týsdagur 26. august 2014síða 11

11 Mikudagur 27. august 2014 · Nr. 96 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 stutt­freistaða skuldin skal gjaldast við. Í 2013 er stutt­ freistaða skuldin 380 milli­ ónir krónur, meðan ognin at gjalda hana við, er umleið 78 milliónir krónur. Haraftrat hevur felagið eina negavtiva egin­ogn á 119 milliónir krón­ ur. Tølini hjá Næraberg eru sostatt tekin um, at felagið ikki hevur tað gott, og benda á, at felagið hevur ein sera tolnan lánveitara. – Vit hava ein lánveitara, sum trýr upp á, at tað fer at ganga betur, og tað ger tað eisini. Vit hava yvirskot í ár fyri fyrstu ferð síðani Røkke fór út, og tað fer at ganga framá, sigur Hanus Hansen. – Hetta hevur einki við útlendsku eigararnar at gera. Orsøkin til at Næraberg ikki hevur eitt positivt úrslit, er skuldin frá tíðini, tá vit gjørdu eina royndarætlan við surimi í samstarvi við norðmannin Kjeld Inge Røkke, sum fíggj­ aði tað, sigur Hanus Hansen. Hann leggur aftrat, at fram­ leiðslukostnaðurin hjá P/F Næraberg er eyka høgur, av tí at vøran verður viðgjørd umborð síðani og flutt til Afrika, har hon verður seld. Haraftrat er tað ein feilur, at stuttfreistaða skuldin stend­ ur til at vera so høg. – Hatta verður broytt í næsta ár – tað skuldi standa undir langfreistaðari skuld, sigur hann. Virkaðu svartkjaft til surimi Ein orsøk til, at Næraberg hevur givið hall øll árini er, at teir hava gjørt eina roynd­ arverkætlan har Næreberg gjørdi surimi burturúr svart­kjafti. Hetta hevur før­ oyska samfelagið fingið nógv burtur úr, sigur Hanus Han­ sen. – Vit hava megnað at fáa mat burturúr svartkjafti. Tað hevur eingin megnað frammanundan okkum, sig­ ur Hanus Hansen. Men hví reka eina fyritøku í 10 ár, sum gevur undirskot? – Trupulleikin var, at prísurin á surimi fór niður, júst sum vit fóru í holt við at framleiða tað. Hevði prís­urin verið sum í dag, hevði tað verið ein fantastisk for­ræt­ ning, sigur Hanus Hansen. Í 2000 byrjaði samstarvið við Kjeld Inge Røkke og hetta samstarvið helt fram til 2010. – Hetta hevur verið ein góð forrætning fyri Føroyar, tí Røkke hevur mist 300 milliónir í Føroyum, og tær eru koyrdar í føroyska sam­ felagið, sigur Hanus Hansen. Ókeypis kvotur Spurdur um hví Næraberg skal hava ókeypis kvotur frá landinum, tá felagið hevur verið rikið við halli í so nógv ár, svarar Hanus Hansen, at hann hevur skapað nógv størv á bæði á sjógvi og á landi, og at tað tískil hevur givið nógv til samfelagið, at reka Næraberg. – Einki felag hevur givið so nógv til tað føroyska samfelagið sum Næraberg. Eg hitti sera ofta ung fólk, sum hava verið umborð á eitt nú Atlantic Navigator og hava arbeitt har. Tey hava verið ógvuliga glað fyri tað. Við P/F Næraberg hava vit skapt arbeiðspláss og givið ungdóminum møguleika fyri at koma til skips, sigur hann. Næraberg kom í flotan við einum royndarloyvi í 2000, men hetta kundi ikki gerast til eitt permanent loyvi, sigur Hanus Hansen. – Vit søktu um, at halda fram, men tað sluppu vit ikki. Tískil máttu vit keypa veiðiloyvi, og tá roynd­ arloyvið ikki var galdandi longur, keyptu vit Prestland fyri at fáa eitt fiskioyvi, so vit kundu gera royndarætlanina við surimi, sigur Hanus Han­ sen. Síðani hevur hann keypt níggju skip fyri at savna saman