaður og svarar sjálvur: – Tað er væl helst tí, at tey tá hava somu atlit at taka, sum vit í samgonguni hava ídag. Løgmaður sigur seg tí ivast í motivinum hjá teimum trimum løgtingslimunum fyri at leggja uppskotið fram júst nú. – Ja, eg ivist í motivinum, staðfestir Kaj Leo Holm Johannesen og vísir enn einaferð til tann politiska veruleikan, sum eftir hansara tykki gera slík mál so trupul. jonbrian@sosialurin.fo Løgmaður blokerar Nú er leisturin lagdur Jón Brian Hvidtfeldt – Stóri spuringurin hevur verið, um tað nú ber til at reisa eitt fólkatingsmál í løg tinginum. Tann knútin hava vit nú loyst við at gera tað á henda hátt, sigur Poul Michelsen. Saman við Bjørt Samuelsen úr Tjóðveldi og Rigmor Dam úr Javnaðarflokkinum er for­ maðurin í Framsókn sjálvur triði til at leggja fram upp­ skot fyri tingið, sum skal broyta hjúnarbandslógina so leiðis, at fólk av sama kyni fáa rætt til eina borgarliga vígslu. Lógartekniskt er málið bundið saman av trim um løg tingsmálum, sum verða løgd fram sum ríkis­ lógar tilmæli. Tey snúgva seg ávíkavist um at broyta grein­1 í hjúnarbandslógini, soleiðis at hon eisini fevnir um borgarligt hjúnarband millum tveir persónar av sama kyni. Um at broyta rættar gangslógina soleiðis at per sónar av sama kyni eisini fáa møguleika og rætt til at skiljast. Og um at broyta hjúnarbandslógina so leiðis at kirkjan ikki fær skyldu til at vælsigna vígslur mill­ um tvey av sama kyni, eins og dagførda lóggávan í Dan­ mark ásetir. – Broytingin hevur við sær, at einans verður hjúnaband millum mann og kvinnu, sum kann verða vælsignað í kirkju, siga Poul Michelsen, Bjørt Samuelsen og Rigmor Dam í viðmerkingunum til upp skotið. Fólkakirkjan er føroyskt málsøki, og teir tríggir løg­ tingslimirnir eru sannførdir um, at rættast er at kirkjan sjálv ger upp sína støðu í hesum máli. Langur vegur Verða tey trý uppskotini sam tykt í løgtinginum, so fer málið víðari til donsku stjórnina at avgreiða. Poul Michelsen, Bjørt Samuelsen og Rigmor Dam rokna við, at danski ráðharrin á økinum kann seta broytingarnar í gildi fyri Føroyar við so­ nevnd ari »kongligari fyri­ skipan.« Men meta løgfrøð­ ing ar nir, at ráðharrin ikki hevur heimild at fremja broyt ingarnar av sínum ein ting um, so endar málið í Fólka ting inum. – Hóast tað skuldi komið so langt, at málið endar í fólkatinginum, so dugi eg ikki at ímynda mær, at fólkatingið fer at seta seg ímóti einum ynski úr Føroyum, sigur Poul Michelsen avgjørdur. Somu sannføring hava Bjørt Samuelsen og Rigmor Dam. Men áðrenn tað møgu­ liga kemur so langt, so skal málið sum nevnt fyrst av øllum samtykkjast í løg ting­ inum. – Tað ber sjálvandi til at seta spurningin, um eitt fólka tingsmál kann reisast í løg tinginum. Okkara argu­ ment hevur alla tíðina verið, at talan er um eina demo krat­ iska prosess millum Føroyar og Danmark. Og tað má bera til at byrja hesa prosessina í løgtinginum, sigur Poul Michelsen. Tey trý hava arbeitt við mál inum í útvið hálvt ár. Talan hevur verið um