mikudagur 29. apríl 2015síða 27
‹ fyrra síða allar 40 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
FRÍGGJADAGUR 1. MAI 2015
SOSIALURIN 49
27
Komandi partur
Í komandi parti verður greitt frá siglinin
undir krígnum hjá Sverra Rasmussen, m.a.
um tá teir vóru bumbaðir av týskarum
Ljósið fór, men tað var opin eldur í lugarinum,
so eg sá so frægt, at eg fann. Tí fekk eg í tí sama
vent mær móti leytara num. Eg slapp upp og
undan bakkanum. Tá eg var sloppin aftur um
bakkan, tá fór hann und ir, so tað vóru sekund,
tað snúði seg um. Tá skip ið søkkur sýgur tað
okkum við. So hopið var næstan einki um at
koma uppundan aftur.
Gud legði sín kjálka at mínum
Tá kom fram fyri meg: ”Gud mín, Gud mín, hví
er tú farin frá mær”. Og tá, ja, tað ljóðar ótrúligt.
Gud kom til mín og segði: “Eg eri hjá tær”. Og
hann legði sín mjúka kjálka afturat mínum. Eg
ken ni sama fløvan enn.
Tað, sum bjargaði støðuni nokkso nógv,
var, at eg hevði mist knappin í buksunum. Eg
hevði so fingið mær eina nál og sett knappin
uppí aft ur. Men eg hevði ikki havt tíð til at
knappa hann uppá selan aftur. So royndi eg
at berjast, fyri at sleppa upp úr sjónum og
upp í vatnskorpuna aftur. Tá misti eg bæði
stivl ar og buksur, og hetta gjørdi tað lættari
at sleppa upp í sjógvin. Hetta hevur kanska
verið avgerandi fyri, at eg bjargaðist.
Eg kom so uppundan aftur. Havi altíð dugað
væl at svomið og kann eg eisini takka D.D.,
gamla læraranum í Sørvági, fyri tað. Tá eg var
kom in uppundan aftur, sá eg eina jollu, sum
fleyt har. Eg svam so til jolluna og slapp uppá
hana; men hon var brotin. Hetta var kanska
eisini heppið, tí tað gjørdi, at vit allir komu í
sama bát. Jógvan Elias hevði svomið til tann
lítla bátin, sum var eitt fýramannafar. Hann
var komin í tann bátin og hevði fingið hann
á rætt kjøl. So kom skiparin, Óli Fossaberg,
svimj andi móti mær. Óli svam til Jógvan
Elias, og teir bugseraðu so bátin uppá síðuna
av mær og tóku meg inn. Síðani fóru teir at
oysa, og teir oystu hann tóman. Men tá var
bliv ið myrkt, og har hoyrdist so einki. Vit sóu
bara kavbátin. Hann var so mikið nær, at eg
sá stakini á torninum. Vit roknaðu við at verða
skot nir, men tað hendi so einki meira.
Hinar menninar sóu vit einki til. Vit
royndu at rópa, men eingin svaraði. Eg var í
før oyskum undirbuksum og føroyskum hos-
um, undirtroyggjan var útlendsk, og eg var í
skjúrtu.
Hevði lært at brúka bát
Eg hevði lært brúka bát, og tað kom okkum
til góðar, at eg dugdi væl at handfara bæði
segl og árar. Eg visti, at vit høvdu siglt undan,
so tað var at seta segl tvørtur um á bátinum.
Men vindurin varð so nógvur, at báturin skalv
sum eitt bókarblað; eg mátti repað seglið, og
setti so á aftur. Tá var seglið ikki størri enn ein
svinta. Náttin gekk og nógvur vindur var. Har
var ein hægri makt, sum helt hondina yvir okk-
um, tað var púra sikkurt. At vit skuldu klára
tað veðurlagið við tí bátinum! Tað var bæði
stormur, nógv regn og ringur sjógvur.
So lýsti fyri degi. Fossaberg hevði ligið í
báti num, hann var ikki væl fyri. Áðrenn tað
varð ljóst, segði hann við meg, at hann skuldi
koma at stýra. Nei, segði eg, hann skuldi ikki
koma at stýra fyrr enn tað varð blivið ljóst.
Tað var bert ein ár at stýra við. Jógvan Elias
sat til róðurs við einari ár, og so fór eg fram til
hansara eisini. Men so skuldu vit fara at royna
at sova. Jógvan Elias var tann fyrri, sum legði
seg eftir bekkinum, og tað var beinanvegin
hann sovnaði.
Mátti buka hitan í
køldu kropparnar
Tá hann vaknaði aftur, var hann so kaldur.
So helt eg, at nú skuldi eg fara at leggja meg.
Tað var uppá sama máta, at eg bleiv so øgiliga
kaldur. Har var so bert eitt at gera: Eg fór at
banka Jógvan Elias og fekk hita í meg sjálvan
og í hann eisini. Hann bað meg lata vera, tí
hann fekk so ilt, men hetta bjargaði okkum
báðum.
Tá vit sóu bløðrutara skiltist, at vit máttu
vera nokkso nær landi. So komu súlurnar, og
tað var enn betri tekin. Tá var tað eisini skjótt,
at vit sóu land. Veðrið var nú batnað. Tá gekk
so skjótt inn eftir, tí nú var væl av vindi aftur.
Tað tók 36 tímar frá tí, skipið sakk, og til vit
komu til lands. Teinurin var um 80 fjórðingar.
At enda á land
Vit komu so á eiðið í Vestmannaoyggjum.