fiskilloyvir til tvey skip. Hesi loyvini eru keypt frá øðrum reiðaríum, sum hava fingið tey tillutaði ókeypis frá landinum. Sam­ bært roknskapunum hjá P/F Næraberg hevur felagið fyri 246 milliónir krónur í fiskiloyvum. Handla við fiskiloyvum Hanus Hansen heldur ikki, at tað er nakar trupulleiki at nøkur reiðaríir noyðast at keypa fiskiloyvi fyri hundrað­tals milliónir meðan onn­ur fáa tey ókeypis frá land­inum. – Eg havi ongan trupul­ leika við at keypa loyvir. Eg havi keypt nógv loyvir, men eg haldi ikki, at tey skulu keypast frá landinum. Tað er vinnan, sum skal hava pengarnar, so vinnan kann gera íløgur fyri teir, sigur hann. Men hevði tað ikki verið meira rímiligt, at antin øll máttu keypa fiskiloyvir, ella at øll fingu tað ókeypis? – Nei, tað verður kortini ongantíð líka fyri øll, sigur Hanus Hansen. Ístaðin fyri tilfeingisgjald, ella upp­boðs­ sølu, kundi tað verið skattað tá kvoturnar vórðu seldar. Á tann hátt verða pengarnir ikki tiknir út úr vinnuni, held­ur hann. Hann sigur tó, at skipanin við landstýrismanninum, sum býtir kvotur út einsa­ mall­ur er óheppin. – Tað er ikki nøkur góð skipan, at ein lands­stýris­ mað­ur kann taka kvotur frá onkrum og geva tær til onkran annan, men loysnin er ikki, at selja kvoturnar á upp­boðssølu, sigur Hanus Hansen. Tær áttu heldur at verið lógarfestar, soleiðis at reiðaríini áttu tær einaferð med alla. Ídnaðarskip við halli Tað eru fýra ídnaðarskip, sum fiska felagskvotuna av makreli á 17.500 tons í ár. Tey eru, Atlantsfarið, Næraberg, Slættaberg og Tummas T. Av hesum fýra er Tummas T einasta farið, sum hevur ein positivan rakstur. Bæði Næraberg og Slættaberg hoyra til felagið, P/F Næra­ berg, sum hevur haft hall í nógv ár og felagið hjá At­ lantsfarinum, Northwest Pelagic hevur havt hall í fimm ár. Eins og Næraberg hevur Atlantsfarið partvíst hollendskan eigara. Í nevndini hjá North­west Pelagic, sum eigur Atlants­ farið, sita stjórin Dánjal Jo­ han Fredal Johansen, nevnd­ arformaður er Hans Trygvi Teirin og nevndarlimur, Auke van de Kerk, sum hevur bústað í Hollandi. uppsjóvarvinna liard: katti Avreiðingarvirðið (milliónir krónur) sambært Vørn Næraberg Krossbrekka Hvamm Hvalnes (Næraberg*) (Finnur Fríði) (Tróndur í Gøtu) (Norðborg) 2004 62,4 74,7 44,8 65,2 2005 102,0 78,3 60,1 72,7 2006 184,7 108,0 58,5 97,6 2007 160,3 110,4 68,7 94,8 2008 42,6 105,3 58,9 78,3 2009 29,9 88,4 17,1 115,8 2010 88,2 112,7 78,5 222,1 2011 107,8 145,2 135,4 186,5 2012 154,3 185,0 134,2 276,0 2013 148,6 117,4 127,8 249,5 Íalt 1080,8 1125,4 784,0 1458,5 Partafelagsskattur íalt sambært roknskapunum (vinnuvitan.biz) 0,0 63,5 28,0 69,2 Av uppsjóvarskipunum hev­ur Næraberg trið­størst av­reið­ingar­ virði, hyggja vit at saml­aða av­reið­ ing­ar­virð­in­um seinastu 10 árini. Kort­ini hevur felagið givið hall so gott sum hvørt ár, og hevur nú eitt upp­spart hall á 133 milliónir krónur. Tað merkir, at felagið kann vinna 133 milliónir krónur, áðrenn tað skal gjalda parta­ felags­skatt. Eginognin er somu­ leiðis negativ og er á minus 119 milliónir í 2013, tó er raksturin positivur í 2013 og felagið hevur yvirskot fyri fyrstu ferð í nógv ár. **Skattur er partafelagsskattur sambært roknskapinum, sum ikki neyðturviliga er tað sama sum faktiskt goldin partafelagsskattur