eina tunga tilgongd, sum hevur verið merkt av nógv um, løg­ frøðis ligum iva spurn ingum. – Men vit hava fingið sera góða hjálp frá einum løg­ frøðingi, sum sjálvboðin hev­ ur arbeitt við at greina allar ivaspurningarnar og smíða lógaruppskotini, sigur Poul Michelsen. Uppskotini vóru løgt fyri løgtingið á tingfundinum miku dagin, og tey koma vænt andi til fyrstu viðgerð í aðru viku. jonbrian@sosialurin.fo LGBT Føroyar, sum er ein áhugafelagsskapur, ið stríð­ ist fyri rættindunum hjá samkyndum, hevur neyvt fylgt arbeiðnum hjá teimum trimum løgtingslimunum, sum mikudagin løgdu fyri løgtingið uppskotini, ið kunnu tryggja samkyndum rættin at giftast borgarliga. Tað var tí ein stór løta fyri felagsskapin, tá uppskotini vóru løgd fyri løgtingið, stutt fyri klokk­ an fimm seinnapartin miku dagin. Stutt eftir sendi LGBT út tíðindaskriv við hesi tøkk: – LGBT Føroyar vil fegin nýta høvið at takka hes­ um trimum tingfólkum fyri at vísa dirvi og ganga á odda við at leggja hesi upp skotini fyri Løgtingið í dag. Allir okkara limir, teirra avvarandi og okkara mongu stuðlar annars, hava eisini øll verið við til at fáa hetta málið inn um gáttina á tinginum í dag. Tað fegnast vit almikið um og eru sera takksom fyri. Ein serliga tøkk fer eisini til løgfrøðingarnar, ið hava givið eina sera virðismikla hjálpandi hond. Uttan LGBT fegnast um uppskot Jógvan á Lakjuni ! Alfred Olsen NEI Hanus Samró Bárður Nielsen NEI Joen Magnus Rasmussen NEI Reimund Langgaard NEI Eyðgunn Jana Samuelsen JA Høgni Hoydal JA Henrik Old Páll á Reynatúgvu ! Brandur Sandoy Gerhard Lognberg NEI Rigmor Dam JA Bjarni Djurholm Helgi Abrahamsen NEI Janus Rein Rósa Samuelsen Jákup Mikkelsen Jóna M. Mortensen NEI Aksel V. Johannesen JA Kristina Háfoss Bill Justinussen Sirið Stenberg JA E.M. Gunnleygsdóttur NEI Edva Jacobsen NEI Rodmundur Nielsen Eivin Jacobsen Poul Michelsen JA Bjørt Samuelsen JA Kristin Michelsen Gunvør Balle JA Jenis av Rana Kári P. Højgaard NEI NEI ! ! ! ! ! JA ! ! ! ! ! NEI ! ! Hava ikki tikið støðu, ella vilja ikki svara. Ikki fingið fatur á. 20. november 2013 gjørdist ein søguligur dagur, sigur felagsskapurin hjá samkyndum í Føroyum tykkum var einki mál lagt fram í dag. LGBT Føroyar sigur seg vóna og vænta, at løg maður og allir floks­ leið arnir annars fara lata tinglimirnir atkvøða eftir egn ari sannføring. – Vit vóna, at polit iska landslagið fer at endur­ spegla fólksins vilja, og fer at atkvøða fyri upp skot­ unum, sigur felags skapurin LGBT Føroyar. jonbrian@sosialurin.fo Eiler Fagraklett TÍÐINDI at illskast inn á komm­ununa ella TAKS fyri at rætt­vísgera, at eg eri gift, hóast par­lagið ikki er galdandi í Før­oy­um? Ella skal eg bara taka skjót­ astu og lættastu loysn­ina og skriva, at eg eri støk og harvið avsanna tann mest um­ráðandi persónin í mín­ um lívi? At gera mun á fólki særir bæði fíggjarligt og ken­ sluligt, sigur ein rørd Marita hin­umegin hornið í Lond­on. Røddin er nú vorðin sár­bar. Tað er greitt, at hon hevur hugs­að nógv um hesar upp­ liv­ing­arnar.