mánadagur 2. november 2015síða 24

Mánadagur 2. november 2015 · Nr. 126 24 Sosialurin Hugskot og viðmerkingar – send sms til 225000 ÍTRÓTTUR FÓTBÓLTUR SETIR ENN UNGARN Á HEIMS­KORTIÐ Hann varð størsta ítróttarfólki í Ungarn í 20. øld, og hann setir framvegis Ungarn á heimskortið, hóast níggju ár eru liðin síðani hann doyði, og nærum hálv øld er liðin, síðani hann gavst at spæla á hægsta stigi. Eisini heima í Føroyum gjørdist hann kendur gjøgnum ein film ÍSF fekk frá hetlendska fótbóltssambandinum Heri Simonsen Tá ein loksins fekk høv­ið at vitja Ungarn, og glæsi­liga høvuðsstaðin Buda­pest, tá før­oyska fót­bólts­lands­liðið leikti EM-undan­kapp­ingar­ dyst, so mátti høvið takast at frætta meir um fantastiska fótbóltsspælaran, Ferenc Pusk­as (1927-2006), sum á sinni skoraði 84 mál fyri Ungarn í 85 landsdystum, tá ungarska landsliðið hevði sína stórheitstíð fyrst í 1950- unum. Teir vunnu OL-gull, aftaná 2-0 sigur á Jugo­s­lavia á olympiska leik­vøll­in­um í Helsinki í 1952, og teir vunnu HM-silvur í HM-enda­spæl­ in­um í Sveis í 1954. Allur fótbóltsheimurin væntaði, at Ungarn fór at vinna HM- finaluna á Vestur­týsk­landi í 1954. Ungarn hevði í inn­leið­ andi bólkaspælinum vunnið heili 8-3 á Vesturtýsklandi, og vóru favorittar, men týsk­ arar vildu tað øðrvísi. Vestur­ týskland vann 3-2, og lyfti alla ta týsku tjóðina upp úr díkinum seinni heimsbardagi hevði elvt til. Puskas eisini kendur í Føroyum Áðrenn satelittsjónvarp og internetið vann fram vóru Føroyar rættiliga avskornar, og tí kundu føroysku fót­ bólts­fjeppararnir ikki fylgja so væl við altjóða fót­bólti, sum gjørt verður í dag. Tó so, so gjørdist Puskas kend­ ur millum fót­bólts­hug­aðar føroy­ingar gjøg­num ein serligan film, sum kom til Føroya fyrst í 1960-unum. Gamla HB-legend­an, Heri Nolsøe greiðir so­leiðis frá: – hetlendska fótbólts­sam­ bandið gav ÍSF filmin av Champions Cup finaluni Real Madrid-Eintracht Frankfurt. Hetta varð ein opinbáring hjá okkum dreingjum, tí vit sóu jú ongan útlendskan fót­bólt tá. Minnist meg rætt so sóu vit filmin fyrstu ferð á dreingjamøti í KFUM. Eg lánti filmin og 16mm films­ appa­ratið hjá Spari­kassan­ um, og nær­stu­der­aði filmin heima við hús. Jú, tað vóru dag­ar, men tað ljóðar ikki av so nógvum í hesum YouTube og internetstíðum. Pusk­ as fann eisini vegin niðan í Gunda­dal, og var eisini fyri­ myndin og hetjan, sum vit smá­dreingir á krokkplenuni, og á hondbóltsvøllinum tos­ aðu um, og sóu upp til. Hann var ofta havdur á munni sam­an við Pelé og øðrum fót­ bóltsvirtuosum, greiðir Heri Nolsøe frá. Puskas-akademiið Annan dagin vit vóru í Un­ garn fór eg ein túr sam­an við ungarska út­varps­jour­ nal­ist­inum, Gabor Lantos, sum hevur skrivað bøkur um norðurlond, og um Føroyar. Ikki bara um fótbólt, men eisini um norðurlond, sum ferða­mál. 40 kilometrar utt­ an fyri Budapest í lítla bý­ num, Felcsút liggur Puskas- aka­demiið. Á økinum ligg­ur eisini ein hin mest prýð­i­ ligi leik­vøl­l­urin í Evropa. Ungarska U21-lands­liðið spæl­ir vanliga sínar heima­ dyst­ir á hesum leikvøllinum. Puskas-akademiið lat upp á 80 ára føðingadegnum hjá Puskas tann 1. apríl í 2007. Til staðar vóru bæði ungarskar og útlendskar fót­bólts­legendir, og um­ boð fyri evropeisku fót­ bólts­sam­gong­una, UEFA. Puskas doyði 17. november í 2006, og náddi tí tíverri ikki, at síggja ein av hansara størstu dreym­um, eitt fót­bólts­aka­demi til ung fótbóltstalent gerast til veruleika. Á aka­demi­in­um eru professionell­ar um­ støður, og fleiri venj­ingar­ vallir. Læknar eru knýtt­ir at aka­demi­num, og ungu fót­bólts­talent­ini læra at eta og liva rætt. Puskas-aka­ demiið ger eisini nógv við at læra ungu talentini á skúla­ beinki, so alt ikki bara verð­ ur fótbóltur. Stórur dentur verður lagdur á at læra ungu spælararnar fremmand mál, so teir kunnu standa seg væl í einum samskifti, um eitt størri, útlendskt felag seinni vil gera ein sáttmála við teir. Puskas-akademiið samstarvar við 50 ymisk fótbóltsfeløg, og skipar eisini fyri ungdómskappingum á høg­um støði á hvørjum ári. Puskas-savnið Stóra eldsálin aftanfyri Pus­ kas-aka­demiið, og Pus­kas- savn­ið, sum er undir upp­ bygg­ing, og ikki er enda­liga liðugt enn er Gyørgi Szølløsi, sum er redak­tørur fyri ungarsku útgáv­uni av kenda enska fótbólts­tíðar­ritin­ um "FourFourTwo". Gyørgi Szølløsi er eisini hug­skots­ menn­arin aftanfyri "Puskas- virðis­lønina", sum FIFA letur á hvørjum ári, fyri tað mest serliga málið, sum er skotið í alt­jóða fótbólti gjøgnum farna árið. Gyørgi Szølløsi flennur eftir, at hann sjálvur bara hevur spælt í 7. deild í Ungarn, sum áleypari, og nú er hann í heilum til til­tøk saman við teimum størstu fótbóltslegendunum í heim­ inum. Gyørgi Szølløsi hevði gott samband við Puskas tey seinastu árini stóra legendan varð á døgum, og Gyørgi Szølløsi hevur framvegis tøtt bond til eftirkomararnar hjá Puskas. Hann droymir um, at Puskas-savnið í Felcsút fer at standa endaliga liðugt í 2017. so fótbóltshugað og søgu­ Puskas Gyørgi Szølløsi er fremsti Puskas-serfrøðingurin í heiminum Saman við Gyørgi Szølløsi við standmyndina av Puskas Snotuligi leikvøllurin á Puskas Akademiinum