hósdagur 1. oktober 2015síða 32

Fríggjadagur 2. oktober 2015 sosialurin 113 32 Borgaraluttøka neyðugt amboð í býarmenningini Býararkitektur Í Tórshavnar kommu verður arbeitt við at fremja ein politikk um borgaraluttøku. Borgaraluttøka merkir, at borgarin fær høvið at siga sína hugsan um tað umhvørvið, hann búleikast í, og harvið fær ávirkan á planlegging og ætlaðar broytingar. Kanningar aðrastaðni vísa, at tess fyrr borgarin verður drigin inn í prosjektini, tess betri verður úrslitið, og tess meira kenna borgarar seg at eiga prosjektið Birita Wardum Í Tórshavnar kommu verður arbeitt við at fremja ein politikk um borgaraluttøku. Borgara­ luttøka merkir, at borgarin fær høvið at siga sína hugsan um tað umhvørvið, hann búleikast í, og harvið fær ávirkan á planlegging og ætlaðar broytingar. Kanningar aðra­staðni vísa, at tess fyrr borgarin verður drigin inn í prosjektini, tess betri verður úrslitið, og tess meira kenna borgarar seg at eiga prosjektið. Tað finst ongin frymil fyri hesum, og vit mugu tí finna eina tilgongd, har borgarin verður drigin inn í málsviðgerðirnar, alt eftir teimum endamálum, sum verkætlaninar hava, og hvørjir møguleikar eru at skapa netverk millum allar partar. Brúkara­luttøka eigur at vera regl­an á øllum økjum, ikki bert í stór­um pro­sjektum í sambandi við býar­plan­ legging, men eisini, tá eitt nú Buss­ leiðin skal umskipast, súkklu­breytir verða gjørdar, og í sambandi við eitt nú spæli- og fríøki. Ætlanin er at gera ein Tórshavnar- frymil fyri borgaraluttøku í ymsum tilgongdum, áðrenn endaliga avgerðin um innihaldið í eini verkætlan er tikin. Talan er um tær ætlanir, sum hava stóra ávirkan á menningina á lokal øki ella allan høvuðsstaðin, t.v.s. at borgaraluttøkan verður brúkt í breið­um høpi, tá tørvur er á kjaki um verkætlanir í býnum, sum hava áhuga fyri vanliga borgaran. Vit vóna, at tað ber til at gera eina tí­líka skipan, sum kann gerast ein heilt náttúrligur partur av býarskipanini í Havn. Borgaraluttøkan er ein manna­ gongd, ið leggur dent á at fáa tann demokratiska partin við sum ein stýr­andi part av býarmenningini. Hetta gerst við, at borgarin, saman við fyrisiting og politikarum, kann planleggja og avgera, hvørjar verk­ ætlanir skulu raðfestast, og hvussu tær skulu evnast. Borgaraluttøka er sostatt eitt samstarv millum kommununa og privata borgaran, ein mannagongd, har hesin demo­ krat­iski parturin gerst ein stýrandi partur av býar­menn­ing­ini. Borgarin kemur tá saman við fyri­sitingini og politikkarunum at ávirka og av­gera, hvørjar verkætlanir skulu rað­festast. Talan er eisini um at privata virk­ semið eru aktørar, um­framt skúlar, felags­skapir og onnur, ið hava eitt pláss og netverk í økinum. Skipanin er fyrst og fremst ætlað at skapa neyðugt rótfesti í ein­hvørji ætlan, tí kommunan kann gagn­nýta ta vitan og tey ynski, fólk hava um síni nærøki. Harvið skapir tað ein nær­leika, tilknýti og byggir net­verk, sam­stundis sum ósemjur verða loyst­ ar og tað slepst undan óneyð­ugum kritikki og ónøgd aftaná. Endamálið er, at borgarin kennir, at hann hevur ítøkiligar møguleikar at luttaka í kjakinum og gera sína ávirkan galdandi í tilgongdini av eini verk­ætlan. Kunningin er avgerandi. Mannagongdir skulu eisini gerast fyri, nær í tilgongdini borgarin skal kunnast, nær borgarin fer frá passiv­ ari ávirkan gjøgnum tey fólkavaldu, og til at luttaka aktivt. Samanlagt ger alt hetta, at komm­ unan kann planleggja samsvarandi ynskjum borgarans. Allir vinklar verða tiknir við, tí borgarin hevur ser­ frøðiliga vitan um sítt øki, og kann tí gjøgnum sítt tilknýti og sína aktivu luttøku eisini fáa ein ávísan »ognar­ rætt« til eina verkætlan. Og tað er eing­in ivi um, at borgarin ofta hevur stóra vitan um økið, sum kommunan ofta ikki hevur atgongd til. Arkitekturadagarnir verða settir fríggjakvøldið 2. oktober 2015. Leygar­ dagin 2. oktober hava vit hevur Tórs­ havnar kommuna eitt uttandura til­tak í ovara parti av gongugøtuni mill­um Steinatún og Ebenezer. Her fara vit at biða fólk um eitt íkast til, hvussu okkara gongugøta skal síggja út. Eisini verður gjørdur ein borgara­ luttøkutúrur, ein gongutúrur í Havn­ ini við áhugaðum, sum vit vóna fara at deila teirra hugsanir um ymisku støð­ini við okkum, og harvið gera sína ávirkan galdandi í tilgongdini at menna býin til ein spennandi bý, har trivn­aðurin er í hásæti. Vónandi møta nógv til tiltøkini. post@sosialurin.fo Aftur í ár skipar Arkitektafelag Føroya fyri Arkitekturdagar. Temaið í ár er »Framtíðar Føroyar – Hugsjón og planlegging«. Við hesum ætlar Arkitektafelagið at seta fokus á týdningin av planlegging, bæði lokalt og fyri landið. Tiltakið verður 2. - 4. oktober, og í Sosialinum hesaferð kanst tú lesa hvat tríggir serfrøðingar innan økið siga um týdningin av at varpa ljós á ymisk øki innan evnið. Arkitekturdagurin verður alment settur í Posthúskjallaranum fríggjadagin 2. oktober kl. 17.00. Allir vinklar verða tiknir við, tí borgarin hevur ser­ frøðiliga vitan um sítt øki Arkitekturdagar 2015: Framtíðar Føroyar – Hugsjón og planlegging Arkitekturardagar Mynd: Álvur Haraldsen