hósdagur 20. mars 2014síða 9

9 Fríggjadagur 21. mars 2014 · Nr. 34 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 havrannsóknarskip Á 50 ára degnum fekk Havstovan 10 milliónir krónur til nýtt Havrannsóknarskip. Pengarnir komu tó ongantíð vegin fram Jón Brian Hvidtfeldt Ein millumrokning í drúgva málinum um Markna­gils­depilin var, at lands­stýrið skuldi veita sjálv­sognar­stovni stuðul til at rinda lán aftur yvir 20 ár. – Hetta er ein roynd at sníkja útreiðslur av fíggjar­lógini, ljóðaði ávar­ ingin úr Fíggjar­mála­ráð­ num ta ferðina. Meðan Fíggjar­mála­ ráð­ið hevur varnar við­merk­ing­ar til alterna­tiva leistin við hav­ rann­sóknar­skipinum, so var øðrvísi í 2007. Tá varð ráðið biðið um at gera við­ merk­ingar til ætlanina hjá Mentamálaráðnum um at leggja útreiðslu til Marknagilsdepilin uttan fyri fíggjarlógina. Menta­mála­ráðið vildi fáa fíggjar­liga heimild til at veita stuðul til avdráttir og rentur av láni, sum sjálvs­ognar­stovnurin Tekn­iski Skúli í Tórshavn skuldi taka í samband við hesa bygging. Við upp­ skot­inum fekk lands­ stýris­maðurin heimild til at veita upp til 150 milliónir krónur í stuðli til sjálv­sognar­stovnin, leyp­andi yvir eitt 20 ára skeið, frá 2010 til 2030. Men hetta var ein dekan ov kreativur fígg­ingar­háttur, metti Fíggjar­málaráðið, sum vísti á meginregluna um, at alt virksemið hjá land­ inum skal takast við í fíggjar­lógina. – Fíggjarmálaráðið vil tí harðliga átala, at lóg­ar­ uppskot verða tilevnað, sum ganga ímóti megin­ regl­uni um, at út­reiðslur­ nar av løgu­arbeið­um, sum landið fíggjar antin bein­leiðis ella sum stuðul, skulu takast við í fíggjar­ lóg sam­svarandi byggi­ gongd­ini, segði ráðið í 2007. Stýringin Í døminum frá 2007 var sum nevnt talan um ein sjálv­sognarstovn, sum skuldi fáa pengar úr lands­kassanum. – Løgur, sum landið fíggjar, heilt ella næstan fult út, eiga at verða bygd­ar við landinum sum byggi­harra og verða ver­ andi ogn hjá landinum, segði Fíggjarmálaráðið tá. Ávísir líkar eru við leist­in fyri hav­rann­sókn­ ar­skipið. Tí sambært lógar­uppskotinum hjá Jacob Vestergaard kemur lands­kassin við sínum lang­tíðar sáttmála við privata eigaran at fíggja alt skipið, uttan tó at eiga tað. Í aktuella málinum við havrannsóknarskipinum dylir landsstýrismaðurin ikki fyri, at hansara leistur er ein avleiðing av, at politiskur meiriluti fæst ikki fyri at raðfesta eitt nýtt havrannsóknarskip fram um aðrar íløgur á fíggjarlógini næstu árini. Afturi í 2007 segði Fíggjarmálaráðið, í mál­ inum um alternativa fígg­ ingar­háttin til Markna­ gils­depilin, mill­um annað soleiðis: – Samanumtikið slepst ikki undan varhuganum av, at roynt verður við hes­um leisti at sníkja út­ reiðslur av fíggjarlógini, óivað tí hetta hevði við­ ført trengri rásarúm inn­ an løgukarmin og helst eis­ini verri úrslit í fíggjar­ lógini. Hetta kann ikki tulk­ast sum annað enn sera vánaligt arbeiðslag og dára hugburður. Gjaldstovan Umframt ávaringar úr Fíggj­armálaráðnum, so hevði stjórin á Gjald­ stovuni eisini peiki­fing­ urin á lofti ta ferðina. Í sín­um hoyringssvari til málið um alternativa fígg­ ingar­háttin til Markna­ gils­depilin, skrivar Leif Abrahamsen soleiðis: – At spjæða eina skyldu, sum er 100 pro­ sents vís, yvir 20 ár, er tað sama sum ikki at vilja síggja veruleikan í eyguni. Rokn­skap­ur og fíggjarlóg eiga sjálv­andi at ganga hond í hond. Tí eigur øll skyldan at verða tikin við, tá ið henda er uppstaðin. jonbrian@sosialurin.fo Fordømi við ávaringum Tað var ein stórfingin løta, tá Jákup Sólstein handaði Hjalta í Jákupsstovu eina heilsan. Í hondini hevði formaðurin í For­skots­grunni Fiski­flot­ans ein kekk á 10 milliónir krón­ur, sum stjórin fyri tá­ver­andi Fiski­rann­ sóknar­stov­una skuldi sleppa at brúka sum ískoyti til eitt nýtt hav­rann­sóknar­skip. Handanin fór fram á sjálvum 50 ára deg­num hjá Fiski­rann­ sóknar­stov­uni, sum til høvið broytti navn til Havstovan. Men nógv vatn er runnið í ánni síðani há­tíðar­dagin í Nóatúni í Havn, 2. apríl 2009. Lands­grannskoðanin kom inn í málið og hevði fremsta­ fingur á lofti, tí grunnurin er ogn hjá tí almenna og tí er tað bara løgtingið, sum við eini viðtøkubroyting fyri grunnin kann luta út pengar burtur av egin­ogn­ini. Tað gjørdi løg­ting­ið ongantíð. Í staðin varð øll egin­ ognin hjá For­skots­grunni Fiskiflotans flutt yvir í ein annan grunn, Trygdar­grunn Fiski­vinn­unar, sum fór at virka 1. januar 2011. Tá var egin­ognin hjá For­skots­ grunn­inum komin upp á 31 milliónir krónur. Saman við 20 milliónum úr Trygdar­ grunninum fyri av­reið­ingar og lønir eru tað pengar úr For­skots­grunn­inum, sum í dag er grundar­lagið undir Trygdar­trunni Fiski­ vinnunar. Tí endaði kekkurin, sum skuldi vera við til at gjalda rokningina fyri eitt nýtt alment hav­rann­sóknarskip, í staðin í einum grunni, hvørs enda­mál er at tryggja før­ oyskum fiskimonnum eina minstuløn, tá lítil ella eingin fiskur er at fáa. jonbrian@sosialurin.fo Kekkurin endaði í Trygdargrunninum Jákup Sólstein handar Hjalta í Jákupsstovu ein kekk á 10 milliónir krónur frá Forskotsgrunni Fiskiflotans Verður lógaruppskotið hjá Jacob Vestergaard samtykt, so fer samstundis úr gildi løgtingslóg nr. 76 frá 7. juni 2011, ið gevur landsstýrismanninum í fiskivinnumálum at byggja eitt havrannsóknarskip fyri í mesta lagi 200 milliónir krónur