hósdagur 10. september 2015síða 11

Fríggjadagur 11. september 2015 sosialurin 104 11 ferðir so nógv sum í fjør. Eisini Stóra­ bretland hevur, tvørliga, játtað at taka 20.000 fleiri flóttafólk í ár. Um vikuskiftið tosaði danski for­sætisráðharrin, Lars Løkke Rasmussen, í telefon við týska kanslar­an, Angelu Merkel. Her hevði hann lovað at taka umleið 100 flótta­ fólk eyka í ár. Tað vil siga 12.100 flótta­ fólk tilsamans. Men sunnudagin mátti hann taka í egnan barm og ásanna, at veruleikin bankaði á dyrnar, og at talið mátti hækkast eitt vet. Danska stjórnin hevur, síðani Fólkatingsvalið, har Dansk Folkeparti gjørdist næststørsti flokkur, framt fleiri herðingar á útlendingaøkinum. Men eisini undanfarnar stjórnir hava hert lóggávuna á útlendingaøkinum, eitt nú fyri familjusamanføring og við at lækka almannaveitingarnar. Sambært granskingarstjóranum á Manna­rættindastovninum í Dan­ mark, Thomas Gammeltof-Hansen, skapar hetta eina effekt, ið kallast »beggar-thy-neighbour«. Effektin er kend innan búskaparfrøðina og merkir, at tú trýstir ábyrgdina yvir á tíni granna­lond. Samstundis lýsir danska stjórnin í stóru libanesisku avísunum við ávar­ ingum um, at krøvini til út­lend­ingar eru herd í Danmark, um nakar skuldi hugsað sær at leita henda vegin. Sweden, Sweden, Sweden Hetta sæst eisini týðiliga millum flótta­fólkini, ið koma inn í landið. Tey flestu vilja ikki koma í samband við donsku myndugleikarnar, men ynskja frítt at fara til Svøríkis. Tey vísa fram hondskrivað skelti og taka upp í saman »Sweden, Sweden, Sweden«. Í Danmark ynskir næstan eingin at enda. Herdu tiltøkini merkja, at søkir flóttafólk um friðskjól í Dan­ mark, noyðast tey at bíða minst eitt ár, áðrenn tey kunnu fáa restina av familju síni higar. Nógv av flóttafólkunum óttast, at fam­iljur teirra yvirliva ikki enn eitt ár í flótta­ fólka­leg­unum. Tí ynskja tey heldur sleppa til Svøríkis ella at verða senda aftur til Týsklands, enn at søkja um frið­skjól í Danmark. Av teimum 1.300 flóttafólkunum og ferðandi, sum eru komin til Dan­ markar millum sunnudag og miku­ morgun, hava 158 søkt um friðskjól í Dan­mark. Múgva manna­ smuglarar upp Sunnudagin ásannaði Lars Løkke Rasmussen, forsætisráðharri, eisini ein beiskan veruleika. Hann ásannaði, at herða vit eftirlitið við omanfyri 5.000 kilometur langa danska markið, verða tað ikki færri, men fleiri flótta­ fólk, ið koma til Danmarkar. Hetta er sam­stundis at ásanna, at hvørki píka­tráður ella marknaeftirlit fara at steðga flóttafólkastreyminum. Ein­asta ávirkanin er, at tvørligari vit gera tað, hægri verður prísurin hjá manna­smuglarum, ið gera sær dælt av støðuni. Og tað er jú í hondunum á mannasmuglarum, at flóttafólk verða send um Miðjararhavið í gummibáti ella enda sum tey 71 flóttafólkini, menn, kvinnur og børn, ið doyðu av luft­troti í lastini á einum lastbili í Eystur­ríki, á veg upp gjøgnum Evropa. rogvi@sosialurin.fo Meir um evnið á næstu síðu... Nógv av flótta­ fólkunum eru ung, vælútbúgvin og ágrýtin. Tað er júst slíkum fólkum, vit hava tørv á« Dieter Zetsche, forstjóri í Daimler Ferðandi (migrantur) Eitt fólk, ið hevur flutt seg til annað land. Orsøkin kann vera meina­leys, men tað kann eisini verða av kríggi, fátækradømi ella onkrum triðja. Ólóglig ferðandi Eitt fólk, ið flytir seg inn í eitt land uttan um myndug­ leikarnar. Søkjandi um friðskjól (asylsøkjari) Ein møguliga ólógligur ferðandi vendur sær til myndugleikarnar og biður um friðskjól. Tann ólóg­ligi ferðandi er nú skrá­ settur sum søkjandi um frið­skjól. Avvístur søkjandi um friðskjól Fólk, ið verða noktaði friðskjól, og tí skulu fara úr aftur land­ inum, har tey hava søkt um frið­skjól. Flóttafólk Eitt fólk, ið hevur fingið frið­ skjól, tí viðkomandi verður jagstr­aður í egnum heimlandi. Per­són­urin fær støðu sum flótta­fólk og fær tí nøkur serlig rættindi. Heitið verður eisini nýtt í breiðari merking um tey túsundtals fólkini, ið eru ávegis móti Evropa. Tó eru ikki øll ferð­andi jagstrað, og tí heldur ikki at meta sum flóttafólk, ið tørva friðskjól. Hvat er eitt flótta­fólk? Mynd: polfoto Mynd: polfoto Danska stjórnin hevur, síðani Fólkatingsvalið, har Dansk Folkeparti gjørdist næststørsti flokkur, framt fleiri herðingar á útlendingaøkinum. Men eisini undanfarnar stjórnir hava hert lóggávuna á útlendingaøkinum, eitt nú fyri familjusamanføring og við at lækka almannaveitingarnar.