hósdagur 9. apríl 2015síða 14

Fríggjadagur 10. apríl 2015 sosialurin 40 14 tema Heilsuverkið ina á einum stað, so er møguleikin hjá sjúk­linginum at yvirliva nógv størri, sigur Shahin. Eitt sjúkrahúsverk er ein pakka­ loysn, har fleiri læknar mugu arbeiða saman fyri at geva sjúklinginum tað bestu viðgerðina. Og ein vansi við at spjaða tað lítlu serfrøðina vit hava kring trý sjúkrahús er, at tað kann ganga ov long tíð frá tí sjúklingurin vendur sær til sjúkrahúsverkið, til við­komandi fær røttu viðgerðina. Tað er ein vansi við at gerast sjúkur í Føroyum innan eitt sjúkraøkið, har vit ongar serlæknar hava. Tað viðførir langa bíðitíð, drúgva sjúkralegu, og vandin fyri at tað verður uppdagað ov seint, verður størri. Í dag hava vit ongan neurolog (heilalækn), so fært tú epilepsi, migrenu ella heilasjúkur ann­ars, so kanst tú vænta tær at bíða leingið. Fært tú eina óvanliga heila­sjúku, ja so er vandin størri í Føroyum fyri, at tað ikki verður upp­dagað rættstundis. Vit hava heldur ongan húðlækna í Føroyum, tó vit hava útlendskar læknar, sum vitja her við jøvnum millumbili. Tað merkir millum annað, at fær tú til dømis eksem ella psoriasis, so skalt tú vænta tær langa bíðitíð. Vit hava ongan ortopedkirurgi í Føroyum, og tað merkir, at høvuðspersónurin á Landssjúkrahúsinum, tá ið til dømis beinbrot, ferðsluvanlukkur og líknandi henda, er ikki til staðar longur. Vit hava heldur ongan lunga­ lækna ella giktlækna. Ongan nýra­ kirurg, og ongan krabbameinslækna. Samstundis eru tað bara tveir yvir­lækn­ar und­ir 45 ár á Lands­sjúkra­hús­inum, og miðal­ald­ur­in hjá yvir­lækn­unum er ógvu­liga høgur. – Vit halda vit hava ein trupulleika í dag, men legg ja vit ikki eina kós fyri sjúkra­ hús­verkið, so at ungir læknar vilja koma her at starv­ ast, so enda vit í einari ræðuligari støðu um nøkur ár, tá ið helmingurin av læknunum í dag eru farnir frá vegna aldur, sigur Shahin. Leggið nú eina ætlan fyri sjúkrahúsverkinum At ov fáir serlækar eru, og at miðal­ aldurin er heldur høgur á Lands­ sjúkra­húsinum, er ikki tann einasti læknaligi trupulleikin, sum føroyska samfelagið hevur í dag. Serlæknin í beinagrindskirugi fór fyri stuttum til Norra at starvast, tí hann kendi ikki arbeiðsumstøðurnar nøktandi í Føroyum longur, hóast hann leingið hevði roynt at betra um støðuna. – Og júst tað fer at henda í størri mun framyvir, um politik­ararnir ikki vakna, og inn­rætta sjúkrahúsið útfrá sjúk­ling­inum, og ikki útfrá øðr­um politiskum áhuga­ málum, sigur Shahin. »Tað syrgi­ ligasta av øll­um er, at vit helst út­ búgva flest ser­læknar pr. íbúgva í Skandi­ navia. Teir tíma bara ikki at starvast undir slíkum um­støðum«. Óttin fyri, at serlæknarnir fækk­ast í tali, og at nýútbúnir ser­læknar heldur vilja starvast uttan­lands, er avgjørt nakað, sum fyllur í huga­heim­inum hjá Shahin Gaini, og helst øðr­um læknum við. Shahin hevur valt Føroyar framum onnur lond. Ikki tí, at lønin ella arbeiðsumstøðurnar eru betur her. Men tí hann ynskir at liva og virka í Føroyum. – Eg skilji ikki hví politiski myndug­leikin ikki ger meira fyri at halda fast uppá teir læknar, sum hava valt Føroyar til, undrast Shahin. Seinastu mánaðirnar hava vit millum annað hoyrt giktalæknan og onnur starvsfólk innan heilsuøkið alment víst sína ónøgd við skipanina í dag. Og tað er einki løgið í tí, sambært yvirlæknanum. – Vit eru ikki stavnsbundin at vera her. Tað er gravgangur eftir ser­lækn­ um í øllum londunum kring okkum, og har høvdu vit fingið hægri løn og betri arbeiðsumstøður, sigur Shahin. Um politikararnir høvdu sett sær mál fyri sjúkrahúsverkið, og torað at lurta eftir fakligu tilmælunum, so hevði ivaleyst verið lætt at bøtt um støð­una. – Vit eru eitt so lítið samfelag, at tað eigur at bera til at bøta um okk­ ara sjúkrahúsverk rímiliga skjótt og ómaka­leyst. Tað krevur bara, at politik­ararnir tora at raðfesta og seta sjúk­lingin í fokus, sigur Shahin. Niðurstøðan hendan dagin á triðju hædd á Landssjúkrahúsinum, í høl­unum hjá tí júst fráfarna gikta­ lækna­num er, at tíðin er við at renna undan politikarunum. Verður eingin raðfesting gjørd á sjúkra­hús­ verkinum komandi árini, so er vón­ leyst at tryggja føroyska sjúk­ling­ inum eina nøktandi tænastu. Hóast hann ikki vil nevna nøkur ítøkilig dømi, so vísur Shahin Gaini á, at longu nú eru syrgilig dømi um sjúk­ ling­ar, sum ikki hava fingið nøktandi við­gerð einans orsaka av vantandi vitan og fakligheit. Vit eru ikki stavnsbundin at vera her. Tað er grav­gangur eftir ser­læknum í øllum londunum kring okkum, og har høvdu vit fingið hægri løn og betri arbeiðs­ umstøður« Shahin Gaini Landssjúkrahúsið er meginsjúkrahús og undirvísingarsjúkrahús í Føroyum og hevur uml. 160 sengur innan somatiska og psykiatriska økið mynd: Fotostudio/Finnur Justinussen – Eg haldi tað er rætt og rímiligt at kvinnur, sum skulu føða, fáa at vita, at her er eingin narkosulækni ella kirurgur tá tú skalt føða, og tað er ein ávísur vandi við tí, sigur Shahin Gaini.