mánadagur 11. mai 2015síða 9

9 Mánadagur 6. januar 2014 · Nr. 2 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 Mánadagur 11. mai 2015 · Nr. 53 hann eina roynd at flyta Labour flokkin aftur móti vinstru, og tað kann hava fremmandagjørt veljararnar, sum liggja á miðjuni, sam­ bært Meinhardi. – Í Onglandi valdar tann áskoðanin, at landskassin skal stýrast á sama hátt sum eitt húsarhald – altso, tá ið fíggjarliga trongar tíðir eru, skal landið lata seg í sparibuksurnar. Á nógvar hættir hevur Konservativi flokkurin nógv betur livað upp til júst hesa myndina og megnað at leggja bú­ skapar­ligan sjógv millum seg og Labour. Labour verð­ ur framsett sum ein ófor­ nuft­igur flokkur, ið fer at økja um landskassaskuldina, meðan Konservativi flokk­ urin fremur neyðugu spar­ ingar fyri at fáa búskapin á rætt kjøl aftur, sigur bú­skap­ arfrøðingurin. Mótmæli dagin eftir Longu dagin eftir endaligu val­úrslitini vóru klár, og í gjár, savnaðust fleiri fólk frammanfyri for­sætis­ráð­ harrahúsini á Downing Street 10 at mótmæla ætl­aðu sparitiltøkunum hjá Kon­ serva­tiva flokkinum. – Stjórnin, sum hevur sit­ ið seinastu fimm árini hev­ ur hækkað skúlagjaldið á universitetunum munandi, um­framt at heilsu- og al­ mennar tænastur hava ver­ ið niður­raðfestar, meðan korini fyri »business« hava ver­ið bøtt. Vit síggja sostatt, at veru­lig ferð er komin á bretska búskapin, sum veks­ ur skjótari enn flest aðrir evro­peiskir búskapir í løtuni, sam­stundis sum gjógv­in millum rík og fátæk eisini veksur. Tey flestu av mót­ mælis­fólkunum eru eisini serliga av vinstraveinginum, og nógv flest teirra eru les­ andi, sum vóru virkin í val­ stríð­num. Mótmælini koma helst at halda fram nakað afturat, men tað fer ikki at broyta valúrslitið, sigur Meinhard. Valskipanin undir lupp Júst valúrslitið var eis­ini nakað, ið summi av fólk­ unum mótmæltu framma­ nfyri Down­ing Street 10. Í reið­um atkvøðutalið var mun­urin millum Labour og Kon­serva­tiva flokkin nevni­ liga ikki eins stórur og mun­ urin var í tingsessum. Labour fekk slakar 9 milliónir, ella 30 prosent av atkvøðunum, meðan tey Konservativu fingu 11 milliónir, ella sløk 37 prosent av atkvøðunum. Í býti av tingsessum, hvørvur týdningurin av teimum sjey prosentunum, og fingu tey Konservativu 99 sessir fleiri enn Labour – 331 móti 232 sess­um av 650 møguligum. Skeikl­aða býtið stendst av bretsku »first past the post« valskipanini, har bert ein vinnari er í hvørjum ein­ støkum av teimum 650 val­ dømunum. – Mest eyðsædda dømi er helst, at SNP fekk 56 tingsessir fyri 1,5 milliónir atkvøður, meðan UKIP ein­ ans fekk ein tingsess fyri nærum fýra milliónir at­ kvøður. Tað er eingin ivi um, at tað setur nak­ar spurn­ ingar við fólka­ræðis­liga legi­ timi­tetin hjá verandi val­ skipan, sigur Meinhard Arge Jensen. Lutfalsliga ósamsvari mill­um atkvøðu- og ting­ manna­býti við verandi val­skipan er tó ógvuliga av­hildin í Stórabretlandi. Hon heldur smærri flokk­ un­um frá veruliga stjórn­ar­ valdinum, og loyvir størru flokkunum at vinna ein einsa­mallan meiriluta, so­ leið­is at teir kunnu skipa stjórn av sínum eintingum. – Tað er helst ein stórur munur á, hvussu vit eru von við val og samgonguskipanir í Føroyum í mun til Stóra­ bretland. Her er ein ávísur tryggleiki í, at ein sterk stjórn er ein stjórn, sum ikki verður órógva av krøvum frá øðrum flokkum, tá ið avgerðir skulu takast. Tískil er tað vorðið eitt slag av einum penduli mill­um millum Labour og Konservativa flokkin, hóast talan er um eina formella fleirflokka skipan. Harafturat er nógv lættari hjá bretska fólkinum at leggja flokkunum til last fyri skeivar ella rættar avgerðir, um bert ein flokkur situr við valdinum. Taka vit Liberal Demokratiska flokkin sum dømi, so eru ógvuliga hvøss orð komin teirra veg, tí teir slakaðu á nøkur av sínum egnu politisku málum fyri at sleppa í stjórn. Við øðr­ um orðum, hvørvur álitið á slakandi flokkar, meðan slíkt er vanligur partur av samgonguskjølum í Føroy­ um. Tó vænti eg, at skeiklaðu val­úrslitini hesa ferð endur­ festur í kjakið um eina meira atkvøðuumboðandi val­skip­ an, sigur Meinhard. BRETSKA VALIÐ Veljarakanningar seinasta hálva árið (valúrslit): 31-35 % Konservativi flokkurin (36,9 %) 31-35 % Labour flokkurin (30,4 %) 13-18 % UKIP (12,6 %) 8-9 % LibDem (7,9 %) 5-7 % Green (3,8 %) 5-7 % Aðrir (8,4 %) Væntað tingmannabýti (valúrslit) 283 Konservativi flokkurin (331) 261 Labour (232) 50 SNP (56) 32 Lib Dem (8) 20 Aðrir flokkar (21) 2 UKIP (1) 1 Grønu (1) Meinhard Arge Jensen