mánadagur 3. november 2014síða 5

5 Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mánadagur 3. november 2014 · Nr. 125 nevnd­ini, meðan samgongan hevur tveir limir. Longu her meina tey flestu, at trupul­ leikar eru við part­loys­inum. Landsstýrismálanevndin skal hava eftirlit við lands­ stýris­monnunum, tað vil siga, við umboðunum, sum sam­gongan hevur valt at seta sum landsstýrismenn. Sam­ gongulimirnir skulu altso hava eftirlit við umboðum, sum teir sjálvir hava valt at seta út í landsstýri. Um heilt illa vil til, so kunnu umboð í landsstýrismálanevndini enn­tá vera varafólk, ið eru komin á ting, júst tí at viðkomandi lands­stýris­ maður gjørdist lands­ stýris­maður. Gegnis­ trupul­leikarnir hjá sam­gongu­l­imunum í lands­ stýris­mála­nevndini eru eyð­ sýndir. Einfalt sagt, í fleiri førum hava samgongu­um­ boð­ini alt at missa. A n d s t ø ð u u m b o ð i ð hev­ur nøkun­lunda sama trupul­leika. Ein andstøðu­ politikkari hevur eitt yvir­ skipað mál – at fáa sam­ gong­una frá. Tískil vil ein og hvør ákæra móti einum lands­stýrismanni vera eitt kærkomið høvi at leggja trýst á landsstýrismannin, lands­stýrið og samgonguna. So andstøðulimurin fer altíð at hava eina orsøk at koma til eina neiliga niðurstøðu, og fer samstundis altíð at vera opin fyri ákæruni um, at viðkomandi atkvøðir sum hann ger, fyri at vinna sam­ gong­uni neisir. Hin ákæran hjá Jógvan Páll Lassen er um før­ leika­krøvini. Ákæran er, at limirnir í landsstýrismála­ nevndini ikki hava neyðuga før­leikan at meta um, hvørt landsstýrismenn hava brotið hesa ella hasa lógina ella ikki. At gera løgfrøðiligar met­ ingar krevur løgfrøðiliga út­ búgv­ing og hollar royndir í rættar­gongd, heldur Jógvan Páll Lassen. Advokaturin heldur, at um­framt at meta um, hvørt ein landsstýrismaður hevur brotið onkra lóg, eigur lands­stýrismálanevndin, eins og ein ákæri, at meta um, hvørt gjørligt verður, at døma við­komandi fyri hetta lógar­brotið. Finnur nevndin, at lands­stýris­mað­ urin hevur brotið onkra lóg, kann hon krevja, at løg­ tings­for­maðurin setur ein kanningar­stjóra. Hetta er júst fyri at tryggja, at eftir at lands­stýrismálanevndin er komin til eina niðurstøðu, verður víðari saksgongdin óheft og uttanveltað. Jógvan Páll Lassen vísir á, at í veruleikanum er lands­ stýrismálanevndin óneyðug. Í sama viðfangi, sum stýris­ skipanarlógin nevnir, at lands­stýrismálanevndin kann krevja at kanningar­ stjóri verður settur, nevnir hon eisini, at 2/5 av ting­ monn­um kunnu krevja tað sama. Hetta merkir, at í staðin fyri at ein løg­tings­ limur heitir á lands­stýris­ mála­nevndina at kanna eitt mál, kann hann samla stuðul frá 13 øðrum tingmonnum til at seta ein uttanveltaðan kann­ingarstjóra. Jógvan Páll Lassen sigur, at um ein partú vil hava eina nevnd at heita á ella vísa til, so hevði verið betri at ein uttanveltað nevnd varð sett, har til dømis sorin­skrivarin útnevndi ein lim, advo­kat­ felagið ein lim og setrið ein lim. Jógvan Páll Lassen held­ ur, at júst uttanveltaðar kann­ingar eru tað, ið kunnu bjarga trúvirðinum hjá politisku skipanini. – Tað er ein grunn­leggj­ andi trupulleiki, at ein skipan skal kanna seg sjálva. Tað hevði verið nógv betri fyri trúvirði hjá politisku skipan­ini, um uttanveltaðar, óheftar kanningar vóru gjørd­ar í slíkum málum, av fólk­um, við neyðugu før­leik­ unum. danjal@sosialurin.fo Landsstýrismálanevndin Jákup Mikkelsen Fólkaflokkurin fer seinni í vikuni at hava fund um lands­ stýrismálanevndina, og Jákup Mikkelsen, formaður í ting­ manningini hjá Fólkaflokkinum, vil tí ikki gera nakrar viðmerkingar til málið. Høgni Hoydal – Landsstýrismálanevndin tænir ongum endamáli, so leingi sum samgongan misnýtir hana, sigur Høgni Hoydal, formaður í Tjóðveldi. Høgni Hoydal minnist, at landsstýrismálanevndin spældi ein leiklut fyrstu árini, hann var í politikki. – Men tá ABC samgongan tók við í 2004, broytti hon samansetingina av nevndini, so at samgongan fekk tvey umboð og andstøðan eitt. Síðani tá hava samgongu­ umboðini forða fyri, at nevndin fær gjørt sítt arbeiði. Jenis av Rana – Landsstýrismálanevndin er í besta føri virðisleys, sigur Jenis av Rana, formaður í Miðflokkinum. – Meirilutin hevur altíð ein áhuga í, at einki hendir, tí annars kann samgongan rúka. Hetta ger at nevndin verður ov veik. Hon torir ikki at koma við greiðum ella umstríddum niðurstøðum. Jenis av Rana sigur eisini, at av tí at løgtingið kann krevja, at kanningarstjóri verður settur, er landsstýrismálanevndin eitt óneyðut millumlið. § 38. Løgtingið setur eina tríggja manna nevnd av løgtingsmonnum at hava eftirlit við, at starv landsstýrisins verður útint á lógligan hátt. Stk. 2. Hevur nevndin illgruna um, at óregluliga hevur verið atborið, kann hon krevja, at løgtingsformaðurin setur ein kanningarstjóra, sum ikki hevur dómsmyndugleika. Hann skal, eftir at hann hevur kannað málið, gera eina frágreiðing til løgtingið, hvørt fyrisitingin í ávísum máli er útint á lógligan hátt. Tveir fimtingar av løgtingsmonnunum kunnu skrivliga seta fram sama krav. Stk. 3. Kanningarstjórin skal hava løgfrøðiligt embætisprógv og skal ikki verða starvsettur í fyrisiting landsstýrisins, á stovni undir landsstýrinum, hjá dómsvaldinum ella fyrr hava viðgjørt málið. Stk. 4. Kanningarstjórin hevur rætt til at krevja skrivligar ella munnligar upplýsingar frá einskildum borgarum eins og frá almennum embætismonnum. Landsstýrismálanevndin skal boða løgtinginum frá, um hon metir, at landssstýrismaðurin hevur borið seg ólólgliga at. Nevndin kann síðani krevja, at løgtings­formaðurin setur kanningarstjóra at kanna málið. Síðani 2004 hevur nevndin verið mannað av tveimum samgongulimum og einum andstøðulimi, ið hevur verið formaður. Áðrenn 2004 hevði andstøðan tveir limir og samgongan formannin.