­ Or­sakað av, at Mar­ita og Fiorella eru í sam­ kynd­um skrá­settum parlagi, hava tær eingi lógarrættindi í Før­oy­um. Uttan ein mann­lig­ an før­oysk­an hjúnarfelaga, er Fi­orella bert eitt ferð­a­ fólk. Hon kann tí bert steðga í tríggj­ar mánaðir í Før­oy­ um, eins og onnur ferða­ fólk. Eis­ini eru tær verri skikk­að­ar fíggj­arliga, um tær ikki eru skrá­settar sum hjún­arfelagir. Tí­skil hava tær eitt brennandi ynski um, at Løgtingið fer at sam­ tykkja broytingarnar í hjún­ ar­bands­lógini. Ein broyting hevði opnað møguleikarnar hjá Mar­itu og Fiorellu. Tær droyma um at festa búgv í Før­oy­um, eins og at halda eitt stórt brúdleyp í røttum Holly­wood. Nakað, sum tær ikki høvdu umstøður til, tá ið tær gingu saman í skrá­ sett parlag fyri fimtan árum síð­ani. Brúdleyp nr.2? Marita og Fiorella hava til­ vit­að bíðað við at broyta teirra skrá­set­ing­arskjøl, so tær al­ment kunnu kalla seg hjún­ar­fel­agar. Tær vóna, at tær kunnu giftast í Føroym, so tær loks­ins kunnu hýsa tí brúd­leypi, sum tær ikki høvdu umstøður til í 1999. –Tað skal vera við hvítum brúð­ar­kjóla, brúðarbukett, ring­um og einari stórari veitslu. Meira sum í ´Holly­ wood´ og minni sum í ´Las Veg­as´ hesuferð, sig­ur hon grínandi. Tónin er aftur vorðin lætt­ ur, og ein hómar eina vón í Lond­on. Hóast hon ikki skilir teir 24 politikk­arnar, sum ikki stuðla lóg­aruppskotinum,­ við­ur­kenn­ir hon, at tað verð­ ur sam­tykt, tá ið tíðin er búgvin. Marita og Fiorella noyðast tí­skil fram­vegis at góðtaka, at tær bert eru ferðafólk í eitt av­markað tíðarskeið, tá tær lenda í Vágum. Tær noyðast at bíða, til tíðin er somikið búgv­in, at tær at enda kunnu lata seg í brúðarklæðini og siga JA á øðrum sinni – hesu­ ferð í Føroyum. il, at andstøðu­ i, sum síðani ppgáva er at ldið. Og eg r ikki partur av lm Johannesen U at ei í l vi M jonbrian@sosialurin.fo okerar N Jón – ver rei løg ha tað Mi úr úr ma tri sko bro so l fáa víg má tri Jógvan á Lakjuni ! Alfred Olsen NEI Hanus Samró Bárður Nielsen NEI Joen Magnus Rasmussen NEI Reimund Langgaard NEI Eyðgunn Jana Samuelsen JA Høgni Hoydal JA Henrik Old Páll á Reynatúgvu ! Brandur Sandoy Gerhard Lognberg NEI Rigmor Dam JA Bjarni Djurholm Helgi Abrahamsen NEI Janus Rein Rósa Samuelsen Jákup Mikkelsen Jóna M. Mortensen NEI Aksel V. Johannesen JA Kristina Háfoss Bill Justinussen Sirið Stenberg JA E.M. Gunnleygsdóttur NEI Edva Jacobsen NEI Rodmundur Nielsen Eivin Jacobsen Poul Michelsen JA Bjørt Samuelsen JA Kristin Michelsen Gunvør Balle JA Jenis av Rana Kári P. Højgaard NEI NEI ! ! ! ! ! JA ! ! ! ! ! NEI ! ! Hava ikki tikið støðu, ella vilja ikki svara. Ikki fingið fatur á. Fiorella og Marita vóna, at tær kunnu giftast í Føroym, so tær loks­ins kunnu hýsa tí brúd­leypi, sum tær ikki høvdu umstøður til í 1999 22. november í fjør hevði Sos­i­al­urin ­hetta spurn­ar­ um­far millum ting­fólk –sum greitt vísti, at ting­fólk ikki taka undir við upp­skotinum um at lata sam­ kynd giftast borg­arliga