hósdagur 20. mars 2014síða 10

Fríggjadagur 21. mars 2014 · Nr. 34 10 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 havrannsóknarskip Jón Brian Hvidtfeldt – Innihaldið í avtaluni skal síggjast fram um formligu viðurskiftini. Tað eru sostatt teir fíggjarligu veruleikarnir, heldur enn formligu eigara­ viðurskiftini, sum eru av­ ger­andi fyri, um ein leasing­ avtala skal viðgerast sum eitt lánifíggjað keyp av eini ogn, ella sum ein leiguavtala. Tað sigur Jørmann Petersen, statsaut. revisor hjá grann­skoðarafyritøkuni Januar. Sosialurin hevur biðið grann­skoðaran hyggja nærri eftir lógaruppskotinum og tí leisti, sum lands­stýris­ mað­urin í fiskivinnumálum ætlar at brúka fyri nýggja hav­rannsóknarskipið. Tað er gjørt við støði í roknskapar­ ligum áseting­um um fíggjar­ lig og operationella leasing. Lógaruppskotið hjá Jacob Vestergaard leggur í stuttum upp til, at landið skal lang­ tíðarleiga skipið í upp til 20 ár. Tað skal byggjast eftir útbjóðingartilfarinum hjá Havstovuni. Lands­stýris­ mað­urin skal tryggja sær keyps­rætt til skipið. Árliga leigan skal vera í mesta lagi 12 milliónir, umframt í mesta lagi aðrar 13 milliónir til rakstur og viðlíkahald. Sam­ bært tilfarinum fer tað at kosta umleið 200 milliónir krónur at byggja skipið. Jørmann Petersen hevur sett indikatiónir uppá fíggjar­liga leasing upp ímóti nevnda lógaruppskotoinum hjá lands­stýrismanninum. Leist­urin peikar beint ímóti, at talan er um fíggjarliga leasing: – Tað er lítil og ongin ivi um, at leasingtakarin vil yvir­ taka ognina, tá av­talan gong­ ur út. Leasing­tíðar­skeiðið dekkar stóran part av »øko­ nom­isku livi­tíð­ini« hjá skip­ inum. Nú­tíðar­virðið av gjald­ ing­unum til leasinggevara svarar stórt sæð til kost­ virð­ið á ognini. Leasaða ognin er so serútgjørd, at bert leasingtakarin kann brúka hana, sigur Jørmann Petersen. Niðurstøðan hjá statsaut. grannskoðaranum er tí greið: – Tað eru fleiri viðurskifti, sum benda á, at talan er um fíggjarliga leasing, staðfestir Jørmann Petersen, og peikar serliga á nøkur viðurskifti: – Ræðisrætturin á skip­ inum og keypsrætturin til skipið. Leasingtíðarskeiðið dekk­ar stóran part av livi­ tíðini, nútíðarvirðið svarar stórt sæð til kostvirðið, og har­umframt er skipið ser­út­ gjørt til vísindalig endamál. Sambært roknskapar­lóg­ gávuni, so skal øll út­reiðsl­an takast við á fíggjar­lógina, tá talan er um fíggjar­liga leas­ ing. Tað merkir, at øll íløgan í hav­rann­sóknar­skipið, um­ leið 200 milliónir krón­ur, skal førast inn í fíggjar­karm­ arnar og harvið fíggjar­lógina næstu árini. jonbrian@sosialurin.fo • Lítil og ongin ivi er um, at leasingtakarin vil yvirtaka ognina, tá leasingavtalan gongur út • leasingtakarin hevur ein lagaligan keypsmøguleika tá avtalan gongur út • leasingtíðarskeiðið dekkar stóran part av ognsins økonomisku livitíð (vanliga 75% ella meira) • Nútíðarvirðið av minimumsgjaldingunum til leasinggevara svarar stórt sæð til kostvirði á ognini (vanliga 90% ella meira) • Leasaða ognin er so serútgjørd, at bert leasingtakari kann brúka hana • Leasingtakarin ber tap hjá leasinggevara, tá leasingavtalan gongur út Sambært aðtjóða roknskaparstandardin IAS 17 viðvíkjandi leasing eru fylgjandi indikatorar uppá fíggjarliga leasing Tí er talan um leasing Langa og bindandi leigu­ av­talan talar fyri, at lands­ stýrið í veruleikanum fer undir fíggjarliga leasing, sigur Gjaldstovan í hoyrings­svari. Leisturin hjá lands­ stýris­manninum í fiski­vinnu­málum fær á v a r i n g a r ­l a m p u r n a r at blinka á Føroya Gjaldstovu. Sambært hoyrings­svarinum hjá Gjaldstovuni er reelt talan um at landsstýrið fer undir fíggjarliga leasing av einum nýggjum hav­rann­ sóknarskipi. Tað er serliga tann langa leiguavtalan, upp til 20 ár, sum fær Gjaldstovuna at rópa varskó. Gjaldstovan vísir á, at vanliga verður mælt stovnum frá at gera leigu­sáttmálar, sum eru longri enn 10 ár, tí tá er sátt­ málin at líkna við keyp. Gjaldstovan vísir eis­ini á ræðisrættin yvir aktivi­ num, serliga rættin um aftur­keyp, skylduna at rinda íløguna aftur so at siga alt avskrivingarskeiðið og at aktivið er specifikt og júst til endamálið hjá Havstovuni. Tað einasta, sum sam­ bært Gjaldstovuni talan fyri einum vanligum leigu­ máli er, at Havstovan ikki brúkar skipið alt árið. Við­merkingarnar í lógar­ upp­skotinum leggja upp til, at privati eigarin kann brúka skipið til onnur enda­mál í tríggjar mánaðir í tíðarskeiðnum frá nov­ ember til februar. Fíggjarlógin Í sínum hoyringssvari minn­ ir Gjaldstovan á, at tá talan er um fíggjarliga leasing, so skal øll útreiðslan takast við á fíggjarlógina. Fíggjarlig leasing er stórt sæð tað sama sum at eiga, staðfestir Gjaldstovan, sum minnir á tær reglur, sum eitt nú eru settar í kommunalu rokn­ skaparkunngerðina, ið aftur byggir á somu meginreglu sum fyri landið. Somuleiðis vísir Gjaldstovan á aljtóða roknskaparreglur, sum vísa á týdningin av at taka leasing-útreiðslur við sum ogn og skuld: – At halda leasing­sátt­ málar uttan fyri fíggjar­ støð­una verður kallað at »slanka fíggjarstøðuna«, og so­statt sæst ikki veru­liga láni­støðan hjá rokn­skapar­ eindini, staðfestir Gjald­ stovan. jonbrian@sosialurin.fo Fíggjarligi veruleikin aftanfyri lógaruppskotið um havrannsóknarskip bendir á, at talan er um fíggjarliga leasing, metir Jørmann Petersen, statsaut. revisor hjá Januar. Tí skal havrannsóknarskipið inn í fíggjarkarmarnar Gjaldstovan ávarar Definitión av fíggjarligari leasing Allir týðandi vandar og fyrimunir við at hava brúksrættin til ognina verða yvirførdar til leasingtakaran, hóast ognin formliga og juridiskt ikki skiftir eigara. Leasinggevarin gevur leasingtakara brúksrættin av ognini í eitt avtalað tíðarskeið við at fáa leasinggjald. FAKTA: – Talan er um fíggjarliga leasing, metir Jørmann Petersen, statsaut. revisor. Við hesi niðurstøðu má havrannsóknarskipið inn í fíggjarlógina