mánadagur 22. september 2014síða 6

Mánadagur 22. september 2014 · Nr. 107 6 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Sam­ráð­ ing­arnar byrja í oktober Um ein mánaða verður far­ið undir samráðingar um makrelkvotuna fyri 2015. Samráðingarnar eru settar at vera 21.-24. okt­ ob­er í London. Tað eru sam­ráð­ing­arnar millum stranda­londini. Føroyar eru aftur við í samráðingunum um kvot­ ur. Hetta kom í lag fyri í ár og loysti eisini upp fyri tí stongsli, sum ES hevði sett mótvegis føroyskum fiska­vørum í ES. Men longu 13. til 17. okt­ob­er verður farið un­d­ir samráðingar um norð­havs­sildina og um svart­kjaftin. Tær sam­ ráð­ing­arnar kunnu eis­ini ávirka makr­el­sam­ráð­ing­ arn­ar. Tað er ein rættari leið at ganga at geva føroysku skipunum eginkvotu av makreli – og ikki bert uppsjóvarskipunum og heimaflotanum Tá ið makrelkvotan verður greið fyri komandi vertíð, so eiga tey sum fáa burturav at fáa eginkvotur. Og føroyska kvotan eig­ ur sum heild bert at být­ast í tríggjar lutir. Ein til upp­ sjóv­ar­flot­an, ein til vanliga um­býti við onnur lond fyri onn­ur fiskasløg og so restina til heimaflotan. Jákup Mikkelsen, for­mað­ ur í tingbólki Fólkafloksins, er ikki í iva um, at hetta fer at gera, at føroyska samfelagið fær sum mest burturúr makr­el­in­um. – At skipini fáa eginkvotur er heilt klárt tað besta hjá ein­støku skipunum. So kunnu skipini sjálvi velja, nær tey fiska og leggja egnan fiski­skap til rættis, sigur Ják­ up Mikkelsen. Uppsjóvarflotin Jákup Mikkelsen heldur, at í út­gangsstøðinum, so eigur upp­sjóv­ar­flotin at fáa tey fyrstu tonsini av føroysku kvot­uni. – Tey eiga at fáa tann grund­leggjandi søguliga part­in, sum tey altíð hava fisk­að í norskum sjógvi – til­ sam­ans eini 30.000 tons, har­ av ein triðingur er farin til at býta um við tosk í russ­isk­um sjógvi, heldur Jákup Mikk­el­ sen. Restin av kvotuni eig­ur so at býtast millum upp­ sjóv­ar­skipini, heimaflotan og síðani tað til at býta um við onnur lond, sum Føroyar van­liga hava gjørt. Heimaflotin Formaðurin í tingbólkinum hjá Fólkaflokkinum heldur, at tað er umráðandi, at heima­flotin fær ein veru­lig­ an part av føroysku makr­el­ kvot­uni. Makrelurin er komin í før­oysk­an sjógv, har heima­ flot­in hevur roynt at lív­ bjarga sær í mong ár. Tí er tað ikki annað enn rætt og rímu­ligt, at hesi skip fáa lut í tí tilfeingi, sum nú er á før­ oyska landgrunninum. Við hesum uppskotinum vel­ir Jákup Mikkelsen frá, at rækjuflotin og skip, sum hava veitt uttanfyri før­oysk­ an sjógv, yvirhøvur fáa part í uppsjóvarkvotuni. – Eg vil tó ikki avvísa, at tað kunnu gerast undantøk, um onkur bólkur kemur ser­liga illa fyri, at vit so lata teim­um ein part av kvotuni í eitt ella tvey ár, leggur hann aft­ur­at. Kvotan Sum útgangsstøðið eigur upp­sjóvarflotin tey fyrstu tons­ini av kvotuni, Føroyar fáa, og síðani heimaflotin og tað, sum skal nýtast at handla við onnur lond við. Sjálvandi verður býtið fyrstu ferð avgerandi, men síð­ani kann tann leisturin brúk­ast at regulera eftir – alt eftir hvussu stór kvotan verð­ur hvørt einstakt ár, sig­ ur Jákup Mikkelsen. Hann heldur ikki, at tað er neyð­ugt at áleggja teimum, sum fáa kvotu, sjálvi at fiska hana. – Verður kvotan seld, ja, so verða pengarnir bert býtt­ir millum tveir partar held­ur enn at ein fær alt og sæð við samfelagsins brill­um, so er tað væl bert gott. So er tað meira enn ein part­ur, sum fær ágóðan av upp­sjóv­ar­ fisk­in­um, sigur hann. Søgulig rættindi Jákup Mikkelsen vísir á, at upp­sjóv­arflotin søguliga hev­ur roynt eftir makreli ígjøgn­um nógv ár. Tí heldur hann, at tað er skilagott, at hes­in flotin fær fyrsta partin í být­inum av kvotuni. – Nú nevni eg 30.000 tons, tí eg haldi, tonsatalið eigur at vera har á leið, men hetta er sjálvandi eitt tal, sum vit kunnu samráðast okkum til. Tað sum so er omanfyri 30.000 skal so býtast í trý, tí harímillum eigur upp­sjóv­ar­ flot­in eisini at vera ein part­ ur, sigur hann. Hann leggur stóran dent á, at kvoturnar verða givnar sum eginkvotur, tí sum hann sig­ur: – Vit hava sæð av­leið­ing­ ar­n­ar av at vit ikki hava eg­in­ kvot­ur. Úrslitið er ol­ymp­iskt fiskarí sum tí­verri end­ar við, at nærum ong­in fær tað burturúr sum ein ann­ars kundi roknað við. Og tap­ar­in er føroyska sam­fe­lag­ið, sigur Jákup Mikk­el­sen Jákup Mikkelsen Eginkvota av makreli næsta ár