týsdagur 27. januar 2015síða 8
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Mikudagur 28. mikudagur 2015 · Nr. 11
8
Sosialurin
Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000
Vilmund Jacobsen
Ein
altjóða
kanning,
nevnd
”Q-SYMBIO”, vísir, at kosttilskot við
coenzym Q10 kann veksa um lívs
góðskuna og leingja um lívið hjá
fólki við hjartatrupulleikum. Onnur,
sum ikki hava hesar trupulleikar,
fáa eisini gagn av hesum tilskoti.
Øll gera vit evnið Q10, sum part
vís er ein antioxidantur og partvís
ger kyknurnar í kroppinum førar
fyri at framleiða orku. Hetta hendir
bara ikki í sama mun hjá fólki við
hjartatrupulleikum.
Q10 er lívsneyðugt
Hugsa vit um hjarta sum eina
pumpu, ið tryggjar, at blóðið áhald
andi sirkulerar runt í blóðrásini, er
greitt, at her er ein arbeiðsuppgáva,
sum hevur brúk fyri orku. Hetta er
orka, sum kroppurin sjálvur er førur
fyri at framleiða í einum parti av
kyknunum, sum vit kunnu ímynda
okkum eru smáu kraftverkini í
kroppinum.
– Q10 er lívsneyðugt, og uttan
Q10 kann kroppurin ikki framleiða
orku í kyknunum. Skal hjarta
pumpa, hevur tað alla tíðina brúk
fyri orku. Tá hjartasjúklingar gera
ov lítið av Q10, gongur tað út yvir
evnini hjá hjartanum at pumpa.
Tekur tú Q10 sum kosttilskot,
hjálpir tú samstundis kyknunum
at framleiða manglandi orkuna.
Tað sigur Svend Aage Morten
sen, dr. med. og granskandi yvir
lækni á hjartamiðstøðini á Ríkis
sjúkrahúsinum. Tað er eisini hann,
sum hevur staðið á odda fyri
Q-SYMBIO-kanningini.
Hann vísir á, at fleiri umstøður
kunnu gera, at hjartasjúklingar
mangla Q10. Tá hjarta svíkur,
er blóðrenslið ávirkað av øktari
strongd, og hormonir í kroppinum
- eitt nú adrenalin - økjast. Hetta
tyngir um pumpufunktiónina og
skapar tørv á Q10 til at skapa orku
sum antioxidant.
Í Q-SYMBIO-kanningini luttóku
420 persónar, sum frammanundan
fingu
tilráddan
hjartaheilivág.
Helvtin av teimum fingu tríggjar
ferðir um dagin 100 mg Q10 upp
loyst í planturunnari olju. Hvørki
luttakarar ella granskarar vistu,
hvør fekk hvat.
– Úrslitið eftir tveimum árum
var, at hjá teimum, sum vórðu
viðgjørd við Q10, vóru 43% færri
deyðsføll av hjarta-æðrasjúkum,
og eisini vóru 43% færri álvarsligir
trupulleikar, sum eitt nú sjúkrainn
leggingar orsakað av hjartasvíki.
Sjúklingarnir upplivdu eina betri
lívsdygd, teir gjørdust minni troyttir
og fingu ikki so ofta andaneyð,
sigur Svend Aage Mortensen, sum
hevur granskað í Q10 og hjartasvíki
síðan 1983.
Úrslitini frá kanningini eru al
mannakunngjørd í viðurkeda tíðar
ritinum, Journal of the American
College of Cardiology.
Q10 eisini fyribyrgjandi
Danski granskarin leggur dent á,
at eitt nú eru kanningar gjørdar í
Avstralia sum vísa, at fólk, ið verða
viðgjørd við Q10, áðrenn tey fáa eina
bypass-ella hjartaskurðviðger, hava
sterkari hjartapumpu-funktión enn
tey, sum ikki fáa Q10 tilskot.