Áðrenn vit komu so langt, royndu vit at blussa
og at ýla við tokuhorninum, men eingin hoyrdi.
Teir báðir felagarnir hjá mær vóru ikki so væl
kend ir á hesum leiðum, men eg hevði verið har
við Vesturfarinum í 1938. Tá plagdu vit at ganga
út á eiðið at hyggja at skipunum, sum lógu og
fiskaðu. So man visti akkurát, hvar urðin var,
og hvar sandurin var. So varð tosað um, hvat
ið skuldi gerast. Eg helt, at tað var ov nógv
brim. Nei, søgdu teir, teir vóru vanir við brim.
Bert skuldi eg siga, hvar vit skuldu lenda, so
skuldu teir greiða restina. Vit komu so mitt inn
á sandin, og vit steðgaðu eitt lítið sind ur fyri
at fáa okkum eina halvváta keks, so fóru vit í
land. Allur maturin var blivin vátur, og sjógvur
var eisini komin at vatninum. Eg hevði havt til
uppgávu at syrgja fyri, at ein fløska av sterkum
skuldi heingjast í ein posa und ir bekkin. Tað
blandaðu vit uppí vatnið, so vit kundu leska
tunguna á.
Vit rullaðu okkum so niður í sandin og
royndu at leggja albogarnar uppá stokkin fyri
at sleppa aftur á føtur.
Inn í fyrsta hús
So til gongu. Fyrsta hús var ein fiska mjøls-
verk smiðja. Har var ein opin eldur, og har
still aðu vit okkum at verma okkum. Tá vit
høvdu staðið eina løtu, fóru vit aftur at ganga
og komu so til eini hús. Vit høvdu avrátt at
fara inn í fyrstu hús, vit sóu. Har var myrkt,
men vit bankaðu uppá. Hetta var um millum
kl. 12 og 2 um náttina. Ein kona kom, lat upp og
spurdi, hvørjir vit vóru. Vit søgdu, at vit vóru
føro yingar. Tað hevur undrað meg mangan,
at hon skuldi klára at taka ímóti okkum. Vit
høvdu skorið kapokkpúturnar av bátinum, og
høvdu stúvað tað innan fyri klæðini fyri hita.
Vit hava sæð út sum villmenn, men hon latst
ikki um vón. Vit fingu so kaffi frá henni við
sukuri og sterkum í.
So ringdi konan til løgregluna og var skógv-
aði um hetta, sum hent var. Løgreglan kom
skjótt við einum lastbili. Tá vit vóru lidnir at
drekka kaffi, fóru vit uppí lastbilin. Tað kendist
sum ein drúgvur túrur.
Men vit komu so niðan á hospitalið. Har
var sjálvandi heitt inni, og tað var skjótt, at vit
komu fyri okkum aftur. Vit vóru so á hospi tali-
num í nakrar dagar.
Men tá vit vóru so frægir, fóru vit í býin at
keypa okkum klæðir. Vit máttu keypa alt av
nýggjum, tí vit høvdu jú einki at fara í. Okkara
egnu klæðir vóru ikki nógv verd eftir ferðina.
Danska sendistovan rindaði fyri klæðini.
Beinleiðis til skips aftur
Tá vit høvdu fingið okkum klæðir, fóru vit til
Reyk ja víkar. Vágasluppin »Thor« kom inn í
Reyk ja vík at keypa fisk, og vit kundu saktans
sleppa heim við henni.
Men samstundis kom trolarin »Leivur
Øssurs son« inn, og honum manglaði tveir
mans. Teir vildu so fegin hava okkum við út
at fiska. Tað høvdu vit, sum rímiligt er, ongan
serligan hug til, men lótu okkum sannføra. Vit
báðir, eg og Jógvan Elias, fóru so út at fiska
við Leivi.
Vit fiskaðu so túrin út uppi á Halanum
og fingu nakað av fiski. Vit sigldu heim fram
við Norð landinum og sigldu um Langanes til
Føroyar.
Endiliga heima
Vit komu so heim og á Havnina tann 4. novem-
ber, sum skipbrotið var hent 7. sep tember.
Navnið Jesus
kann aldri blikna
Jesunavnið aldri bliknar,
slítist ei av tíðar tonn,
Jesunavnið aldri viknar,
Guds orð eru ævigt sonn.
Tað ber boð til ung og gomul,
gevur lív og frið í sál,
og tað savna kann øll somul,
leiðir sálir fram á mál.
Eg má elska Jesunavnið;
frelsu, frið í tí eg fann,
andans eld fekk í hans favni.
Eingin frelsir uttan hann!
Jesunavnið vakurt ljóðar,
lat tað ljóma her á fold!
Hann ta stóru gávu bjóðar,
sælan frið til óreint hold.
Óndskapur tað navn má skýggja,
lygn og hatur flýggja má.
Jesu navn vil rættferð síggja,
tað Guðs ríki bygt er á.
Í tí myrku nátt áminnir
sum ein viti Jesu navn,
og hvør hjálparleysur finnur
inn í tryggu himmalhavn.
Og tá sólin meir ei skínur,
lýsir Jesu navn á nátt,
og hin frelsti flokkur trínur
fyri Guð og syngur hátt.
(A. Petersen týddi)
Seinasti sangur hjá
Jens Christian Hammer.
Malmberg á Eiðinum í Vestmannaoyggjunum, har teir tríggir komu í land
Tór 2. 18 av
manningini
druknaðu.