hósdagur 30. juli 2015síða 10
‹ fyrra síða allar 32 síður næsta síða ›
Tekstur á síðuni
Fríggjadagur 31. juli 2015
sosialurin 86
10
mentan
vanliga fólki
ikki eftirspur
Kendir kvøðarar eru ósamdir viðvíkjandi endamálinum við einari kvæðaráðstevnu.
Fyri Petur Olivar í Hoyvík, er føroyski dansurin siðarvur, ið skal varðveitast sum
hann er, meðan Jónleif Johannesen, formaður í Sláið Ring, er av teirra áskoðan,
at tað er gott við nýtulkingum, um hildið verður fast í upprunatilfarinum
Sigurjón Einarsson
Í
døgunum 20.–23. juli var
kvæðaráðstevnan, Og dansurin
gongur, í Norðurlandahúsinum,
har eitt av endamálunum við
ráðstevnuni var, at vísa á øðrvísi
tulkingar av kvæðum í síni heild. Tað
vóru fyriskipararnir, H. N. Jacobsens
Bókahandil, sum saman við Fróð
skaparsetri Føroya skipaðu fyri
kvæðaráðstevnuni í sambandi við, at
bókahandilin í ár hevur 150 ár á baki,
og Fróðskaparsetur Føroya er 50 ár.
Fyriskipararnir vildu við ráðstevnuni
m.a. vísa á, at tað møguliga er neyðugt
við nýtulkingum, um kvæðini skulu
yvirliva í framtíðini. Og júst hetta fær
blandaða móttøku millum tey, ið vara
av føroyska dansinum.
Petur Olivar í Hoyvík (Gimpi),
ið er føddur inn í føroyska dansin,
har bæði mamman og pápin hava
havt stóran leiklut føroyskum dansi
at frama, heldur lítið um mátan, at
ein ráðstevna verður hildin, ið skal
avgera hvønn veg føroyski dansurin
skal fara í framtíðini.
– Har samlast akademikarar,
sum skulu bestemma, hvønn veg
føroyski dansurin fer. Men hvat við
vanliga fólkinum – brúkararanum
av kvæðunum? Tey verða ikki spurd
eftir. Og so er tað prísurin. Hví skal tað
kosta 1200,- kr. fyri hvønn luttakaran?
Tað er alt ov mikið! Tað eru bert fólk
innanfyri tað almenna, ið hava ráð til
slíkt, fílist Gimpi at.
Jónleif Johannesen, ið er for
maður í dansifelagnum, Sláið Ring,
er samdur við Gimpa um prísin fyri
ráðstevnuna, men hinvegin ósamdur,
tá tað kemur til endamálið.
- Ja, prísurin var kanska eitt sindur
ov høgur. Ikki øll hava ráð at brúka
pening uppá eina tílíka ráðstevnu.
Men tó haldi eg, at tað er eitt gott
hugskot við tílíkum ráðstevnum.
Eg haldi, at tað er gott, at tað eisini
verður arbeitt akademiskt við kvæð
unum. Vit hava eini 3000 ørindir, ið
liva væl. Og so er tað gott, at fleiri
onnur túsund verða tikin fram og
arbeitt víðari við. Kortini haldi eg,
at ráðstevnan hevði havt eitt enn
betri grundarlag um sjónarhorni
hjá teimum, ið treða dansin var betri
umboðað.
Skilir ikki kritikkin
Malan Marnersdóttir, dekanur á
Fróðskaparsetur Føroya, ið var
ein av fyriskipararnum, skilir ikki
heilt kritikkin av kostnaðinum fyri
stevnuna, tí tað kostar ikki heilt einki
at skipa fyri tílíkum ráðstevnum, har
fyrilestrarhaldarar og granskarar
koma uttanifrá til Føroya at greiða
frá teirra vísindaliga arbeiði.
– Ráðstevnan var ætlað teimum, ið
hava áhuga fyri føroyska dansinum.
Tær 1200,- kr. vóru fyri alt tiltakið
– alt íroknað. Tílíkar ráðstevnur
uttanlands kosta meira pengar at
fyriskipa. Vit royndu at halda prísin
so lágt sum møguligt fyri luttøku,
sigur Malan Marnersdóttir.
Malan vísir eisini á, at tey høvdu
ásett dagsprísir á 450,- kr., um ikki
bar til at vera til ráðstevnuna allar
dagar, umframt at avsláttur varð
givin til tey lesandi, har næmingar
hjá Fróðskaparsetur Føroya skuldu
gjalda 350,- kr. og lesandi annars
skuldu gjalda 900,- kr fyri tiltakið.
Malan Marnersdóttir er annars
væl nøgd við ráðstevnuna, og vísir
m.a. á, at nýggj vitan um føroyska
dansin kom fram, ið almenningurin
eisini fær innlit í í nærmastu framtíð.
Eru nýtulkingar av
føroysku kvæðunum í lagi
ella er tað ein siðarvur,
ið skal varðveitast?
Til kvæðaráðstevnuna vórðu eisini
nýggj kvæðir førd fram til høvið, har
Klaksvíkar Dansifelag m.a. kvøddi
nýggju brúðarvísuna, ið er yrkt í
2012 og Deyðastund Sigmundar, ið er
yrkt í 2007. Eisini framførdu svenska
Maria Länne Persson og finska Maija
Karhinen-Ilo fjølbroyttar tulkingar
av gomlum kvæðum, umframt
Týr, sum eisini hava tikið føroysku
kvæðini til sín og gjørt teirra tulking
av kvæðunum. Eisini hetta er nakað,
ið ørkymlar Gimpa. Fyri hann, er
føroyski dansurin ein siðarvur, ið
skal varðveitast og haldast við líka.
– Føroyski dansurin er siðarvur.
Hjá mær er siðarvur, at mann lærir
seg tey gomlu kvæðini og heldur
tey við líka. Hvar eru vit ávegis, tá
ein og hvør kann gera sær sínar
egnu tulkingar av gomlu, føroysku
kvæðunum, spyr Gimpi.
Gimpi, ið hevur skipað »Ormin
Langa« eftir midnáttarsangin á Vagl
inum síðani 1993 heldur, at tað er
ein heiður, tá ein er upp til roynd
hvørja ólavssøku – at minnast øll
versini, tá hann skal skipað kvæðið,
at tað viðhvørt hoyrist einum parti
av fjøldini, at tey fylgja taktini, ið Týr
hevur á teirra útgávu at »Orminum
Langa«.
– Fólk kunnu finna uppá at
fylgja stevinum, ið Týr hevur gjørt.
Og tað er bert tað, tey ungu hoyra í
útvarpinum. Vit hoyra ikki tað gamla
á sama hátt, heldur Gimpi.
Føroyskur dansur
– Har samlast
akademikarar,
sum skulu be
stemma, hvønn
veg føroyski
dansurin fer. Men
hvat við van
liga fólkinum –
brúkararanum
av kvæðunum?
Tey verða ikki
spurd eftir. Og so
er tað prísurin.
Hví skal tað
kosta 1200,-
kr. fyri hvønn
luttakaran? Tað
er alt ov mikið!
Tað eru bert fólk
innanfyri tað
almenna, ið hava
ráð til slíkt, fílist
Gimpi at.
– Ráðstevnan var
ætlað teimum,
ið hava áhuga
fyri føroyska
dansinum.
Tær 1200,- kr.
vóru fyri alt
tiltakið – alt
íroknað. Tílíkar
ráðstevnur
uttanlands kosta
meira pengar
at fyriskipa. Vit
royndu at halda
prísin so lágt
sum møguligt
fyri luttøku,
sigur Malan
Marnersdóttir.