– Í so máta kann Q10 eisini virka
fyribyrgjandi hjá hjartasjúklingum,
sum ikki eru fongdir við hjartasvíki,
sigur Svend Aage Mortensen.
Læknar vita mest um Q10-effek
tiva hjá hjartasjúklingum, tí flestar
kanningar eru gjørdar við hesum
bólki av fólki.
Men, onnur kunnu sum nevnt
eisini hava gleði av Q10. Sum krop
sins egni antioxidantur hevur Q10
eina serstaka effekt og kann eitt
nú verja móti súrevning av keðiliga
kolesterolinum LDL, sum kann
skaða veggirnar í blóðæðrunum.
– Kanningar vísa eisini, at nøkur
fólk hava trot á Q10, tá tey fáa heili
vág móti ov høgum kolesteroli.
Onnur fáa vøddapínu, tá tey taka
heilivágin, og her ber eisini til at
royna, um Q10 kann hjálpa, sigur
Svend Aage Mortensen, sum tó
leggur dent á, at enn eru økir, sum
ikki eru liðugt kannaði.
At enda eru tað kanningar sum
vísa, at Q10 eisini kann minka um
blóðtrýstið hjá sjúklingum við ov
høgum blóðtrýsti.
Ráðfør teg við lækna
Læknin mælir til, at fólk seta seg í
samband við egnan lækna, áðrenn
tey taka Q10, tí taka fólk heilivág
frammanundan, er trupult at meta
um, hvussu stórur tørvurin á Q10
er. Haraftrat er týdningarmikið at
hava í huga, at Q10 ikki hjálpir eftir
bara fáum døgum.
– Tú skalt rokna við í minsta
lagi fýra upp í 12 vikum, áðrenn
metast kann um virknaðin av Q10,
tá ræður um eitt nú pínu ella blóð
trýst, og soleiðis er tilskotið ein
langtíðarviðgerð, sigur Svend Aage
Mortensen, lækni og granskari.
Keldur: www.helse.dk/ videnskab.dk
Í sonevndu Q-SYMBIO-kanningini luttóku 420 fólk, sum frammanundan fingu tilráddan hjartaheilivág.
Helvtin av teimum fingu tríggjar ferðir um dagin 100 mg Q10 upployst í planturunnari olju.
Hvørki luttakarar ella granskarar vistu, hvør fekk hvat, men úrslitini eru kollveltandi
Tá hjartað svíkur
Fleiri orsøkir kunnu vera til, at hjartað svíkur. Trupulleikin stendst ofta av, at hjartað verður meira belastað, enn tað klárar. Ein orsøk kann
vera ov høgt blóðtrýst. Hjartað er ein vøddur við fýra kømrum, sum samlar blóðið og deilir tað út til lungu og kropp. Høgt blóðtrýst ella
trongar og typtar pulsæðrar kunnu tarna blóðrenslinum, sum soleiðis aftur belastar hjartað. Slíkar støður kunnu gera, at hjartað veksur,
tí tað ikki sleppur at virka, sum tað eigur. At enda megnar hjartað ikki at pumpa alt tað blóð út, sum tað verður fylt upp við. Hetta førir
við sær, at trýstið veksur, bæði inni í hjartakømrunum og í æðraskipanini, sum førir blóðið aftur til hjartað. Eitt úrslit av hesum er, at væta
rúgvast upp í kroppinum. Kelda: www.sundhed.dk
Q10 gevur hjartanum orku
– Hjá teimum, sum vórðu viðgjørd við Q10, vóru 43% færri deyðsføll av
hjarta-æðrasjúkum, og eisini vóru 43% færri álvarsligir trupulleikar,
sum eitt nú sjúkrainnleggingar orsakað av hjartasvíki, sigur Svend
Aage Mortensen, sum hevur granskað í Q10 og hjartasvíki síðan 1983
– Q10 er lívsneyðugt, og uttan Q10 kann kroppurin
ikki framleiða orku í kyknunum, sigur danski læknin
og granskarin, Svend Aage Mortensen
heilsa